Ο Κυπάρισσος, του Κωνσταντίνου Αθ. Οικονόμου, δασκάλου, συγγραφέα

 

Ο Κυπάρισσος

του Κωνσταντίνου Αθ. Οικονόμου, δασκάλου, συγγραφέα

   

(1670) Jacopo Vignali Ο κυπάρισσος και το νεκρό του ελάφι (Musée des Beaux-Arts de Strasbourg)

   ΤΟ ΔΩΡΟ ΤΟΥ ΑΠΟΛΛΩΝΑ: Ο Κυπάρισσος, ήταν το μικρότερο από τα παιδιά του βασιλιά της Χίου, Μινύου. Έφηβος ακόμα, απέκτησε την εύνοια του θεού Απόλλωνα, με τον οποίο ανέπτυξε στενή φιλιά. Κάποτε, ο Απόλλων χάρισε στον Κυπάρισσο για συντροφιά, ένα εξημερωμένο ελάφι. Το ελάφι αυτό, ζούσε μέχρι τότε στις κοιλάδες της Χίου και ήταν αφιερωμένο στις Νύμφες των τριγύρω δασών. Ο Κυπάρισσος χαρούμενος για το δώρο αυτό του θεού, αγάπησε το ελάφι και δέθηκε πολύ μαζί του. Μάλιστα, καθημερινά στόλιζε τα κέρατά του με λουλούδια και έβγαινε μαζί του βόλτα στα δάση του νησιού. Συχνά, έπαιρνε μαζί του το ελάφι και στις κυνηγετικές του εξορμήσεις.

Μωσαϊκό με παράσταση από το μύθο του Κυπάρισσου

   ΤΟ ΑΤΥΧΗΜΑ: Μια καλοκαιρινή μέρα όμως, που ο Κυπάρισσος είχε βγεi για κυνήγι στο δάσος, το ελάφι ζαλισμένο από την ζέστη τρύπωσε για να κοιμηθεί σε κάτι χαμόκλαδα, ανάμεσα σε θάμνους, ενώ ο Κυπάρισσος, που δεν είχε αντιληφθεί τις κινήσεις του, το έχασε απ' τα μάτια του. Ο νεαρός κυνηγός, διακρίνοντας κλαδιά να κινούνται και θρόισμα φύλλων εκεί κοντά του, πίστεψε πως στο μέρος αυτό θα κρυβόταν κάποιο θήραμα κι έτσι ύψωσε το κοντάρι του και σημάδεψε προς την κατεύθυνση εκείνη. Όταν πλησίασε το βαριά τραυματισμένο ζώο και το αναγνώρισε, ξέσπασε σε κλάματα και αγκαλιάζοντάς το, αποφάσισε, μες στη θλίψη του, να πεθάνει κι αυτός μαζί με το ελάφι.

Η ΕΠΙΘΥΜΙΑ ΤΟΥ ΘΛΙΜΜΕΝΟΥ ΚΥΠΑΡΙΣΣΟΥ: Ο Απόλλωνας, που έμαθε από τις Νύμφες το συμβάν, έσπευσε αμέσως κοντά στο φίλο του και προσπάθησε να του απαλύνει τη βαθιά του θλίψη. Μάταια όμως. Δεν μπόρεσε, μάλιστα, ούτε να τον μεταπείσει από την επιθυμία του να πεθάνει μαζί με το αγαπημένο του ζώο, γιατί εκείνος, απαρηγόρητος, το μόνο που επιθυμούσε ήταν να δώσει τέλος στη ζωή του. Επί πλέον, ζήτησε από τον Απόλλωνα να αφήσει τα δάκρυά του να τρέχουν για πάντα! Ο Απόλλων συμπόνεσε τον αγαπημένο του φίλο και αποφάσισε να τον ανακουφίσει από την δυστυχία του. Τον μεταμόρφωσε λοιπόν σε κυπαρίσσι, από το οποίο αιώνια θα έβγαιναν τα πένθιμα δάκρυά του, σαν σταγόνες [ο χυμός του δέντρου, δηλαδή, το ρετσίνι του]. Ακόμη, η μυτερή κορυφή του κυπαρισσιού που “καρφωνόταν” στον ουρανό, θα θύμιζε για πάντα στους ανθρώπους το κοντάρι με το οποίο πέθανε το ιερό ελάφι.

Πιάτο σχεδιασμένο από τον Τζόρτζιο Ανδρεόλι -1530

  ΤΟ ΚΥΠΑΡΙΣΣΙ ΤΟΥ ΠΕΝΘΟΥΣ: Το κυπαρίσσι έγινε από τότε σύμβολο πένθους. Οι αρχαίοι Έλληνες, σε ένδειξη πένθους, κρεμούσαν κλωνάρια κυπαρισσιού έξω από τις πόρτες τους μετά από τον θάνατο ενός αγαπημένου προσώπου, ακόμη κι ενός δούλου του σπιτιού. Επίσης, στόλιζαν με αυτά τα σώματα των νεκρών τους πριν την ταφή τους ή, στις περιόδους που γινόταν η καύση των νεκρών, έκαιγαν πάνω σε αυτά τις νεκρικές σωρούς. Αλλά κι ως τη σημερινή εποχή, συνηθίζεται να φυτεύονται κυπαρίσσια σε νεκροταφεία, ή αλλού σε ένδειξη πένθους. Υπάρχει ακόμα κι ένας συσχετισμός από τη νεοελληνική παράδοση. Στην Δημητσάνα υπάρχει το περίφημο κυπαρίσσι που φύτεψε, λένε, ο Θεόδωρος Κολοκοτρώνης στη μνήμη του αδελφού του, Γιάννου, που σκοτώθηκε στην περιοχή.

  

 ΑΛΛΕΣ ΠΑΡΑΛΛΑΓΕΣ: Σε άλλες μυθολογικές πηγές, ο Κυπάρισσος είναι αδελφός ή γιος του Ορχομενού, ή γιος του Τηλέφου (όχι του γιου του Ηρακλή, αλλά ενός άνδρα από την πόλη Τέω¹). Κι ενώ ο μύθος του τοποθετείται στη Χίο, διασώθηκε πλήρως ως σήμερα από τη λατινική γραμματεία [Οβίδιος, μεταμορφώσεις, Χ 106 κ.ε.], αλλά και από διάφορες τοιχογραφίες της Πομπηίας. Στη βοιωτική παραλλαγή, ο Κυπάρισσος ήταν ο ιδρυτής μιας πόλης με το όνομα Κυπάρισσος, στην αρχαία Φωκίδα, η οποία αργότερα μετονομάσθηκε σε Aντίκυρα.

Konstantinosa.oikonomou@gmail.com

1. Η Τέω (ή Τέως), ήταν παραθαλάσσια πόλη σε μια χερσόνησο στην Ιωνία, απέναντι από τη Χίο. Αποικία των Μινυαίων από τον Ορχομενό, Ιώνων και Βοιωτών. Στην πόλη λατρευόταν ο Διόνυσος, ενώ ήταν μία από τις δώδεκα πόλεις της Ιωνικής Συμπολιτείας. Η σύγχρονη πόλη Σiγιατζίκ (Sığacık) βρίσκεται κοντά στα ερείπια της Τέως.

Τὸ Γράμμα στὴν Ἀμερική (1910), του Αλέξανδρου Παπαδαμάντη Κείμενο και AUDIOBOOK διαβάζει ο Κωνσταντίνος Αθ. Οικονόμου

 

Τὸ Γράμμα στὴν Ἀμερική (1910), του Αλέξανδρου Παπαδαμάντη

    Κείμενο και AUDIOBOOK

διαβάζει ο Κωνσταντίνος Αθ. Οικονόμου

   Η υπόθεση του διηγήματος: «Το γράμμα στην Αμερική» του Αλέξανδρου Παπαδιαμάντη επικεντρώνεται στην αγωνιώδη και συνάμα συγκινητική προσπάθεια ενός πατέρα να εντοπίσει και να επικοινωνήσει με τα παιδιά του, τα οποία έχουν μεταναστεύσει και έχουν χαθεί εδώ και πολλά χρόνια στην Αμερική. Ο Μπεφάνης ο Γιαλένιος, είναι ο κεντρικός ήρωας του διηγήματος, ένας παλιός εμποροράφτης, που αντιμετωπίζει τη σκληρή πραγματικότητα της ξενιτιάς. Τα παιδιά του βρίσκονται στην Αμερική, όμως η επικοινωνία μαζί τους έχει διακοπεί εντελώς εδώ και δώδεκα ολόκληρα χρόνια, δείχνοντας πως εκείνα έχουν ρίξει ''μαύρη πέτρα''. 

    Ο ρόλος του αφηγητή: Κάθε φορά που ο αφηγητής (ο Παπαδιαμάντης) επιστρέφει στο νησί του, ο Μπεφάνης τον φιλοξενεί πλουσιοπάροχα. Ο πραγματικός σκοπός πίσω από αυτή τη φιλοξενία είναι η ελπίδα. Έτσι, θεωρώντας τον αφηγητή κοσμογυρισμένο και έμπειρο, ο πατέρας τού ζητά επίμονα να συντάξει και να στείλει ένα γράμμα στην Αμερική προκειμένου να εντοπιστούν τα ίχνη των παιδιών του ....

Πᾶσαν φορὰν ὅταν ἔφθανα στὴν πατρίδα μου, ἀνὰ πᾶν τρίτον ἢ τέταρτον ἔτος, μὲ συνήντα καὶ μοῦ προσέφερε γενναίως τὰ ξένια ὁ Μπεφάνης ὁ Γιαλένιος. Ὄχι ὅμως γενναιότερον ἀπὸ ἕνα δεύτερον θεῖόν μου, τὸν καπετὰν Γεωργὸν τὸν Ἀγαγᾶν, ὅστις ἐθυσίασέ ποτε ὁλόκληρον χῆνα καὶ ἤνοιξε μέγα βυτίον ροδίτου οἴνου, κεφαλοκρούστου, πρὸς τιμήν μου. Τὴν θυσίαν ταύτην ἔκαμεν εἰσάπαξ, δι᾿ ὅλας τὰς ἑκάστοτε ἀφίξεις μου, τάς τε παρελθούσας καὶ τὰς μελλούσας, διὰ νὰ μὴ ἔχω πλέον ἀπαιτήσεις.

  Ὁ περὶ οὗ ὁ λόγος Μπεφάνης ἦτο παλαιὸς φίλος μου. Ἄλλοτε, στὴν νεότητά του, εἶχε μαγαζὶ εἰς τὴν ἀγοράν. Ἦτο «ἐμπορορράπτης». Ὅταν ἤθελες νὰ ψωνίσῃς, καὶ εἶχες ν᾿ ἀλλάξῃς νόμισμα, ἂν ἐπαρουσίαζες μισὴ ρηγίνα, ἴσην μὲ 5.90, σοῦ τὴν ἄλλαζε διὰ σωστήν· σοῦ ἐκρατοῦσε 20 λεπτὰ διὰ τὰς βελόνας, τὴν κουβαρίστραν καὶ τὶς κλωστές, καὶ σοῦ ἔδιδε 5.60 ρέστα. Ἂν ἦτο ἥμισυ Γαλλικοῦ ταλλήρου, σοῦ ἔδιδε 5.40. Εἰς ὀλίγον καιρὸν τὸ ἔκλεισεν. Εὐτυχῶς εἶχε προφθάσει νὰ νυμφευθῇ, κ᾿ ἐπῆρε καλὴν προῖκα. Κατόπιν ἀπέκτησε δύο υἱούς, ὕστερον ἐχήρευσεν· ἐνυμφεύθη ἐκ δευτέρου καὶ πάλιν ἐπῆρε κτήματα ὡς προῖκα. Ἐγέννησε πάλιν τέκνα, κ᾿ ἐγήρασε συζῶν μὲ τὴν δευτέραν γυναῖκά του.

    Κατ᾿ αὐτοὺς τοὺς χρόνους, ὅταν μὲ συνήντα ἐπανελθόντα ἀρτίως εἰς τὸ χωρίον, ἀφοῦ μὲ ἔκαμε τὴν συνήθη δεξίωσιν, εἶτα, συνήθως κατὰ τὴν δευτέραν συνάντησίν μας, ἤρχιζε πάντοτε μίαν καὶ τὴν αὐτὴν ὁμιλίαν, καὶ ὑπέβαλλε μίαν ἀπαράλλακτον πρότασιν.

― Ξέρεις ὅτι τὰ δυὸ παιδιά μου, ὁ Γιωργὴς κι ὁ Παυλάκης, εἶναι ἀπὸ χρόνια στὴν Ἀμερική, καὶ δὲν μοῦ γράφουν τί γίνονται. Πρόκειται νὰ κάμουμ᾿ ἕνα γράμμα, σὺ ξέρεις ποῦ θὰ τὸ στείλουμε, στὸν Πρόξενο τῆς Ἑλλάδος, ἢ στὴν ἀστυνομία τῆς Ἀμερικῆς. Θὰ μοῦ τὸ γράψῃς Γαλλικά, Ἐγγλέζικα, Σπανιόλικα, ἐσὺ ξέρεις σὲ ποιὰ γλῶσσα.

   Ἐγὼ δὲν ἤξερα τίποτε ἀπ᾿ ὅλα αὐτὰ τὰ ξέρεις-ξέρεις ποὺ μοῦ ἀπέδιδε. Ἀλλ᾿ ὅπως κυβερνᾶται, ἢ μᾶλλον ὅπως φέρεται ὁ κόσμος, μὲ τὴν ψευδομανίαν, μὲ τὴν τυφλὴν πρόληψιν, μὲ τὴν κωφὴν φήμην, εἶχε διαδοθῆ καὶ πιστευθῆ εἰς τὸ χωρίον ὅτι τάχα ἐγὼ ἤξευρα πολλὲς γλῶσσες.

«Ὅλες μὲ τὰ γράμματά τους καὶ τὶς μιλιὲς φαρσί».

   Κ᾿ ἐγὼ πράγματι δὲν ἤξευρα οὔτε μισὴν γλῶσσαν νὰ μιλήσω, εἶχα δὲ ἐκμελετήσει κατ᾿ ἰδίαν ὅ,τι ἐκ τῶν ξένων γλωσσῶν εἶχα μάθει, χάριν φιλολογικῆς ἀπολαύσεως, εἶτα ἐξ ἀνάγκης καὶ πρὸς βιοπορισμόν, καὶ εἰργαζόμην ὡς μεταφραστὴς εἰς τὰς ἐφημερίδας, οὐδέποτε ὡς κουριέρης* εἰς τὰ ξενοδοχεῖα ―ἀλλ᾿ οὔτε εἶχον ἀνατραφῆ μὲ γκουβερνάνταν― διὰ νὰ ὁμιλῶ ξένας γλώσσας.

   Εὐτυχῶς ὁ Μπεφάνης, συνήθως τὴν Κυριακήν, ἔλεγε μίαν ἡμέραν νὰ κάμῃ αὐτό, τὸ ἐξανάλεγε μάλιστα πολλὲς φορὲς ἐντὸς τῆς αὐτῆς ἡμέρας, κατόπιν τὴν ἄλλην ἡμέραν, δὲν εἶχε πλέον κέφι, δὲν ἤθελε νὰ ἐνθυμηθῇ ὅ,τι εἶπε τὴν προτεραίαν, ἴσως διότι τοῦ ἐφαίνετο ἀνιαρόν, κ᾿ ἐκάθητο ἐν ἡσυχίᾳ διὰ νὰ χωνέψῃ, ἐπειδὴ ἦτον «ἀποκαής»*, καθὼς λέγουν.

    Τὴν Τρίτην ἐπήγαινε στὸν ἐλαιῶνα, ὅπου εἶχεν ἐργάτας νὰ ποτίζουν τὰ δένδρα, τὴν Πέμπτην στὸ ἀμπέλι, ὅπου εἶχεν ἀργολόγι* ἢ θειάφισμα, κτλ. Τὸ Σάββατον τὸ βράδυ, ὅταν ἐπέστρεφεν ἀπὸ τὸ χωράφι, ἦτο πολὺ κουρασμένος, καὶ τὴν Κυριακὴν ἀπολείτουργα εἶχε συνεδρίασιν, καθότι ἦτο δημοτικὸς σύμβουλος. Τὸ ἀπόγευμα ἔπαιζε κοντσίνα ἢ πρέφα, καὶ τὸ βράδυ ἂν τὸν συνήντων, παρουσίᾳ καὶ ἄλλων πολλῶν, ἡ ὁμιλία θὰ ἦτο μακρὰ καὶ θορυβώδης, καὶ δὲν ὑπῆρχε πλέον καιρὸς καὶ χῶρος διὰ νὰ μοῦ ξαναπῇ ὅ,τι ἅπαξ μοῦ εἶχεν εἴπει.

   Μετὰ τρία ἔτη πάλιν, ὅταν ἐπανῆλθα εἰς τὴν μικρὰν νῆσον, μ᾿ ἐδεξιώθη ὁ Μπεφάνης, κ᾿ ἤρχισε νὰ μοῦ λέγῃ:

― Οὔτε γράμμα οὔτ᾿ ἐνθύμηση, μὲ ξέχασαν κεῖνα τὰ παιδιά. Ἔχουν ἑφτὰ χρόνια ποὺ λείπουν, τέσσερα ἔχουν νὰ μᾶς γράψουν. Νὰ πιάσῃς νὰ μοῦ συντάξῃς ἕνα γράμμα, ἀγγλικό, φραντσέζικο, πορτουγέζικο, ἐσὺ ξέρεις τί γλῶσσα περνᾷ σ᾿ ἐκεῖνο τὸ μέρος ποὺ εἶν᾿ αὐτὰ τὰ παιδιά· στὸ Μπουὲνς-Ἄυρς, στὸ Μεξικό, ἢ στὴ Βρασιλία. Νὰ γράψουμε στὸν Πρόξενό μας ἐκεῖ, γιατὶ μπορεῖ νὰ μὴ ξέρῃ ρωμέικα, ἴσως νὰ εἶναι ντόπιος ἀποκεῖ. Θέλετε πάλι νὰ τὸ στείλουμε στὸν διευθυντὴ τῆς ἀστυνομίας; ἐσὺ ξέρεις. Νὰ μοῦ τὸ σκαρώσῃς καλά, νὰ τὸ κουρδίσῃς, καὶ νὰ τὸ στείλουμε. Πότε λὲς νὰ τὸ κάμουμε;

―Ὅποτε θέλῃς.

― Καλά, ἔχουμε καιρό.

   Τὸ βέβαιον εἶναι ὅτι ἡ κακὴ καὶ ἀστεία φήμη πολλὰ μὲ εἶχεν ἐνοχλήσει. Γυναῖκες, γέροντες τῆς ἀγορᾶς, θαλασσινοὶ καὶ χερσαῖοι ἄνδρες, ὅπου μ᾿ εὕρισκαν, μ᾿ ἐφορτώνοντο νὰ τοὺς κάμω τὴ «σύσταση», νὰ τοὺς γράψω δηλαδὴ τὴν ἀδρέσσα* ἢ τὸ πανώγραμμα ἀγγλιστὶ διὰ τὰς διαφόρους Πολιτείας καὶ πόλεις τῆς Βορείου Ἀμερικῆς. Ὑπομονή ! Ἀλλ᾿ ἤρχοντο στὴν πτωχικὴν πατρικήν μου οἰκίαν καὶ μ᾿ ἐπολιορκοῦσαν. Ἄλλος πατριώτης εἶχεν ἀποθάνει σ᾿ ἐκεῖνα τὰ μέρη, ἢ εἶχε πνιγῆ σ᾿ ἐκεῖνα τὰ πέλαγα, κ᾿ ἐστέλλοντο ἔγγραφα δικαστικὰ ἑτερόγλωσσα, καὶ μοῦ τὰ ἔφεραν διὰ νὰ τὰ μεταφράσω. Ἄλλος ἦτον ἀγράμματος, παραπλανημένος εἰς μακρινήν τινα πόλιν, κ᾿ ἔβαλλεν Ἀμερικανὸν φίλον του νὰ τοῦ κάμῃ γράμμα πρὸς τοὺς οἰκείους, ἀγγλιστί. Ἄλλος εἶχε γεννηθῆ ἐκ πατρὸς πατριώτου μου εἰς τὴν Αὐστραλίαν ἢ τὴν Καλκούταν καὶ δὲν ἤξευρε ἑλληνικά· ἄλλος εἶχε ξεχάσει τὴν γλῶσσαν σαράντα χρόνια ποὺ ἔλειπε, κ᾿ ἔγραφεν ἀγγλιστί. Ἄλλος εἶχε νυμφευθῆ Ἀμερικανίδα, καὶ αὐτὴ θέλουσα νὰ φανῇ εἰρωνικῶς φιλόφρων πρὸς τὴν ἀγνώριστον πενθεράν της ―εὐτυχῶς δι᾿ ἀμφοτέρας δὲν ἦτο ἐλπὶς νὰ γνωρισθῶσι ποτέ― ἔγραφεν ἀγγλιστί. Ὅλ᾿ αὐτὰ ὤφειλα νὰ τὰ μεταφράσω. Θεέ μου! Καὶ ἦσαν τόσοι καὶ τόσοι στὸ χωρίον, σχολάρχαι, καθηγηταί, μισθοφόροι ἐπιστήμονες μὲ διπλώματα, μορφωμένοι εὐπρόσωποι, καλλωπισμένοι. Καὶ τόσοι ἄλλοι ξενιτευμένοι ἐπανέκαμπτον ἀνὰ πᾶν ἔτος ἐξ Ἀμερικῆς, καὶ κανεὶς δὲν ἦτο ἱκανὸς νὰ διαβάσῃ σωστὰ ἕνα γράμμα. Ὤ! τί βάσανον.

    Εἶναι ἀληθὲς ὅτι σχεδὸν καμμία καὶ κανεὶς ποτὲ δὲν ἐστοχάσθη ὅτι αὐτὸ ἦτον κόπος, καὶ ἂν ὤφειλε νὰ δώσῃ ἀντάλλαγμα διὰ τὸν κόπον. Πλὴν ἀξιοπρεπέστερον δι᾿ ἐμὲ θὰ ἦτο νὰ μὴ ἐδεχόμην ποτὲ ἀμοιβήν, ἀπείρως ὅμως εὐκτότερον νὰ μ᾿ ἄφηναν εἰς τὴν ἡσυχίαν μου, εἰς τὴν ὀλιγάρκειάν μου. Εἶχα ἐγὼ ἐργασίας νὰ κάμω, κ᾿ ἐβιαζόμην νὰ τὰς ἀφήσω, διὰ νὰ κάμω τὰς ἀλλοτρίας. Εἶχα ἐγκαταλίπει τὰς ἰδίας μου ὑποθέσεις, παραιτηθεὶς πρὸ πολλοῦ πᾶν δικαίωμα κληρονομίας, ἰδιοκτησίας, κτλ., κ᾿ ἔπρεπε νὰ φροντίζω διὰ τὰς ὑποθέσεις τῶν ἄλλων. Ὑπῆρξαν καὶ ἄνθρωποι ἐλθόντες νὰ μὲ συμβουλευθῶσι διὰ δικαστικὰς ὑποθέσεις. Καὶ ὅταν ὡμολόγησα ὅτι δὲν ἐννοοῦσα σκρὰ ἀπ᾿ αὐτὰ τὰ πράγματα, σείοντες τὰς κεφαλὰς ἔλεγον πρὸς ἑαυτούς: Καὶ τί γράμματα ξέρει λοιπόν;

   Τὸ κροῦσμα, τὸ ὁποῖον ἀντεπροσώπευεν ὁ Μπεφάνης ὁ Γιαλένιος, περὶ ἐπιστολῆς πρὸς τὸν Ἕλληνα Πρόξενον, ἢ πρὸς τὴν «ἀστυνομίαν τῆς Ἀμερικῆς», εἰς πόλιν τὴν ὁποίαν οὔτε αὐτὸς ἤξευρεν, οὔτε ἦτο βέβαιος περὶ τῆς ὀνομασίας της, εἶχε λάβει ἀφορμὴν ἔκ τινος δοκιμῆς γενομένης πράγματι πρὸ πολλῶν ἐτῶν, τῷ 188…, ὁπότε εἷς συγγενής μου, Μανώλης Παπαγιάννης λεγόμενος, εἶχε χαθῆ ἀπὸ πέντε ἢ ἓξ ἐτῶν, καὶ δὲν ἠκούετο ἂν ἔζη ἀκόμη ἢ ὄχι, εἰς Φιλαδέλφειαν, ὅπου ἦτο ὁ τελευταῖος γνωστὸς τόπος τῆς διαμονῆς του. Τότε ἡ μήτηρ του, γηραιὰ θεία μου, μὲ παρεκάλεσεν ἐπιμόνως «νὰ γράψω γράμμα», κ᾿ ἐγὼ ἐν τῇ ἀμηχανίᾳ μου, διὰ νὰ τὴν ἀναπαύσω, ἐπειδὴ θὰ ἦτο ἀδύνατον ἄλλως νὰ γεμίσω τὴν κεφαλήν της καὶ τὴν πληροφορήσω, ἢ καὶ νὰ πραΰνω τὸν μητρικὸν πόνον της, ηὐτοσχεδίασα εἶδος ἐπιστολῆς πρὸς τὴν ἀστυνομίαν τῆς Φιλαδελφείας, ἱκετεύων ἐκ μέρους τῆς μητρός, ν᾿ ἀναζητήσῃ τὸν λησμονημένον ἄνθρωπον, ἂν ἐπέζη, καὶ πείσῃ τὸν ἴδιον ν᾿ ἀπαντήσῃ εἰς τὴν μητέρα του. Τὴν ἐπιστολὴν ταύτην ἔστειλα ἢ ἔρριψα ὡς βολίδα εἰς τὸν ἀέρα. Καὶ ὅμως, παρ᾿ ἐλπίδα, μετὰ δύο μῆνας σχεδὸν ἦλθεν αἰσία ἀπάντησις, καὶ ἀπὸ τὴν ἀστυνομίαν τῆς πόλεως, καὶ ἀπὸ τὸν ἐξάδελφόν μου τὸν ξενιτευμένον. Καὶ τοῦτο παρὰ πᾶσαν προσδοκίαν, διότι οὐδεμίαν πεποίθησιν εἶχα, ὅταν ἐθεματογραφοῦσα τὴν ξενόγλωσσον ἐπιστολήν.

    Ἔκτοτε, καθ᾿ ὅλας τὰς ἐπανόδους μου εἰς τὴν γενέθλιον νῆσον, δὲν ὑπῆρξε μήτηρ χήρα ἢ γραῖα, λησμονημένη καιροὺς καὶ χρόνους ἀπὸ τὸν ξενιτευμένον υἱόν της, ἥτις νὰ μὴν ἦλθε πρὸς ἐμὲ ζητοῦσα «νὰ τῆς γράψω γράμμα» πρὸς ὅλας τὰς ἀστυνομίας καὶ τὰς προξενικὰς ἀρχὰς τοῦ κόσμου, διὰ νὰ τὰς παρακαλέσω ν᾿ ἀνιχνεύσουν τὸν χαμένον υἱόν της. Καὶ ἄνδρες πολλάκις μ᾿ ἐφορτώθηκαν μὲ παρομοίας ἀπαιτήσεις. Εἷς τῶν πολλῶν τούτων, ὁ ἐπιμονώτερος, ἀλλὰ καὶ ἀσταθέστερος καὶ πλέον ἀναποφάσιστος ὅλων, ἦτον ὁ Μπεφάνης. Διὰ τοῦτο ἔλεγεν, «ἐσὺ ξέρεις, ξέρεις». ᾘνίττετο τὸ προηγούμενον αὐτό, τὸ ὁποῖον ἐγνώριζεν.

    Εἰς τὰ 189… εἶχα διαμείνει εἰς Ἀθήνας ἐπὶ ἑπτὰ συναπτὰ ἔτη αὐτὴν τὴν φοράν, ὅταν δὲ ἐπανῆλθα εἰς τὴν πατρίδα μοῦ λέγει:

― Τώρα, σωθῆκαν πλιὰ τὰ ψέματα, θὰ μοῦ τὸ κάμῃς τὸ γράμμα.

Ἄπορον μοῦ ἐφάνη πῶς, καὶ μετὰ τόσα ἔτη, ὁ ἀτεκνωμένος πατὴρ ἤλπιζε νὰ ἐπανεύρῃ τοὺς υἱούς του διὰ τῆς ἐμπειρικῆς ταύτης μεθόδου, ἀφοῦ αὐτοί, ἐὰν ἐζοῦσαν ἀκόμη, βεβαίως θὰ τὸν εἶχαν «ξεπονέσει», ὅπως ὁ ἴδιος ἔλεγε.

― Ἀκούοντ᾿ ἐδῶ ἐκεῖ, μοῦ εἶπεν ὁ Ἐπιφάνιος, ὡς νὰ ἐμάντευσε τὸν στοχασμόν μου· τοὺς ἀντάμωσαν πρόπερσι ἄνθρωποι, ἀλλὰ δὲν ἐννοοῦν νὰ μοῦ γράψουν. Κοίταξε τώρα, ἐσὺ ξέρεις πῶς θὰ τὸ σταμπάρῃς τὸ γράμμα, καὶ ποῦ θὰ τὸ στείλουμε· στὸ Μπουὲνς Ἄυρς, στὸ Μεξικό, ἢ στὴν Ἀργεντίνα;… Στὴν ἀστυνομία, ἢ στὸν Πρόξενο, πῶς λές, νὰ τὸ στείλουμε; Κ᾿ ἔχει τάχα ἐκεῖ Ἑλληνικὸ Προξενεῖο;

― Φίλε μου Ἐπιφάνιε, τοῦ εἶπα, οὔτε τὰ Προξενεῖα ξέρω, οὔτε παγκόσμια χάρτα εἶμαι, οὔτε πῆγα ποτέ μου στὴν Ἀμερική. Ἰδοὺ πῶς θὰ γίνῃ, ἂν θέλῃς, γιὰ νὰ τελειώσῃ ὕστερ᾿ ἀπὸ δώδεκα χρόνια κι αὐτὴ ἡ ὑπόθεσις. Ἔχεις τὸν ἐξάδελφό σου τὸν Γιώργην τὸν Ζ., πεπειραμένον ἄνθρωπον, ὅστις καὶ ναυτικὸς ἔκαμε, καὶ γραμματεὺς τῆς Δημαρχίας εἶναι, καὶ τὸν δικολάβο κάνει. Αὐτὸς νοιώθει ἀπὸ διοικητικά, ἀπὸ προξενικά, καὶ ἄλλα· ἴσως δὲ καὶ νὰ εὕρῃ εἰς τὰ ἀρχεῖα κάπου, ἂν ψάξῃ, κανένα κατάλογον τῶν Ἑλληνικῶν προξενείων τῆς ἀλλοδαπῆς· βάλε τον νὰ σοῦ κάμῃ ἕνα εἶδος γράμμα στὴν γλῶσσά μας, κι ἂς τὸ ἀπευθύνῃ αὐτὸς ὅπου ξέρει καὶ ὅπου πρέπει· φέρε μου τὸ γράμμα, τὸ σχέδιον αὐτό, νὰ σοῦ μεταφράσω τὰς λέξεις στὴν ἀράδα, ὅπως μπορῶ. Ἔτσι γλυτώνω κ᾿ ἐγὼ ἀπὸ σκοτοῦρες, καὶ κάνω μόνον ἕνα μικρὸν κόπον· διὰ τὸν κόπον δὲν μὲ μέλει, διὰ σκοτοῦρες ὅμως καὶ μπελάδες δὲν εἶμαι ἐπιδεκτικός.

    Ὁ φίλος μου κατένευσεν. Ἔμεινα πέντε μῆνας ἐκεῖ, ἀλλὰ δὲν μοῦ ἔφερε κανὲν τοιοῦτον γράμμα πρὸς μετάφρασιν.

ΤΟ ΒΙΝΤΕΟ-AUDIOBOOK ΕΔΩ:

ΚΑΙ ΣΤΟ YOUTUBE: 

https://www.youtube.com/watch?v=u15kCVmXcDs

Ο Σάτυρος Μαρσύας και το φρικτό του τέλος του Κωνσταντίνου Αθ. Οικονόμου, δασκάλου, συγγραφέα

 

Ο Σάτυρος Μαρσύας και το φρικτό του τέλος

του Κωνσταντίνου Αθ. Οικονόμου, δασκάλου, συγγραφέα

José de Ribera [1591-1652] ΜΑΡΣΥΑΣ 

ΣΑΤΥΡΟΙ – ΓΕΝΙΚΑ: Οι Σάτυροι ήταν μυθικά όντα, καλύτερα δαίμονες, της ελληνικής μυθικής “θεολογίας”. Ήταν για την ακρίβεια πνεύματα των βουνών και των δασών, οι οποίοι περιγράφονταν από τη μέση και πάνω σαν άνθρωποι, φαλακροί, όμως, με μυτερά αυτιά, αλλά με πόδια και ουρά τράγου. Έμοιαζαν με τους Σειληνούς, μόνο που το κάτω μισό του σώματος των τελευταίων έμοιαζε με αλόγου. Ήταν, όπως και οι Σειληνοί, υπηρέτες και σύντροφοι του θεού Διονύσου, τον οποίον είχαν μεγαλώσει από παιδί. Ασχολία τους ήταν το παίξιμο αυλού, κιθάρας, αλλά και το μεθοκόπημα. Ακόμη αγαπημένη τους συνήθεια ήταν το κυνήγι κοριτσιών! Θεωρούνταν ως προσωποποίηση της γονιμότητας της Φύσης. Ο Ησίοδος τους μνημονεύει ως “γένος των κηφήνων", ενώ τους Σειληνούς τους αποκαλεί "ουτιδανούς" (άχρηστους) και "αμηχανοέργους" (τεμπέληδες). Στη δραματική ποίηση οι Σάτυροι αποτελούν τα κύρια πρόσωπα του σατυρικού δράματος, όπως καταλαβαινουμε κι από την ονομασία του δραματικού αυτού είδους. Σ' αυτά τα έργα οι Σάτυροι εμφανίζονται ντυμένοι με δέρματα τράγων. Στις διάφορες αρχαίες παραστάσεις εμφανίζονται συνηθέστερα μαζί με τον Διόνυσο και τις Νύμφες. Φαίνεται πως οι Σάτυροι, πήραν την τραγοπόδαρη μορφή από το θεό Πάνα, με τον οποίο εμφανίζονται να έχουν κοινή καταγωγή. Στην αγγειογραφία οι Σειληνοί εμφανίζονται γενειοφόροι, γέροντες, φαλακροί και κοιλαράδες, σε αντίθεση με τους Σάτυρους που φέρονται ως αγένειοι νέοι.

   Ο ΜΥΘΟΣ ΤΟΥ ΜΑΡΣΥΑ: Ο Μαρσύας, κατά την ελληνική Μυθολογία, ήταν ένας Σάτυρος από τη Φρυγία. Ήταν ένας δεξιοτέχνης του αυλού που προκάλεσε το θεό Απόλλωνα σε διαγωνισμό σύγκρισης της μουσικής τους τέχνης. Ο Απόλλωνας έπαιξε λύρα, ενώ ο Μαρσύας αυλό. Κριτές της “μονομαχίας” ήταν οι Μούσες και ο βασιλιάς Μίδας, οι οποίοι τελικά ανέδειξαν νικητή τον θεό. Όμως, η ενέργεια του Μαρσύα να ανταγωνιστεί με έναν θεό θεωρήθηκε ύβρις, ανάλογη με αυτή της μυθική υφάντριας Αράχνης, αλλά και τόσων άλλων μυθικών προσώπων. Η ύβρις για τους ολύμπιους θεούς θεωρείτο ύψιστη βλασφημία, έτσι ο Απόλλωνας επιφύλαξε για το Μαρσύα μια πολύ σκληρή τιμωρία. Ο Μαρσύας γδάρθηκε ζωντανός, και το αίμα του νεκρού Σατύρου σχημάτισε τον ομώνυμο ποταμό.

   ΣΥΜΒΟΛΙΣΜΟΣ: Ο μύθος του Μαρσύα, από πολλούς θεωρήθηκε ως πάλη και επικράτηση της κιθάρας έναντι του φρυγικού αυλού και κατ' επέκταση της δωρικής ελληνικής μουσικής έναντι της φρυγικής. Όμως, κυριότερος συμβολισμός θεωρήθηκε η πάλη ανάμεσα στην απολλώνεια και τη διονυσιακή πλευρά της ανθρώπινης φύσης και είναι ένα συνηθισμένο θέμα στην τέχνη [Αρχαία Ελληνική, Ρωμαϊκή, Αναγεννησιακή].

  ΧΩΡΟΣ “ΓΕΝΝΗΣΗΣ” ΤΟΥ ΜΥΘΟΥ - ΠΗΓΕΣ: Την μικρασιατική καταγωγή του Μαρσύα αποδεικνύουν πολλοί ομώνυμοι χείμαρροι αλλά και τοποθεσίες στην ευρύτερη Μικρά Ασία. Κατά το Στέφανο Βυζάντιο οι τότε ξεναγοί επεδείκνυαν τον τάφο του Μαρσύα στη πόλη Πεσσινούντα, όπου λατρευόταν κυρίως η θεά Ρέα - Κυβέλη που, κατά την ασιατική παράδοση, ο Μαρσύας που ανακάλυψε τον αυλό συνόδευε πάντα αυτή τη θεά. Από όλους όμως τους ομώνυμους ποταμούς σπουδαιότερος είναι ο Μυσίας της Φρυγίας, παραπόταμος του Μαίανδρου, κοντά στην αρχαία πόλη των Κελαινών. Κατά τον Ηρόδοτο και τον Ξενοφώντα στις πηγές αυτού του χειμάρρου διεξήχθη ο περίφημος αυτός μουσικός διαγωνισμός. Όμως εδώ αναφέρονται ως κριτές ο Μίδας και ο Τμώλος. Εκεί παίχτηκε ο ίδιος μουσικός σκοπός με τον αυλό και με τη κιθάρα, με απροκάλυπτη την υπεροχή της κιθάρας. Μετά την ήττα του Μαρσύα ο θεός Απόλλων για να τιμωρήσει την αλαζονεία του Μαρσύα, ο ίδιος τον έδεσε σε πεύκο και τον έγδαρε [έτσι αναφέρουν οι: Νίκανδρος, Φιλόστρατος, Λουκιανός, αλλά και ο Ρωμαίος Πλίνιος]. Ο Ηρόδοτος προσθέτει ότι το δέρμα του Μαρσύα φυλασσόταν σε σπήλαιο της Ακρόπολης των Αθηνών πάνω από την αγορά. Λέγεται ακόμη πως η θεά Αθηνά όταν βρήκε τον αυλό του Μαρσύα και δοκίμασε να παίξει, είδε τον εαυτόν της στα νερά του Μαιάνδρου ποταμού με φουσκωμένα μάγουλα και το πρόσωπό της παραμορφωμένο και το απέρριψε αηδιασμένη!

Ο ΜΑΡΣΥΑΣ ΣΤΙΣ ΤΕΧΝΕΣ: Σκηνές του παραπάνω μύθου απεικονίστηκαν σε πολλά έργα τέχνης. Όπως σε αγγείο στο Μουσείο Βερολίνου, σε κρατήρα στο Λούβρο, σε αμφορέα στο Μουσείο Ρούβο της Ιταλίας, αλλά και σε μαρμάρινες πλάκες από ανασκαφές στη Μαντινεία, που σήμερα βρίσκονται στο Εθνικό Αρχαιολογικό Μουσείο Αθηνών. Στο τελευταίο Μουσείο φυλάσσεται ακόμη κρατήρας με ανάγλυφη παράσταση της Αθηνάς να βαδίζει ζωηρά ακολουθούμενη από τον Μαρσύα με πεταμένους τους αυλούς στο έδαφος. Τέλος, ο λυρικός ποιητής της Αρχαιότητας, Μελανιππίδης, συνέθεσε ποίημα με τον τίτλο Μαρσύας, του οποίου ένα απόσπασμα μόνο έχει διασωθεί.

Konstantinosa.oikonomou@gmail.com

Ο αστερισμός Βόρειος Στέφανος του Κωνσταντίνου Αθ. Οικονόμου δασκάλου – συγγραφέα + ΒΙΝΤΕΟ

 

Ο αστερισμός Βόρειος Στέφανος + ΒΙΝΤΕΟ

του Κωνσταντίνου Αθ. Οικονόμου δασκάλου – συγγραφέα

 

  ΓΕΝΙΚΑ: Ο Βόρειος Στέφανος [Λατ. Corona Borealis, συντ. CrB] είναι ένας αστερισμός γνωστός από την Αρχαιότητα, που είναι αμφιφανής στην Ελλάδα. Συνορεύει με τους αστερισμούς Βοώτη, Όφι και Ηρακλή. Ο αστερισμός αποτελείται από σειρά αστέρων σε κυκλική διάταξη, ένα σχεδόν ημικύκλιο, 20 μοίρες βορειοανατολικά του Αρκτούρου. Είναι πλήρως ορατός σε γεωγραφικά πλάτη μεταξύ 90° Βόρεια και 50° Νότια. Έχει έκταση 178,7 τετ. μοίρες [73ος σε μέγεθος αστερισμός].

ΙΣΤΟΡΙΚΑ – ΟΝΟΜΑΣΙΕΣ: Ο Ερατοσθένης τον ονόμαζε απλώς Στέφανο, αφού δεν υπήρχε τότε ο αστερισμός Νότιος Στέφανος. Αργότερα, άλλοι Έλληνες συγγραφείς τον προσδιόριζαν με τα επίθετα «πρώτος» και βόρειος. Οι Ρωμαίοι υιοθέτησαν την ελληνική ονομασία στη γλώσσα τους [Corona Borea, Corona Borealis ή Corona Septentrionalis]. Επίσης γνώριζαν τον αστερισμό ως το «Στέμμα του Βουλκάν ή της Αμφιτρίτης. Όμως οι ευρηματικοί Ρωμαίοι δώσαν και άλλα ονόματα στον αστερισμό [Ariadnaea Corona, Corona Ariadnae, Cressa Corona, Corona Gnosida, Corona Cretica, Gnossis, Minoia Corona, Minoia Virgo, Ariadnaea Sidus!]. Αυτές οι ονομασίες αναφέρονται στον Μίνωα, την Αριάδνη, την Κρήτη και την Κνωσό, όπου η Αριάδνη γνώρισε υον Αττικό ήρωα. Κι όλα αυτά, γιατί ο μύθος λέει πως, όταν χώρισε η Αριάδνη από τον Θησέα, εξαιτίας του Διονύσου, το στεφάνι που της είχε χαρίσει εκείνος μεταφέρθηκε στους ουρανούς και έγινε ο αστερισμός Στέφανος. Άλλη εκδοχή μας λέει ότι το στεφάνι (που είχε φιλοτεχνήσει ο Ήφαιστος) το έκανε δώρο ο Διόνυσος στην Αριάδνη ως σύμβολο του γάμου τους και όταν αναλήφθηκαν στα ουράνια έγινε αστερισμός. Κάποιοι, όπως ο Οβίδιος, πίστευαν ότι η ίδια η Αριάδνη μετατράπηκε στον αστερισμό. Ο Απολλώνιος ο Ρόδιος γράφει ποιητικά στα Αργοναυτικά του για τον αστερισμό: “το αστροστόλιστο στέμμα της Αριάδνης γλιστρά»! Ο μύθος που συνδέει τον αστερισμό με την Αριάδνη καταγράφηκε πρώτη φορά τον 5ο αι. π.Χ. από τον ποιητή Φερεκύδη και έφτασε έτσι ως το Δάντη που αποκαλεί τους αστέρες του Βορείου Στεφάνου «la Figliuola di Minoi». Σε όλες τις εποχές ο Βόρειος Στέφανος υπήρξε δημοφιλής αστερισμός στη λογοτεχνία και στη λαϊκή παράδοση. Στη μεσαιωνική Αγγλία, ο λαός απέδιδε το όνομα του ιδιοκτήτη του στεφανιού ως "Adrian" και "Adriane". Ο Έντ. Σπένσερ το αποκαλεί «χρυσό Διάδημα», καθώς μία από τις αρχαίες ονομασίες ήταν Diadema Coeli (= Διάδημα των Ουρανών). Οι Άραβες υιοθέτησαν το κλασικό όνομα ως Al Iklil al Shamaliyah, που παραφθάρηκε σε Acliluschemali καιAclushemali. Πάντως πριν υιοθετήσουν οι Άραβες την ελληνική ονομασία, .ήξεραν τον Στέφανο ως Al Fakkah, δηλαδή το Πιάτο, που μετατράπηκε σε Alfacca και Alfeta, από όπου προέρχεται και το ιδιαίτερο όνομα του φωτεινότερου αστέρα του αστερισμού. Ο Βρετανός ανατολιστής Thomas Hyde αναφέρει και τα ονόματα Kasat al Salik και Kasat al Masakin, δηλαδή η Κούπα του Φτωχού. Παρομοίως στην Περσία, ο Βόρειος Στέφανος ονομαζόταν Kasah Darwishan, το Πιάτο του Δερβίση [μουσουλμάνου μοναχού] ή Kasah Shekesteh, Σπασμένο Πινάκιο, επειδή ο κύκλος που σχηματίζουν οι φωτεινότεροι αστέρες είναι ημιτελή. Οι Εβραίοι ονόμαζαν τον Βόρειο Στέφανο Ataroth, δηλαδή το Στέμμα. Οι αρχαίοι Κινέζοι τον ονόμαζαν Kwan Soo (=Χορδή). Στην κελτική Μυθολογία ο αστερισμός ήταν ο Caer Arianrod, [Οίκος της Arianrod, αδελφής της Gwydyon και κόρης του βασιλέως Don]. Ας προσεχθεί η ηχητική ομοιότητα των λέξεων «Αριάδνη» και Arianrod. Οι Σουόνη, Ινδιάνοι της Β. Αμερικής, ονόμαζαν τους αστέρες του Στεφάνου «Ουράνιες Αδελφές», η ομορφότερη από τις οποίες παντρεύτηκε τον κυνηγό «Λευκό Γεράκι», τον δικό μας Αρκτούρο. Τέλος, οι Αυστραλοί Αβοριγίνες έβλεπαν στον αστερισμό ένα μπούμερανγκ. Τον 17ο αιώνα, ο Βόρειος Στέφανος μετατράπηκε στο στέμμα της Εσθήρ, ή στον Ακάνθινο Στέφανο του Ιησού Χριστού.

  ΟΙ ΦΩΤΕΙΝΟΤΕΡΟΙ ΑΣΤΕΡΕΣ: Ο αστερισμός περιλαμβάνει 37 ορατούς αστέρες [φ.μ.≤ 6,5]. Ο αστέρας α Βορείου Στεφάνου είναι ο φωτεινότερος του αστερισμού [φ.μ. 2,23]. Είναι γνωστός με το ιδιαίτερο όνομα Alphecca. Ο β Βορείου Στεφάνου είναι γνωστός με το όνομα Nusakan. Ο γ, είναι διπλός με φαινόμενο μέγεθος 3,84. Οι ε και θ έχουν φαινόμενο μέγεθος 4,15 και 4,14 αντίστοιχα.

ΑΞΙΟΣΗΜΕΙΩΤΑ ΑΣΤΕΡΙΣΜΟΥ: Παρότι μικρός ο αστερισμός, έχει εντούτοις αρκετούς ενδιαφέροντες αστέρες. Έτσι, ο ρ Βορείου Στεφάνου έχει έναν από τους πρώτους εξωηλιακούς πλανήτες που ανακαλύφθηκα. Ο αστέρας έχει μάζα ίση με τη μάζα του Ήλιου [φ.μ. 5,41], ενώ ο πλανήτης του περιφέρεται γύρω του μία φορά κάθε 39,65 γήινες ημέρες, σε μέση απόσταση 34,4 εκατομμύρια χιλιόμετρα, με τροχιά σχεδόν κυκλική, ενώ έχει μάζα μεγαλύτερη εκείνης του Δία. Το όλο σύστημα απέχει από εμάς 56,86 έτη φωτός. Ο μεταβλητός αστέρας R Βορείου Στεφάνου έδωσε το όνομά του στους «μεταβλητούς τύπου R Coronae Borealis». Το μεταβλητό του ανακαλύφθηκε το 1795 από τον E. Pigott, οπότε ονομάσθηκε Variabilis Coronae, ως ο μοναδικός τότε γνωστός μεταβλητός σε όλο τον αστερισμό. Ο T Βορείου Στεφάνου εμφανίσθηκε «αιφνιδίως» στις 12/5/1866 ως αστέρας δευτέρου ή τρίτου μεγέθους, που παρέμεινε ορατός με γυμνό μάτι επί οκτώ ημέρες και έγινε γνωστός ως "the Blaze Star". Σήμερα γνωρίζουμε ότι πρόκειται για επαναληπτικό supernova αστέρα, που έδωσε και άλλες εκρήξεις [1946, 1975], ενώ συνήθως έχει φαιν. μέγεθος 10. Υπήρξε ο πρώτος καινοφανής αστέρας που μελετήθηκε φασματοσκοπικά. O V Βορείου Στεφάνου είναι μεταβλητός, με φαιν. μέγεθος που κυμαίνεται από 6,9 ως 12,2. Ο HD 140913 συνιστά διπλό σύστημα με πιθανό φαιό νάνο¹. Ο φαιός νάνος έχει μάζα 46 φορές μεγαλύτερη από τη μάζα του Δία. 

   

Γαλαξιακό Σμήνος Βορείου Στεφάνου 

  Εκτός από τους παραπάνω σημαντικούς αστέρες, ο Βόρειος Στέφανος έχει και ένα σμήνος γαλαξιών, γνωστό ως Σμήνος Βορείου Στεφάνου.

Konstantinosa.oikonomou@gmail.com

1. Ένας φαιός νάνος (ή καστανός νάνος) δεν είναι ούτε πλανήτης ούτε αστέρας. Αποτελεί κατά κάποιο τρόπο έναν αποτυχημένο αστέρα. Λόγω της πολύ μικρής του μάζας, η θερμοκρασία και η πίεση στον πυρήνα του δεν είναι αρκετά υψηλές ώστε να ξεκινήσουν θερμοπυρηνικές αντιδράσεις. Αλλά σε αντίθεση με τους πλανήτες, ακτινοβολεί λίγο μέσω της δικής του θερμότητας.

ΤΟ ΒΙΝΤΕΟ ΕΔΩ: 

https://www.youtube.com/watch?v=DRnEbkc6L2g&list=PLYzv9oZRBagZaXu5VjojyEMLNniRBXtrQ&index=29

Πρώτη εμφάνιση του Ηρακλή στη Θεσσαλία - Το τέλος της κυριαρχίας των Λαπιθών [Θεσσαλική Ιστορία - Μυθολογία 10.] από τον Κων/νο Αθ. Οικονόμου

 

Πρώτη εμφάνιση του Ηρακλή στη Θεσσαλία - Το τέλος της κυριαρχίας των Λαπιθών [Θεσσαλική Ιστορία - Μυθολογία 10.]

από τον Κων/νο Αθ. Οικονόμου

   Στη μυθική Θεσσαλία η πρώτη δυναμική παρουσία του Ηρακλή, συνέβαλε στην εδραίωση της Εστιαιώτιδας, του κράτους δηλαδή της ΒΔ Θεσσαλίας. Σ’ αυτή λοιπόν την περιοχή βασίλευε σε μια φυλή Δωριέων ο Αιγίμιος, ακριβώς δίπλα στη χώρα των Λαπιθών. Εκείνη την εποχή οι Λαπίθες με βασιλιά το γιο του Καινέα, τον Κόρωνο, κήρυξαν τον πόλεμο στον Αιγίμιο κι άρχισαν να προελαύνουν στα εδάφη των αντιπάλων. Ο στρατός των Δωριέων έδειχνε αδύναμος μπροστά στη δύναμη και το πάθος των Λαπιθών. Έτσι ο Αιγίμιος ζήτησε τη συνδρομή του Ηρακλή που κατέφτασε με μεγάλη δύναμη Αρκάδων. 

    Στην καθοριστική μάχη που δόθηκε ο στρατός των Λαπιθών ηττήθηκε και ο βασιλιάς τους Κόρωνος έπεσε ηρωικά στο πεδίο της μάχης. Έτσι οι ακέφαλοι πια Λαπίθες συνθηκολογώντας επέστρεψαν τις κατακτημένες περιοχές της Εστιαιώτιδας στους Δωριείς του Αιγίμιου και επέστρεψαν ηττημένοι στην πατρίδα τους.

Παράθεμα, Απολλόδωρος, Βιβλιοθήκη: Ηρακλής και Λαπίθες

[Β 7,7] διεξιὼν δὲ Ἡρακλῆς τὴν Δρυόπων χώραν, ἀπορῶν τροφῆς, ἀπαντήσαντος Θειοδάμαντος βοηλατοῦντος τὸν ἕτερον τῶν ταύρων λύσας καὶ σφάξας εὐωχήσατο. ὡς δὲ ἦλθεν εἰς Τραχῖνα πρὸς Κήυκα, ὑποδεχθεὶς ὑπ᾽ αὐτοῦ Δρύοπας κατεπολέμησεν.

αὖθις δὲ ἐκεῖθεν ὁρμηθεὶς Αἰγιμίῳ βασιλεῖ Δωριέων συνεμάχησε· Λαπίθαι γὰρ περὶ γῆς ὅρων ἐπολέμουν αὐτῷ Κορώνου στρατηγοῦντος, ὁ δὲ πολιορκούμενος ἐπεκαλέσατο τὸν Ἡρακλέα βοηθὸν ἐπὶ μέρει τῆς γῆς. βοηθήσας δὲ Ἡρακλῆς ἀπέκτεινε Κόρωνον μετὰ καὶ ἄλλων, καὶ τὴν γῆν ἅπασαν παρέδωκεν ἐλευθέραν αὐτῷ.

   Στο επόμενο σημείωμα μας θα μιλήσουμε για την Αργοναυτική Εκστρατεία.

Τα άρθρα της σειράς μας εμπεριέχονται στο βιβλίο του Κων/νου Οικονόμου Η Λάρισα και η θεσσαλική Ιστορία τ. Ά  - Στην ομίχλη του Μύθου

Από τη γενιά του Αιόλου στο Φρίξο και την Έλλη [Θεσσαλική Ιστορία και Μύθος 9.] από τον Κωνσταντίνο Αθ. Οικονόμου

 

Από τη γενιά του Αιόλου στο Φρίξο και την Έλλη [Θεσσαλική Ιστορία και Μύθος 9.]

από τον Κωνσταντίνο Αθ. Οικονόμου

   

Σίσυφος , Ιξίων και Τάνταλος τιμωρούμενοι στην Άδη!

Αιολίδες: Εκτός των Λαπιθών, άλλος μεγάλος βασιλικός οίκος της μυθικής Θεσσαλίας είναι οι Αιολίδες. Ιδρυτής της θεωρείται ο Αίολος γιος του Έλληνα (για τον οποίο θα γίνει λόγος πιο κάτω) και της Οθρηίδος Νύμφης και εγγονός του Δευκαλίωνα και της Πύρρας. Αυτός είχε πέντε γιους και μια κόρη: τον Κριθέα, το Σίσυφο, τον Αθάμαντα, τον Σαλμωνέα, τον Περιήρη και την Μελανίππη. Αυτοί όμως που έχουν θεσσαλικό ενδιαφέρον είναι ο Κριθέας και ο Αθάμας. Ο Αθάμας εμφανίζεται αργότερα στο μύθο ως βασιλιάς της Βοιωτίας και σύζυγος της Νεφέλης. Ακολουθεί πιο κάτω η εξιστόρηση της υπόθεσης του Φρίξου που θα μας οδηγήσει, με τη σειρά της, στον επακόλουθο μύθο του Ιάσονα και της Αργοναυτικής εκστρατείας.

 Φρίξος και Έλλη

 

Η Ινώ καταδιώκει το Φρίξο

   Ο Αθάμας απέκτησε δυο παιδιά, το Φρίξο και την Έλλη από τη Νεφέλη¹, όμως αυτό δεν τον έκανε, φαίνεται, ευτυχισμένο κι έδιωξε τη σύζυγό του για τα μάτια της Ινώς της κόρης του Κάδμου, που ήταν παλαιότερα ηγεμόνας της Θήβας. Η Ινώ, αντιπαθώντας τα δυο παιδιά του Αθάμα και θέλοντας να προωθήσει στο θηβαϊκό θρόνο κάποιον από τους γιους της που έφερε αργότερα στον κόσμο, κατέστρωσε ένα καταχθόνιο σχέδιο: έβαλε κάποιες γυναίκες της πόλης να κλέψουν τους σπόρους για την επόμενη σπορά, που φυλάσσονταν απ’ τους άνδρες τους και να τους ψήσουν ελαφρά ώστε να μην έχουν δυνατότητα αναπαραγωγής. Έτσι κι έγινε, την επόμενη χρονιά τίποτα δε φύτρωσε στην εύφορη πεδιάδα της Θήβας κι ο Αθάμας μη ξέροντας τι να σκεφτεί, έστειλε απεσταλμένους στο Μαντείο των Δελφών για να ρωτήσουν την αιτία. Η Ινώ όμως φρόντισε να τους εξαγοράσει, ώστε να ανακοινώσουν ψεύτικο χρησμό, που έλεγε ότι για να απαλλαγούν, δήθεν, απ’ αυτό το κακό, έπρεπε να θυσιαστεί ο Φρίξος στο Δία. Όμως η Νεφέλη, ως από μηχανής θεός, άρπαξε τα παιδιά της και τα οδήγησε σ’ ένα χρυσόμαλλο κριάρι, δώρο του Ερμή.

Ο Φρίξος και η Έλλη ανακουφισμένοι καβαλίκεψαν το κριάρι και πετώντας πάνω απ’ την Ελλάδα, τη Θράκη και το Αιγαίο, κατευθύνθηκαν προς την Κολχίδα. Κάποια στιγμή όμως η Έλλη γλίστρησε και πέφτοντας στα στενά που ονομάστηκαν από τότε Ελλήσποντος, πνίγηκε. (Έλλης + πόντος-θάλασσα) Ο Φρίξος κατέληξε μόνος του στην Ανατολική άκρη της Μαύρης θάλασσας, την Κολχίδα. Εκεί τον υποδέχτηκε ο βασιλιάς Αιήτης, γιος του Ήλιου, που του έδωσε για σύζυγο την κόρη του Χαλκιόπη. Ο Φρίξος θυσίασε το κριάρι στο θεό Δία και παρέδωσε το χρυσόμαλλο δέρας (δέρμα) του στον Αιήτη που το κρέμασε στο άλσος του Άρη, στα κλαδιά μιας βελανιδιάς, απ’ όπου ο Ιάσονας αργότερα θα το αρπάξει.

Άσχημο τέλος, όμως επιφυλλάχτηκε απ' τους θεούς για το βασιλικό ζεύγος της Θήβας. Η θεά Ήρα επιβουλεύτηκε το βασιλικό ζεύγος γιατί είχαν κρύψει το μικρό θεό Διόνυσο, όταν η ίδια ήθελε το κακό του, μιας και ο μικρός θεός ήταν νόθος γιος του Δία. Έτσι λοιπόν τους πήρε τα λογικά με αποτέλεσμα να σκοτώσουν πάνω στην τρέλα τους τα δυο τους παιδιά, τον Λέαρχο και τον Μελικέρτη. Όταν όμως συνήλθαν κι αντιλήφθηκαν το έγκλημά τους, η μεν Ινώ αυτοκτόνησε πέφτοντας στο Σαρωνικό, ο δε Αθάμας αναχώρησε θλιμμένος μακριά και κατέφυγε στην Πίνδο όπου και τελικά εγκαταστάθηκε. Εκεί άφησε απογόνους και η περιοχή ονομάστηκε Αθαμαντία ή Αθαμανία και οι κάτοικοί της Αθάμαντες ή Αθαμάνες.

    Παράθεμα: Απολλόδωρος, Βιβλιοθηκη: Διήγηση για το Φρίξο

[Α 9,1] τῶν δὲ Αἰόλου παίδων Ἀθάμας, Βοιωτίας δυναστεύων, ἐκ Νεφέλης τεκνοῖ παῖδα μὲν Φρίξον θυγατέρα δὲ Ἕλλην. αὖθις δὲ Ἰνὼ γαμεῖ, ἐξ ἧς αὐτῷ Λέαρχος καὶ Μελικέρτης ἐγένοντο. ἐπιβουλεύουσα δὲ Ἰνὼ τοῖς Νεφέλης τέκνοις ἔπεισε τὰς γυναῖκας τὸν πυρὸν φρύγειν. λαμβάνουσαι δὲ κρύφα τῶν ἀνδρῶν τοῦτο ἔπρασσον. γῆ δὲ πεφρυγμένους πυροὺς δεχομένη καρποὺς ἐτησίους οὐκ ἀνεδίδου. διὸ πέμπων ὁ Ἀθάμας εἰς Δελφοὺς ἀπαλλαγὴν ἐπυνθάνετο τῆς ἀφορίας. Ἰνὼ δὲ τοὺς πεμφθέντας ἀνέπεισε λέγειν ὡς εἴη κεχρησμένον παύσεσθαι τὴν ἀκαρπίαν, ἐὰν σφαγῇ Διὶ ὁ Φρίξος. τοῦτο ἀκούσας Ἀθάμας, συναναγκαζόμενος ὑπὸ τῶν τὴν γῆν κατοικούντων, τῷ βωμῷ παρέστησε Φρίξον. Νεφέλη δὲ μετὰ τῆς θυγατρὸς αὐτὸν ἀνήρπασε, καὶ παρ᾽ Ἑρμοῦ λαβοῦσα χρυσόμαλλον κριὸν ἔδωκεν, ὑφ᾽ οὗ φερόμενοι δι᾽ οὐρανοῦ γῆν ὑπερέβησαν καὶ θάλασσαν. ὡς δὲ ἐγένοντο κατὰ τὴν μεταξὺ κειμένην θάλασσαν Σιγείου καὶ Χερρονήσου, ὤλισθεν εἰς τὸν βυθὸν ἡ Ἕλλη, κἀκεῖ θανούσης αὐτῆς ἀπ᾽ ἐκείνης Ἑλλήσποντος ἐκλήθη τὸ πέλαγος. Φρίξος δὲ ἦλθεν εἰς Κόλχους, ὧν Αἰήτης ἐβασίλευε παῖς Ἡλίου καὶ Περσηίδος, ἀδελφὸς δὲ Κίρκης καὶ Πασιφάης, ἣν Μίνως ἔγημεν. οὗτος αὐτὸν ὑποδέχεται, καὶ μίαν τῶν θυγατέρων Χαλκιόπην δίδωσιν. ὁ δὲ τὸν χρυσόμαλλον κριὸν Διὶ θύει φυξίῳ, τὸ δὲ τούτου δέρας Αἰήτῃ δίδωσιν· ἐκεῖνος δὲ αὐτὸ περὶ δρῦν ἐν Ἄρεος ἄλσει καθήλωσεν. ἐγένοντο δὲ ἐκ Χαλκιόπης Φρίξῳ παῖδες Ἄργος Μέλας Φρόντις Κυτίσωρος.

[Α 9,2] Ἀθάμας δὲ ὕστερον διὰ μῆνιν Ἥρας καὶ τῶν ἐξ Ἰνοῦς ἐστερήθη παίδων· αὐτὸς μὲν γὰρ μανεὶς ἐτόξευσε Λέαρχον, Ἰνὼ δὲ Μελικέρτην μεθ᾽ ἑαυτῆς εἰς πέλαγος ἔρριψεν. ἐκπεσὼν δὲ τῆς Βοιωτίας ἐπυνθάνετο τοῦ θεοῦ ποῦ κατοικήσει· χρησθέντος δὲ αὐτῷ κατοικεῖν ἐν ᾧπερ ἂν τόπῳ ὑπὸ ζῴων ἀγρίων ξενισθῇ, πολλὴν χώραν διελθὼν ἐνέτυχε λύκοις προβάτων μοίρας νεμομένοις· οἱ δέ, θεωρήσαντες αὐτόν, ἃ διῃροῦντο ἀπολιπόντες ἔφυγον. Ἀθάμας δὲ κτίσας τὴν χώραν Ἀθαμαντίαν ἀφ᾽ ἑαυτοῦ προσηγόρευσε, καὶ γήμας Θεμιστὼ τὴν Ὑψέως ἐγέννησε Λεύκωνα Ἐρύθριον Σχοινέα Πτῶον.

1. Σύμφωνα με παραλλαγή του μύθου ο Αθάμας ήταν βασιλιάς στη Θεσσαλία. Σύμφωνα με άλλη πρώτη σύζυγος του ήταν η Ινώ και δεύτερη η Νεφέλη.

Ιστορικές ιστορίες «Όλβιος όστις της ιστορίης έσχε μάθησιν» Κι ακόμη πιο όλβιος αυτός που δεν την έμαθε. Τουλάχιστον γλύτωσε το διάβασμα… Γράφει ο Γιάννης Φρύδας

 Ιστορικές ιστορίες

«Όλβιος όστις της ιστορίης έσχε μάθησιν»

(ευτυχισμένος είναι αυτός που γνωρίζει την ιστορία)

Ευρυπίδης

Κι ακόμη πιο όλβιος αυτός που δεν την έμαθε.

 Τουλάχιστον γλύτωσε το διάβασμα…

Γράφει ο Γιάννης Φρύδας

  Το διαβάσαμε κι αυτό κατακαλόκαιρο και ντάλα μεσημέρι: «Ιστορικές στιγμές έζησε η Αργιθέα από τις 30 Ιουλίου έως και τις 2 Αυγούστου 2026». Καλά λέει ο λαός μας, διά της παροιμίας του: «Κάθε θαύμα τρεις ημέρες, το μεγάλο τέσσερις»…

  Κρίμα που δε ζει ο Ηρόδοτος να ιστορήσει τις ιστορικές στιγμές, ο Θουκυδίδης να μαστορέψει μίαν εισέτι ιστορικήν ξυγγραφήν κι ο Ξενοφών να περιγράψει, μετά την κάθοδο των μυρίων, την άνοδο των κακομοιρίων και τις σπατάλες εκατομμυρίων, δήθεν για τον πολιτισμό…

  Δυστυχώς, ξεμείναμε από ιστορικούς... Μια Ρεπούση μάς έμεινε, αλλά κι αυτή μόνο στον συνωστισμό της Σμύρνης ειδικεύεται. Θα πεις, τόσα γλέντια και ανταμώματα έχουμε με συνωστισμούς, κάτι θα κατάφερνε και για τις δικές μας ιστορικές στιγμές... 

  Μου μπήκε η περιέργεια. Τι έγινε, ρε; Ποια ιστορικά γεγονότα είχαμε; Πώς δεν τα κατάλαβα, ενώ ήμουν στην Αργιθέα; Μήπως ο βασιλιάς Σέλιπος έκανε καμιά δήλωση με βαρύ υβρεολόγιο, όταν έμαθε ότι θα γίνει η κοιλάδα του Αχελώου λίμνη και θα βρεθούν τα κόκαλά του στον βυθό; Μήπως ο Αμύνανδρος αποφάσισε επιτέλους με ποιους θα πάει, με τους Έλληνες ή με τους Ρωμαίους; (Αυτός ήταν σαν τον Μπίστη, άλλαζε συνέχεια στρατόπεδα και δεν μπορούσες να του έχεις εμπιστοσύνη). Αράδιασα κάμποσα «μήπως» ακόμη, με τα απαραίτητα ερωτηματικά τους, διατρέχοντας τα σημαντικά ιστορικά συμβάντα της περιοχής, αλλά άκρη δε βρήκα.  

  Η απάντηση στις απορίες μου δόθηκε τυχαία, πάλι από τον Θουκυδίδη. Τη βρήκα σε ένα χαρτί εφημερίδας, όπου είχα τυλιγμένες κάτι καραμέλις ξιμπλέτσουτις π’ αγόρασα στου Μπζάκι. Ήταν μια φράση του που έλεγε: «Και την καθιερωμένη σημασία των λέξεων άλλαξαν, για να δικαιολογήσουν τις πράξεις τους». Αυτό είναι!... Έτσι εξηγείται!... Και επειδή ο καθένας «ό,τι θυμάται χαίρεται», γιατί να μην είναι ιστορικές στιγμές αυτές που ο ίδιος θεωρεί ιστορικές στιγμές; Ειδικά, μάλιστα, όταν μετέχει σ’ αυτές τις στιγμές… Γι’ αυτό παρακαλώ να δείχνετε κατανόηση. Μη μου πληγώνετε αυτούς τους ιστορικούς, έστω και τους ανιστόρητους…  

  Εύκολα πια μπορώ να αναφέρω κάποια ιστορικά γεγονότα που συνέβησαν στην Αργιθέα το καλοκαίρι του 2026. Έγιναν γλέντια, ανταμώματα με γλέντια, νεογιορτές με γλέντια, γλέντια με γλέντια και διάφορα άλλα τινά (αλλά δεν ξέρω αν είχαν γλέντια). Θα κάνω λίγα σχόλια, κάντε κι εσείς τα δικά σας, χωρίς να ελπίζουμε ότι κάτι μπορούμε να αλλάξουμε. Προσωπικά, θέτω τον εαυτό μου και εκτός ιστορικών στιγμών.     

  Έγινε η 16η γιορτή πλαστού στα Βραγκιανά. Σπουδαία γιορτή!... Μπήκε στην εφηβεία ο πλαστός κι άρχισε τις επαναστάσεις του. Με ξινόγαλο τον ξέραμε, με τσιαλαφούτι μάς εμφανίστηκε. Έτσι χαλάει η παράδοση του τόπου (και το τσιαλαφούτι αν δεν το ανακατώνεις…). 

  Τι σύμπτωση! Στη Μεσορόπη Καβάλας έγινε η 16η γιορτή γίδας! Μας το γνωστοποίησε ο βουλευτής Μακάριος Λαζαρίδης, ο οποίος δήλωσε ότι δε θα πάει λόγω του θανάτου των δύο πιλότων. Εκτός της θορυβώδους φιλανθρωπίας, έχουμε πια και το θορυβώδες πένθος… Για πόσο γίδια μάς περνάει ο Μακάριος; Και πόσο μακάριοι οι πτωχοί τω πνεύματι θα είναι αυτοί που θα τον ξαναψηφίσουν;  

  Κάπου στην Ευρυτανία έκαναν και γιορτή μούρου! Γιορτάζουν και τα μούρα τώρα! Άσπρα μούρα, μαύρα μούρα (μπορεί να γιορτάζουν και τα σκάμια…). Χρόνια πολλά στα μούρα και στους μουράτους! Τα τσάπουρνα ξέρει κανένας πότε γιορτάζουν; Πριν ή μετά τα κράνια; 

  Σ’ αυτές τις ιστορικές στιγμές σκάνε μούρη και διάφοροι επίσημοι ή επώνυμοι. Πλήθος λέμε!... Σαράντα έναν (με τον δεσπότη) μέτρησα σε μια τέτοια μάζωξη! Περισσότεροι κι από τους απλούς και ανώνυμους ήταν…  

  Η πλάκα είναι όταν καλούνται να κάνουν σύντομους χαιρετισμούς κι αρχίζουν να αλληλοεπαινούνται, να αλληλοθαυμάζονται… και να μας δουλεύουν από κοινού. «Η συνεργασία μας είναι άριστη, γι’ αυτό έχουμε τόσες επιτυχίες» είπε κάποιος. Καλά, πώς δεν τις βλέπουμε αυτές τις επιτυχίες, με Άζαξ Αμονιαζόλ τις καθαρίζουν και τις κάνουν αόρατες; Μάλλον και οι επιτυχίες είναι ανάλογες των ιστορικών στιγμών…

  Υπομένεις τους χαιρετισμούς, αλλά μη νομίζεις ότι ξέμπλεξες. Μετά αρχίζουν οι χαιρετούρες. Ούτε που θυμάσαι πόσες φορές χαιρέτισες μέσα στο καλοκαίρι την Ασημίνα και τα άλλα παιδιά. Να έφερναν τουλάχιστον και κάνα καρπούζι (χωρίς σπόρια, εννοείται), γιατί από πιστώσεις είμαστε σταθερά σε θλιβερές διαπιστώσεις… 

  Βέβαια, για τα γλέντια δίνονται κάποιες πιστώσεις, για την ικανοποίηση αιτημάτων των πολιτιστικών φορέων του άρτου και του θεάματος. Ίσως μ’ αυτές θα γλυτώναμε  ένα-δυο σχολεία κάθε χρόνο από την κατάρρευση, μια παλιά βρύση, ένα αλώνι… 

  Για πρώτη φορά είχαμε και εγκαίνια δρόμου στην έναρξη κατασκευής του και όχι στην αποπεράτωση που γίνεται συνήθως. Δεν πειράζει, ας τα κάναμε τα εγκαίνια! Σάμπως είμαστε σίγουροι για την αποπεράτωση; Μη χάσουμε και τα εγκαίνια! Μη μείνει κι ο Κουρέτας χωρίς πλακέτα…

  Πέρυσι ο περιφερειάρχης, κατόπιν αυτοψίας, έδινε μια ελπίδα ότι θα γίνει το παρατημένο κομμάτι του δρόμου στη λίμνη Στεφανιάδας και φέτος ζητούσε στοιχεία για το έργο. Λες και δεν έχει τα στοιχεία στην Περιφέρεια, άμα θέλει να τα βρει…   

  Μιας και βρέθηκα στη Λίμνη Στεφανιάδας, θα αναφέρω και τη συναυλία της Ματούλας Ζαμάνη, αν και δηλώνω άσχετος περί συναυλιών. Η Ζαμάνη εμφανίστηκε με μπλουζάκι που έγραφε «Σώστε τα Άγραφα». Κατάλαβε την αξία αυτού του τόπου. Κι εμείς χρόνια και ζαμάνια προσπαθούμε να πείσουμε κυβερνήσεις, ντόπιους και ξένους αναπτυξιολόγους ότι αυτά τα βουνά δεν τα καταστρέφεις, μόνο τα προστατεύεις… 

Η ιστορία, όμως, θέλει και τη μυθολογία της… Ακόμη περισσότερο οι ιστορικές στιγμές… Αυτό το ανέλαβε κάποιος αρθρογράφος, ο οποίος μετά την παρουσίαση ενός βιβλίου έγραφε: «Το βιβλίο… κάτω από τον ιστορικό πλάτανο, όπου ξαπόσταινε ο οπλαρχηγός αγωνιστής άνοιξε τις σελίδες του…». Στο μεταξύ, ο πλάτανος φυτεύτηκε καμιά σαρανταριά χρόνια αργότερα. Τι τον εμποδίζει, βέβαια, να είναι κι αυτός ιστορικός; Αφού καθόταν ο ήρωας και έπινε φραπέ στρίβοντας τσιγάρες… 

  Από το ταμπούρι του Καραϊσκάκη στον ιστορικό πλάτανο και βλέπουμε τι άλλο ιστορικό θα ανακαλύψουμε. «Εθνικόν το αληθές» είπε κάποτε ο Διονύσιος Σολωμός, αλλά ποιος ενδιαφέρεται πια για το αληθές…

  Μετά τις ειδήσεις ακολουθούν τα αθλητικά. Γιατί να χαλάσω εγώ την πιάτσα; Το ίδιο θα κάνω με αναφορά στο τουρνουά ποδοσφαίρου που έγινε στο Καταφύλλι και σημείωσε τεράστια επιτυχία, κατά τους διοργανωτές του. Είχαμε και το Μουντιάλ, αλλά δεν ήταν και τόσο σημαντικό. Τι να θυμάσαι από την Εθνική Ισπανίας όταν έχεις την ομάδα του Ανθηρού; Πώς κατάφεραν τα θηρία και έχασαν όλα τα ματς; Ξέραμε ότι δεν μπορούν να βγάλουν δήμαρχο, αλλά είναι άσχετοι και ποδοσφαιρικά. Καλύτερα ν’ ασχοληθούν με την τσιλίκα.  

  Το κύπελλο το πήρε η Σπολάιτα (μια αποικία των Σελιπιανών κοντά στο Αγρίνιο), οι άλλοι πήραν τα σχετικά μετάλλια (καμιά δεκαριά κιλά ήταν), οι διοργανωτές τη δόξα κι όλοι επιτέλους κατάλαβαν ποια είναι τα σοβαρά προβλήματα του τόπου. 

  Ήρθε η ώρα να κλείσει αυτό το ιστορικό άρθρο. Σας συγχαίρω που είχατε την υπομονή να το διαβάσετε! Ωστόσο, θέλω και κάτι ακόμη να σημειώσω, για να το θυμάστε: Τώρα που μας τελείωσε η Φτύχω, θα ξαναπέσουμε και πάλι στη δυστύχω…

11/10/2026