Ο αστερισμός Σκορπιός + ΒΙΝΤΕΟ του Κωνσταντίνου Αθ. Οικονόμου δασκάλου - συγγραφέα

 

Ο αστερισμός Σκορπιός + ΒΙΝΤΕΟ

του Κωνσταντίνου Αθ. Οικονόμου δασκάλου - συγγραφέα

 

  Ο Σκορπιός [Scorpius, συντ. Sco] είναι μαζί με τον Τοξότη οι δύο νοτιότεροι αστερισμοί του Ζωδιακού Κύκλου. Συνορεύει με τους αστερισμούς: Οφιούχο, Ζυγό, Λύκο, Γνώμονα, Βωμό, Νότιο Στέφανο και Τοξότη. Έχει έκταση 496,8 τετ. μοίρες [33ος σε έκταση]. Παρότι βρίσκεται ολόκληρος στο νότιο ημισφαίριο της ουράνιας σφαίρας, είναι ορατός στο σύνολό του από την Ελλάδα, αργά τις νύκτες της ανοίξεως και τα καλοκαιρινά βράδια. Είναι γενικά πλήρως ορατός σε γεωγραφικά πλάτη μεταξύ 44°Βόρεια και 90° Νότια.

ΙΣΤΟΡΙΑ ΟΝΟΜΑΣΙΕΣ: Ο Άρατος ονομάζει τον αστερισμό Τέρας μέγα και Μεγαθηρίον (μεγάλο ζώο),ονομασία που μεταβλήθηκε στην έκδοση του 1720 του Bayer σε Μελαθυρίον. Μυθολογικά αντιπροσωπεύει το σκορπιό που σκότωσε τον γίγαντα κυνηγό Ωρίωνα και για τον λόγο αυτό θρυλείται ότι βρίσκεται σε αντίθετο σημείο του ουρανού από τον αστερισμό Ωρίωνα, που ακόμα τον φοβάται. Σε άλλο μύθο ωστόσο αναφέρονται αρκετοί κλασικοί συγγραφείς, που θεωρούν τον Σκορπίο υπαίτιο της καταστροφικής πορείας των αλόγων που έσερναν το άρμα του θεού Ηλίου, όταν το οδήγησε ο Φαέθων. Για μερικούς αιώνες, ο Σκορπίος ήταν το μεγαλύτερο ζώδιο, καθώς σχημάτιζε «διπλό αστερισμό» μαζί με τις δαγκάνες του (Χηλαί Σκορπίου). Αργότερα, οι Χηλαί Σκορπίου αποσπάσθηκαν και απετέλεσαν τον γνωστό σημερινό ζωδιακό αστερισμό Ζυγό. Εκτός από το Scorpius, οι Ρωμαίοι έγραφαν και Scorpio. Ο Κικέρων δίνει και τη συγγενική αφρικανική ονομασία Nepa(s). Ο Μανίλιος αναφέρει και το επίθετο οπισθοβάμων (αυτός που περπατά προς τα πίσω). Στην αρχαία Κίνα ο Σκορπίος σχημάτιζε ένα σημαντικό τμήμα της μορφής του Γαλάζιου Δράκου της Ανατολής και της άνοιξης, και αργότερα ήταν η κατοικία του Γαλάζιου Αυτοκράτορα. Αλλά στα χρόνια του Κομφούκιου ονομαζόταν Ta Who (η μεγάλη φωτιά). Ως ζώδιο πάλι, αντιπροσώπευε για τους Κινέζους τον Λαγό. Κατά την αντιστοιχία των 12 ζωδίων με τις 12 ισραηλιτικές φυλές, ήταν το έμβλημα της φυλής του Δαν, απεικονιζόμενος ως εστεμμένο φίδι. Παρόμοια, ως φίδι εμφανίζεται ο αστερισμός σε μία περίοδο της αιγυπτιακής Αστρονομίας. Ακόμη, ο λαμπρός αστέρας Αντάρης υπήρξε κάποτε ένα από τα σύμβολα της Ίσιδας. Στην Αραβία ο Σκορπιός ήταν γνωστός ως Al Akrab (σκορπιός), όνομα από το οποίο προήλθαν τα Alacrab, Alatrab, Hacrab, και Akreva στη Συρία. Ο αστερισμός ήταν επίσης σκορπιός, Kazhdum, στην Περσία. Οι Τούρκοι τον ονόμαζαν Koirughi (αυτός που έχει ουρά). Οι Ακκάδιοι τον αποκαλούσαν Girtab, [κεντρίζων]. Αργότερα στη Μεσοποταμία, ήταν σύμβολο του σκότους που συμβάδιζε με τη μείωση της ηλιακής ακτινοβολίας, μετά τη φθνοπωρινή ισημερία. Οι Βαβυλώνιοι τον ταύτιζαν με τον όγδοο μήνα του έτους τους, τον Arakh Savna (Οκτώβριος-Νοέμβριος). Αρχικά στην Ινδία, ο Σκορπίος ήταν ο Ali, ο Vicrika ή ο Vrishaman. Αλλά αργότερα έγινε ο Kaurpya και ο Kaurba, μεταφράσεις δηλαδή του ελληνικού «σκορπιός». Ο Δάντης τον θεώρησε ως un Secchione, «κουβάς που όλος φωτιά είναι», και στο «Καθαρτήριον» ως Il Friddo Animal, παγερό ζώο. Οι νορμανδοί πρόγονοι των Βρετανών τον ονόμαζαν Escorpiun, ενώ οι Αγγλοσάξονες Throwend. Ο Σκορπιός είναι γνωστός για τη εμφάνιση πολλών καινοφανών αστέρων κατά τη διάρκεια των ιστορικών χρόνων. Σημαντικότερος ανάμεσά τους είναι ίσως ο Σουπερνόβα του 134 π.Χ.. Το κινέζικο She Ke επιβεβαιώνει αυτή την εμφάνιση, καταγράφοντας τον «παράδοξο αστέρα» τον Ιούνιο του 134 π.Χ.

   Η ΨΕΥΔΟΕΠΙΣΤΗΜΗ ΤΗΣ ΑΣΤΡΟΛΟΓΙΑΣ: Ως ζωδιακός αστερισμός, ο Σκορπιός συνδέθηκε με την ψευδοεπιστήμη της Αστρολογίας και άλλες προλήψεις, από την εποχή των δεισιδαιμόνων Ρωμαίων. Η ηλιακή δύση του το φθινόπωρο πιστευόταν ότι ασκούσε κακή επίδραση και συνοδευόταν από θύελλες. Όμως, οι αλχημιστές τον είχαν σε εκτίμηση, καθώς πίστευαν πως, όταν ο Ήλιος βρισκόταν στον Σκορπιό, ο σίδηρος μπορούσε να μετατραπεί σε χρυσό! Οι αρχαίοι αστρολόγοι τον θεωρούσαν γόνιμο ζώδιο, αλλά «καταραμένο» ως πηγή πολέμων και διχόνοιας, επειδή εκεί τοποθετούσαν τη γέννηση του πλανήτη Άρη, θεού του πολέμου! Ακόμα πιστευόταν ότι ο Σκορπιός «κυβερνούσε» χώρες όπως την Ιουδαία, τη Μαυριτανία, την Καταλωνία, η Νορβηγία, την Καρχηδόνα [πράγμα που δεν εμπόδισε την .. καταστορφή της], τη Λιβύη, την Αίγυπτο, τη Σαρδηνία, και πάει λέγοντας. Ο Πλίνιος ο πρεσβύτερος γράφει ότι η εμφάνιση κομήτη στον Σκορπιό προανάγγελλε μάστιγα ερπετών και εντόμων, ιδιαιτέρως ακρίδων! Στην εποχή μας ο `Ηλιος βρίσκεται μέσα στα όρια του Σκορπίου μόνον από τις 23 ως τις 29 Νοεμβρίου, μόλις εννέα ημέρες δηλαδή έναντι 19 του Οφιούχου, ενώ οι ημερομηνίες αυτές μετατίθενται προς τα εμπρός με ρυθμό 1 ημέρα ανά 71,1 έτη [αλήθεια το γνωρίζουν οι λάτρεις της αστρολογίας;].

Νεφέλωμα Γάτας

ΦΩΤΕΙΝΟΤΕΡΟΙ ΑΣΤΕΡΕΣ: Ο αστερισμός έχει 167 ορατούς αστέρες [≤ 6,5]. Ο αστέρας α Σκορπίου είναι ο φωτεινότερος του αστερισμού, με φαινόμενο μέγεθος 0,96. Είναι γνωστός με το ελληνικό όνομα Αντάρης. Ο τριπλός αστέρας β Σκορπίου [φ.μ. 2,4], ονομάζεται και Γραφφίας. Ο δ [φ.μ. 2,32], φέρει το ιδιαίτερο όνομα Dschubba. Ο θ, διπλός [φ.μ. 1,87], ήταν γνωστός στη Μεσοποταμία ως Sargas. Ο ι1 [φ.μ. 3,03], είναι κιτρινόλευκος λαμπρός υπεργίγαντας. Ο λ [φ.μ. 1,63], είναι γνωστός ως Shaula. Ο ν [φ.μ. 4,01], έχει το ιδιαίτερο όνομα Jabbah. Είναι τετραπλός αστέρας που απέχει 440 έτη φωτός από τη Γη. Ο σ μαζί με τον τ ήταν οι Al Niyat [Προμαχώνες της Καρδίας], επειδή έχουν ανάμεσά τους τον Αντάρη, την «καρδιά» του Σκορπιού. Ο ω1 [φ.μ. 3,96] μαζί με τον αμυδρότερο ω2 ήταν το Jabhat al Akrab των Αράβων [το Μέτωπο του Σκορπιού].

Μ6α Πεταλούδα

ΑΞΙΟΣΗΜΕΙΩΤΑ ΣΤΟΝ ΑΣΤΕΡΙΣΜΟ: Ο RR Σκορπιού είναι μεταβλητός αστέρας με περίοδο 281,45 ημέρες, με φ.μ. από 6 ως 12,4. Εντυπωσιακό είναι το ανοικτό σμήνος M6 (NGC 6405), γνωστό και ως "Butterfly Cluster" [Σμήνος Πεταλούδα, φ.μ. 4,2], με πάνω από 50 φωτεινούς αστέρες σε ένα χώρο διαστάσεων 12 περίπου ετών φωτός. Απέχει από τη Γη 2.000 έ.φ., ενώ μέσα του, ο ημιπεριοδικός μεταβλητός αστέρας BM Σκορπιού επηρεάζει ελαφρά τη συνολική φωτεινότητα του σμήνους. Ακόμη φωτεινότερο και μεγαλύτερο είναι το ανοικτό σμήνος Μ7 (NGC 6475, φ.μ. 3,3), που έχει πάνω από εκατό αστέρες σε ένα χώρο διαστάσεων 20 με 25 περίπου έτη φωτός. Απέχει από τη Γη ως 1000 έτη φωτός. Την ίδια έκταση εμφανίζει και το ανοικτό σμήνος Trumpler 24, αμυδρό αλλά σε απόσταση 5.200 έτη φωτός [διαστάσεων 135 ετών φωτός]. Μικρότερο αλλά με πολύ φωτεινούς αστέρες είναι και το ανοικτό σμήνος NGC 6231 [φ.μ. 2,6], παρ' όλο που απέχει από τη Γη, περίπου 6.000 έτη φωτός. 

Το σφαιρωτό σμήνος Μ4 (NGC 6121) είναι το φωτεινότερο σφαιρωτό του αστερισμού [φ.μ. 5,9], σε απόσταση 6.000 έτη φωτός από εμάς, ίσως το κοντινότερό μας σφαιρωτό σμήνος. Στο Μ4 βρίσκεται και ο πάλσαρ PSR 1620-26, που φαίνεται ότι έχει ένα πλανήτη με μάζα 2,5 φορές μεγαλύτερη από τη μάζα του Δία σε απόσταση 3,2 δισ. χλμ. από αυτόν. Ο πάλσαρ αποτελεί διπλό σύστημα με λευκό νάνο πολύ πιο κοντά του από ότι ο πλανήτης. Στο Σκορπιό εντοπίζεται και το νεφέλωμα εκπομπής NGC 6334, γνωστό ως «Πατούσα της Γάτας» ή «Νύχια της Αρκούδας» ["Cat's Paw Nebula" ή "Bear Claw Nebula"]. Αυτό απέχει περίπου 5.500 έτη φωτός από εμάς. Η πηγή ακτίνων Χ, Sco X-1, του Σκορπιού είναι η φαινομενικά εντονότερη πηγή ακτίνων Χ σε όλο τον ουρανό. Τέλος, στον αστερισμό υπάρχει η πηγή ακτίνων γ, GRO J1655-40, που απέχει περίπου δέκα χιλιάδες έτη φωτός από τη Γη. Πρόκειται για διπλό αστρικό σύστημα, το ένα μέλος του οποίου είναι μαύρη τρύπα, με υπέρφωτο πίδακα. Χαρακτηρίζεται από τους αστρονόμους ως “μίνι κβάζαρ”.

Konstantinosa.oikonomou@gmail.com

ΤΟ ΣΧΕΤΙΚΟ ΒΙΝΕΟ ΕΔΩ: 

https://www.youtube.com/watch?v=a_YrxqyNzOo

Ο αστερισμός Ζυγός του Κωνσταντίνου Αθ. Οικονόμου δασκάλου - συγγραφέα

 

Ο αστερισμός Ζυγός

του Κωνσταντίνου Αθ. Οικονόμου δασκάλου  - συγγραφέα

  ΓΕΝΙΚΑ: Ο Ζυγός [Λατ. Libra, συντ. Lib) είναι αστερισμός του ζωδιακού κύκλου, γνωστός από την εποχή του Πτολεμαίου. Είναι νότιος αστερισμός, ορατός στο σύνολό του από την Ελλάδα και όλη σχεδόν την Ευρώπη. Γενικά είναι ορατός σε γεωγραφικό πλάτος από 60° Βόρεια έως 90° Νότια. Συνορεύει με τους αστερισμούς Όφι, Παρθένο, Ύδρα, Λύκο, Σκορπιό, Καρκίνο και Οφιούχο. Η έκτασή του στον ουράνιο θόλο είναι 538,1 τ. Μοίρες [29ος σε μέγεθος αστερισμός].

ΙΣΤΟΡΙΚΑ: Το όνομα του αστερισμού, δεν συναντάται πριν από τον Ίππαρχο. Αρχικά, στην ελληνική Αστρονομία ο Ζυγός ήταν τμήμα του Σκορπιού, από τον οποίο άρχισε να διακρίνεται ως τμήμα του, γνωστό ως Χηλαί Σκορπίου, δηλαδή «Δαγκάνες του Σκορπιού», κι έτσι τον βρίσκουμε στα γραπτά του Ερτοσθένη και του Αράτου. Ο δεύτερος το χαρακτηρίζει ως αμυδρό ζώδιο («φαέων επιδυέες»), αλλά μεγάλο («μεγάλας χηλάς»). Ο Ίππαρχος χρησιμοποιούσε και τα δύο ονόματα, Ζυγός και Χηλαί, όπως και ο Πτολεμαίος, οπότε το δυτικό αυτό τμήμα του Σκορπιού άρχισε να θεωρείται ανεξάρτητος αστερισμός. Ο Γεμίνος ο Ρόδιος, πρώτος γράφει το αντίστοιχο λατινικό όνομα Jugum, που χρησιμοποιείται αδιακρίτως από τους Ρωμαίους ποιητές μαζί με το πρώτο ελληνικό Chelae και το Libra, για να επικρατήσει τελικά στα επιστημονικά κείμενα το τελευταίο. Η ονομασία Ζυγός δικαιολογείται από πολλούς γιατί εκεί βρισκόταν παλαιότερα το σημείο της ισημερίας και επομένως συμβολίζει το ισοζύγισμα της ημέρας και της νύκτας [Μανίλιος]. Όμως, σπανίως ο Ζυγός απεικονίζεται με ισοζυγισμένες τις δύο πλευρές του. Κάποιες άλλες μεταγενέστερες ονομασίες που λέγεται ότι είχαν οι αρχαίοι Έλληνες για τον Ζυγό ήταν οι Σταθμός και Στατήρ, ενώ και το Libra είναι ελληνικής ρίζας, από την αρχαία Σικελική Λίτρα. Άλλοι τον απεκάλεσαν ''Μοχός'', από τον εφευρέτη του ζυγού, ή Δίκη, από τη θεά-προσωποποίηση της δικαιοσύνης, της οποίας το σύμβολο ήταν η ζυγαριά. Συνδέθηκε έτσι και με τη γειτονική γυναικεία μορφή-αστερισμό, την Παρθένο, με το επίθετο Αστραία. Οι λάτρεις του Δωδεκάθεου τον ονόμαζαν Άρμα Πλούτωνος, πάνω στο οποίο ο θεός μετέφερε την Περσεφόνη [γειτονική Παρθένο]. Η γέννηση του Ζυγού, όμως, ως χωριστού αστερισμού πιθανόν οφείλεται στη Μεσοποταμία. Εκεί ένας βωμός σχεδιαζόταν μπροστά από τον Σκορπιό. Το σχήμα μοιάζει πολύ με το σημερινό σύμβολο του Ζυγού ως ζωδίου. Παραλλαγές του ζωδίου, που σχετιζόταν με τον έβδομο ασσυριακό μήνα, τον Tashritu, ήταν το ιερό ύψωμα, ένα ζιγκουράτ [μορφή πυραμίδας-πύργου] ή μία λάμπα. Μια ονομασία ακόμη του αστερισμού στην ίδια περιοχή ήταν Bir, δηλαδή Φως. Η λάμπα-σύμβολο ανακαλύφθηκε σχεδιασμένη πάνω σε λίθους να κρατιέται στις δαγκάνες ενός σκορπιού. Τα ιερά ινδικά βιβλία αναφέρουν τον Ζυγό ως Tula, ή Tolam (=ζυγαριά). Και στον ζωδιακό των Ινδών απεικονιζόταν ως άνδρας στηριγμένος στο ένα του γόνατο που κρατούσε μια ζυγαριά. Στην Κίνα ο Ζυγός ονομαζόταν Show Sing, Αστέρι της Μακροζωίας, και αργότερα, αντιγράφοντας το ελληνικό, Tien Ching, Ουράνια Ζυγαριά. Στον αρχικό τους όμως ζωδιακό ήταν είτε ο Κροκόδειλος, είτε ο Δράκος. Άλλοι αρχαίοι συγγραφείς γράφουν ότι ο Ζυγός προήλθε από την Αίγυπτο. Οι Εβραίοι, κατά πολλούς, υιοθέτησαν το όνομα Moznayim (=άξονας ζυγαριάς), έμβλημα της φυλής των Ασήρ, ενώ άλλοι ισχυρίζονται ότι ο Ζυγός ήταν άγνωστος στους Εβραίους, που σημείωναν στη θέση του το γράμμα Ταυ. Οι Σύροι αποκαλούσαν τον Ζυγό Masatha και οι Πέρσες Terazu ή Tarazuk (όλα σημαίνουν ζυγαριά), με την περσική ουράνια σφαίρα να απεικονίζει μια μορφή να σηκώνει μια ζυγαριά με το ένα χέρι και να πιάνει ένα αρνί με το άλλο. Οι Άραβες, επηρεασμένοι από την αλεξανδρινή αστρονομία, ονόμασαν τον αστερισμό Al Zubana (δαγκάνες), ενώ αργότερα, Al Kiffatan (οι δίσκοι της ζυγαριάς) και Al Mizan (ο άξονας της ζυγαριάς). Οι πρώτοι Χριστιανοί πίστευαν ότι οι αστέρες του Ζυγού αναπαριστούσαν τον Απόστολο Φίλιππο. Ο Ζυγός εμφανίζεται πάνω στα νομίσματα του βασιλείου της Παλμύρας.

ΟΛΙΓΑ ... ΑΣΤΡΟΛΟΓΙΚΑ: Στην ψευδοεπιστήμη της αστρολογίας, ο Ζυγός ήταν ο αρχαίος «Οίκος της Αφροδίτης», επειδή, λένε οι “ειδικοί” ο πλανήτης Αφροδίτη εμφανίσθηκε εδώ τη στιγμή της Δημιουργίας του Κόσμου (sic!!), από όπου και ο χαρακτηρισμός Veneris Sidus. Αντιθέτως, άλλη “σχολή” αστρολογίας διατείνεται ότι ο Άρης ήταν ο φρουρός του ζωδίου! Οι αρχαίοι αστρολόγοι θεωρούσαν ότι ο Ζυγός «κυβερνά» την οσφυική(;;;) περιοχή του ανθρώπινου σώματος, την Ιταλία και τη Ρώμη. Αργότερα θεωρήθηκε ότι «κυβερνά» χώρες και πόλεις όπως Αλσατία, Αμβέρσα, Βιέννη αλλά και Αυστρία, Αιθιοπία, Φραγκφούρτη, Ινδία, Λισαβώνα, Σαβοΐα, αλλά και άλλες, “ων ουκ έστι αριθμός”! Στην εποχή μας ο Ήλιος βρίσκεται (όπως φαίνεται από τη Γη) στα όρια του αστερισμού Ζυγός από τις 31 Οκτωβρίου μέχρι τις 23 Νοεμβρίου [καλύπτει βέβαια κατά τους σύγχρονους αστρολόγους το ίδιο χρονικό διάστημα με το Σκορπιό, αλλά ... δεν πειράζει!], ενώ οι ημερομηνίες αυτές μετατίθενται προς τα εμπρός με ρυθμό 1 ημέρα ανά 71,1 έτη.

Tο σφαιρωτό σμήνος NGC 5897

ΦΩΤΕΙΝΟΤΕΡΟΙ ΑΣΤΕΡΕΣ: Ο αστερισμός είχει ορατούς 83 αστέρες [φ.μ ≤ 6,5]. Οι δύο φωτεινότεροι αστέρες, α Ζυγού και β Ζυγού, έχουν τα δυσκολοπροφερόμενα ονόματα Ζουμπενελτζενούμπι και Ζουμπενεσαμάλι. Ο αστέρας γ Ζυγού με φ.μ. 3,91 είναι πιθανός διπλός αστέρας [κίτρινος γίγαντας]. Ο αστέρας δ Ζυγού είναι μεταβλητός [δι' εκλείψεων], με μέσο φαινόμενο μέγεθος 4,95. Οι ε, θ, ι και κ Ζυγού έχουν αντίστοιχα φαινόμενο μέγεθος 4,94, 4,15, 4,54 και 4,74. Ο σ [φ.μ. 3,29] είναι ερυθρός γίγαντας, ενώ ο τ είναι κυανός νάνος [φ.μ. 3,66]. Ο υ Ζυγού [φ.μ. 3,58] είναι πορτοκαλί γίγαντας, που βρίσκεται σε απόσταση 195 ετών φωτός από εμάς, ενώ πλησιάζει τη Γη. Σε 2 εκατομμύρια χρόνια θα γίνει ο φωτεινότερος σε όλο τον γήινο ουρανό (τότε θα έχει φαιν. μέγεθος -0,5), ενώ θα “μας” έχει πλησιάσει σε απόσταση μόλις 30 ετών φωτός, και θα παραμείνει ο φωτεινότερος επί 640.000 χρόνια!

   ΑΞΙΟΣΗΜΕΙΩΤΑ ΣΤΟΝ ΑΣΤΕΡΙΣΜΟ: Εντυπωσιακό είναι στο Ζυγό το σφαιρωτό σμήνος NGC 5897 [φ.μ.8,6], που απέχει 40.000 έτη φωτός από τη Γη. Ακόμη, στον αστερισμό υπάρχει ο αστέρας HD 134987 (φ.μ. 6,45), όμοιος με τον Ήλιο, απέχει από εμάς 82 έ.φ. και έχει ένα πλανήτη με μάζα μεγαλύτερη της μάζας του Δία, που περιφέρεται γύρω του μία φορά κάθε 260 ημέρες. Ακόμη, ο αστέρας HD 141569 [320 έ.φ μακριά], περιβάλλεται από τεράστιο περιαστρικό δίσκο ακτίνας 400 AU. [θυμίζουμε η απόσταση Γης-Ηλίου είναι 1 AU]. O αστέρας HE 1523-0901 [ανακαλύφθηκε το 2005], είναι το αρχαιότερο αστέρι του Γαλαξία μας που έχει ανακαλυφθεί. Η ηλικία του, και συνεπώς η ηλικία του ίδιου του Γαλαξία, υπολογίζεται σε 13,2 δισεκατομμύρια χρόνια.

Konstantinosa.oikonompu@gmail.com

ΤΟ ΒΙΝΤΕΟ ΕΔΩ: 

https://www.youtube.com/watch?v=dGVzU86x-uA

Ο αστερισμός Κύνες Θηρευτικοί +ΒΙΝΤΕΟ του Κωνσταντίνου Αθ. Οικονόμου δασκάλου – συγγραφέα

 

Ο αστερισμός Κύνες Θηρευτικοί +ΒΙΝΤΕΟ

του Κωνσταντίνου Αθ. Οικονόμου δασκάλου – συγγραφέα

   ΓΕΝΙΚΑ: Οι Κύνες Θηρευτικοί [Λατ. Canes Venatici, συντ.CVn] είναι αστερισμός του βορείου ημισφαιρίου του ουρανού. Σημειώθηκε πρώτη φορά από τον Εβέλιο [Hevelius] το 1609 στο έργο του: “Firmamentum Sobiescianum”, και είναι ένας από τους 88 επίσημους αστερισμούς που θέσπισε η Διεθνής Αστρονομική Ένωση. Είναι αμφιφανής στην Ελλάδα, ενώ είναι γενικά οράτός σε γεωγραφικά πλάτη μεταξύ 90° Βόρεια και 37° Νότια. Το όνομά του σημαίνει «Σκυλιά του κυνηγιού», δηλαδή λαγωνικά, και είναι από τους λίγους βόρειους αστερισμούς που δεν ορίστηκαν από τους αρχαίους `Ελληνες. Έτσι ο Πτολεμαίος ταξινομούσε τους αστέρες του στη Μεγάλη Άρκτο. 

   

   Ο Εβέλιος τον κατέστησε ξεχωριστό αστερισμό διακρίνοντας εκεί τα δύο αγαπημένα κυνηγόσκυλα του Βοώτη, τον Αστερίωνα και τη Χαρά, να τον συνοδεύουν ενώ βγαίνει να κυνηγήσει αρκούδες (τις «άρκτους»). Ως αστερισμός, οι Θηρευτικοί Κύνες συνορεύουν με τους αστερισμούς Βοώτη, Μεγάλη Άρκτο και Κόμη Βερενίκης. Η έκταση του αστερισμού είναι 465,2 τετρ. Μοίρες [38ος σε έκταση αστερισμός]. Ο λαμπρότερος αστέρας του αστερισμού είναι ο α Θηρευτικών Κυνών, γνωστός και με το ιδιαίτερο όνομα Καρδία Καρόλου! Ο δεύτερος λαμπρότερος ονομάζεται Χαρά.

Μ51

ΑΞΙΟΣΗΜΕΙΩΤΑ ΣΤΟΝ ΑΣΤΕΡΙΣΜΟ: Ο αστερισμός συμπεριλαμβάνει 59 ορατά [φ.μ. ≤ 6,5] άστρα. Ευρισκόμενος, όμως, σε μία κατεύθυνση έξω από το γαλαξιακό επίπεδο, ο αστερισμός αυτός είναι πλούσιος σε μακρινούς γαλαξίες. Ο διασημότερος από αυτούς είναι ο σπειροειδής Μ51, γνωστός εδώ και πάνω από εκατό χρόνια ως Whirlpool («Γαλαξίας της Δίνης») εξαιτίας του σχήματός του. Είναι ορατός και με μικρό ερασιτεχνικό τηλεσκόπιο, κοντά στα σύνορα με την άκρη της Μεγάλης `Αρκτου. 

   

Το σφαιρωτό σμήνος Μ3

Τέσσερις άλλοι σχετικά λαμπροί γαλαξίες είναι οι Μ63, Μ94 [στο κέντρο του αστερισμού], Μ106 και NGC4631. Όλοι τους είναι σπειροειδείς. Εντυπωσιακό στον αστερισμό είναι και το σφαιρωτό σμήνος Μ3, κοντά στα σύνορα με το Βοώτη, ορατό και με κιάλια, που περιέχει μισό περίπου εκατομμύριο άστρα.

   

Y Θηρευτικών Κυνών

   Ο αστέρας Y Θηρευτικών Κυνών (Y Cvn) (το λατινικό γράμμα Y) ονομάσθηκε από τον Ιησουίτη Πιέτρο Άντζελο Σέκι «La Superba» εξαιτίας των λαμπρών κόκκινων ακτίνων του. Πρόκειται για έναν από τους λαμπρότερους αστέρες άνθρακα ορατό από τη Γη. 

    

  Είναι περιοδικός μεταβλητός αστέρας, με περίοδο 158 ημέρες και φαινόμενο μέγεθος 4,8 ως 6,5, είναι δηλαδή ορατός και με γυμνό μάτι παρά την απόστασή του των 720 ετών φωτός από τη Γη.

Konstantinosa.oikonomou@gmail.com

ΤΟ ΒΙΝΤΕΟ : 

ΚΑΙ ΣΤΟ YOUTUBE: https://www.youtube.com/watch?v=lHIOWEWLhbQ

Ο τραγουδισμένος άγνωστος στην Ελλάδα: Ο αστερισμός Νότιος Σταυρός [Σταυρός του Νότου] + ΒΙΝΤΕΟ

 

Ο τραγουδισμένος άγνωστος στην Ελλάδα: 

Ο αστερισμός Νότιος Σταυρός [Σταυρός του Νότου] + ΒΙΝΤΕΟ

του Κωνσταντίνου Αθ. Οικονόμου δασκάλου - συγγραφέα

  ΓΕΝΙΚΑ: Ο Νότιος Σταυρός [Λατ. Crux, συντ.: Cru], πιο γνωστός ως «Σταυρός του Νότου», είναι αστερισμός που σημειώθηκε πρώτη φορά το 1603, όταν διαχωρίστηκε από τον Κένταυρο. Αποτελεί τον μικρότερο αστερισμό, αλλά έναν από τους πιο ευδιάκριτους. Τρεις πλευρές του περιτριγυρίζονται από τον αστερισμό του Κενταύρου, ενώ προς τα νότια βρίσκεται ο αστερισμός Μύια [Musca]. 

   

   Ο Σταυρός του Νότου ήταν για τους αρχαίους Έλληνες τμήμα του Κενταύρου, αλλά ορίστηκε ως ξεχωριστή ομάδα αστέρων τον 16ο αιώνα μετά την εξερευνητική αποστολή του Αμέρικο Βεσπούκι στη Νότια Αμερική [1501]. Ο Βεσπούκι χαρτογράφησε τους δυο αστέρες, Άλφα του Κενταύρου και Βήτα του Κενταύρου, καθώς και τους αστέρες του Σταυρού του Νότου. Αν και αυτοί οι αστέρες ήταν γνωστοί στους αρχαίους Έλληνες, η σταδιακή μετάπτωση τους έχει φέρει χαμηλά κάτω από τον ορίζοντα της Ευρώπης με αποτέλεσμα να ξεχαστούν. Η έκταση του αστερισμού είναι μόλις 68,4 τ. μοίρες, πράγμα που τον κατατάσσει στη τελευταία θέση, σε έκταση, μεταξύ των 88 αστερισμών της ουράνιας σφαίρας. Είναι ορατός σε γεωγραφικά πλάτη μεταξύ 25° Βόρεια και 90°Νότια. Στην Ελλάδα ο αστερισμός είναι περισσότερο γνωστός από το ομώνυμο ποίημα του ποιητή-ναυτικού Ν. Καββαδία.

   ΦΩΤΕΙΝΟΤΕΡΟΙ ΑΣΤΕΡΕΣ: Ο Σταυρός του Νότου έχει 49 ορατά άστρα [φ.μ. ≤ 6,5]. Οι α1 και α2, που έχουν φαινόμενο μέγεθος αντίστοιχα 1,33 και 1,74, εξαιτίας του μικρού διαχωρισμού τους φαίνονται στο γυμνό μάτι και με κιάλια ως ενιαίος αστέρας φαινόμενου μεγέθους 0,86. Όμως, στην πραγματικότητα ο α1 είναι διπλός [όπως προκύπτει από φασματοσκοπική μελέτη] ενώ ένας άλλος αστέρας, ο C, τους ακολουθεί στον χώρο. Συνεπώς πρόκειται για τετραπλό σύστημα. Η απόσταση του συστήματος από τη Γη ανέρχεται σε 370 έτη φωτός, αλλά μειώνεται με ρυθμό 11,2 χιλιόμετρα το δευτερόλεπτο. Ο β Νοτίου Σταυρού [φαιν. μεγ. 1,25] είναι γνωστός με το ιδιαίτερο όνομα Μιμόζα. Ο γ είναι μεταβλητός αστέρας [ερυθρός γίγαντας], με μέσο φαινόμενο μέγεθος 1,59, οπότε η απόστασή του των 88 ετών φωτός από τη Γη τον καθιστά τον πλησιέστερο ερυθρό γίγαντα. Οι αστέρες δ, ε, ζ, η, θ1, θ2, ι, λ και μ1, έχουν αντίστοιχα φαινόμενο μέγεθος 2,80, 3,59, 4,04, 4,15, 4,33, 4,72, 4,69, 4,62 και 4,03.

  ΑΞΙΟΣΗΜΕΙΩΤΑ ΑΝΤΙΚΕΙΜΕΝΑ ΣΤΟΝ ΑΣΤΕΡΙΣΜΟ: Επειδή τέμνεται (στο νότιο μέρος του) από τον γαλαξιακό ισημερινό, ο Νότιος Σταυρός, παρότι μικρός σε έκταση, περιέχει αρκετά σώματα του δικού μας Γαλαξία. Όπως, το Νεφέλωμα Coalsack που είναι το καλύτερα ορατό σκοτεινό νεφέλωμα. Φαίνεται ξεκάθαρα με γυμνό μάτι υπό τη μορφή μεγάλης σκοτεινής κηλίδας διαστάσεων 7×5 μοιρών. Ένα άλλο αντικείμενο στον αστερισμό του Νότιου Σταυρού είναι το ανοιχτό σμήνος NGC 4755, πιο γνωστό, στη διεθνή Αστρονομία, ως Jewel Box ή Kappa Crucis Cluster, που ανακαλύφθηκε από τον Νicolas L. de Lacaile, το 1751. Απέχει περίπου 7.500 έτη φωτός, έχει φαιν.μέγεθος 4,2 και αποτελείται από σχεδόν 100 αστέρες διασκορπισμένους σε μια τετράγωνη περιοχή περίπου 20 ετών φωτός. Δύο ακόμη ανοικτά σμήνη φαίνονται στον ουρανό του Σταυρού του Νότου: το Ru 98 (στη νοτιοδυτική γωνία του αστερισμού) και το NGC 4609, που έχουν φαινόμενα μεγέθη 7,0 και 6,9 αντιστοίχως. Ο αστέρας HD 108147 [φ.μ. 6,99], που απέχει από εμάς 125,8 έτη φωτός, έχει ένα εξωηλιακό πλανήτη μάζας εκατονταπλάσιας της Γης, που περιφέρεται γύρω του μία φορά κάθε 10 ημέρες 21 ώρες και 9 λεπτά σε τροχιά με υψηλή εκκεντρότητα. Η απόσταση πλανήτη-αστέρα είναι μόλις το 1/10 της αποστάσεως Γης-Ηλίου.

Konstantinosa.oikonomou@gmail.com

ΤΟ ΒΙΝΤΕΟ ΕΔΩ: 

https://www.youtube.com/watch?v=QCekPgeBhGQ

KI EΔΩ: 

 

Ο αστερισμός Όφις + ΒΙΝΤΕΟ του Κωνσταντίνου Αθ. Οικονόμου δασκάλου - συγγραφέα

 

Ο αστερισμός Όφις + ΒΙΝΤΕΟ

του Κωνσταντίνου Αθ. Οικονόμου δασκάλου  - συγγραφέα

ΓΕΝΙΚΑ: Ο Όφις [Λατ. Serpens, συντ. Ser] είναι αστερισμός που καταγράφηκε από τον Πτολεμαίο. Είναι ο μοναδικός αστερισμός που αποτελείται από δύο ξεχωριστά τμήματα που χωρίζονται από τον παρεμβαλλόμενο μεταξύ τους αστερισμό του Οφιούχου. Το δυτικό τμήμα (που ανατέλλει νωρίτερα) είναι η «Κεφαλή» του Όφεως (Serpens Caput), ενώ το ανατολικό είναι η «Ουρά» (Serpens Cauda). Η Κεφαλή συνορεύει με τους αστερισμούς: Βόρειο Στέφανο, Βοώτη, Παρθένο, Ζυγό, Οφιούχο και Ηρακλή. Η Ουρά συνορεύει με τους αστερισμούς: Οφιούχο, Τοξότη, Ασπίδα και Αετό. Η έκταση του αστερισμού είναι 637 τετ. μοίρες [23ος μεγαλύτερος μεταξύ των 88 αστερισμών].Είναι αμφιφανής στην Ελλάδα και γενικα ορατός σε γεωγραφικά πλάτη μεταξύ 80° Βόρεια – 80° Νότια. Τεμνόμενος από τον ουράνιο ισημερινό, ο Όφις φαίνεται ολόκληρος από την Ελλάδα τις καλοκαιρινές νύχτες.

  ΟΝΟΜΑΣΙΕΣ ΚΑΙ ΙΣΤΟΡΙΑ: Οι αρχαίοι Έλληνες γνώριζαν τον αστερισμό ως Όφις Οφιούχου ή απλώς Όφις, ενώ συχνά μεταξύ του λαού αποκαλούνταν και Ερπετόν ή Έγχέλυς [χέλι]. Οι Ρωμαίοι, εκτός από το Serpens, χρησιμοποιούσαν τα ονόματα Anguilla και Coluber. Σύμφωνα με διάφορες μυθολογικές εκδοχές ήταν το φίδι είτε του Ασκληπιού, είτε του Γλαύκου, είτε του Λαοκόοντα, είτε του Ηρακλή, ή ακόμη η Λερναία Ύδρα. Στην αναγεννησιακή Ευρώπη ο αστερισμός ονομαζόταν Serpens Alangue, συνδυασμός δηλαδή της λατινική με την παραφθαρμένη σχετική αραβική λέξη. Στους Άραβες ήταν ο Al Hayyah, [το Φίδι], από ελληνική επίδραση, αλλά πριν από αυτή ήταν η Βοσκή (Al Raudah). Αντιθέτως, στους Εβραίους και άλλους σημιτικούς λαούς ήταν ερπετό. Στην αρχαία Μεσοποταμία είχε κοινό όνομα με τον Οφιούχο: Nu-tsir-da [Εικόνα του Ερπετού]. Κατά τις χριστιανικές αναπαραστάσεις των ουράνιων μορφών (17ος αι.) ο Όφις έγινε το φίδι που ξεγέλασε την Εύα, ενώ αργότερα άλλοι παρατηρητές φαντάστηκαν στην Κεφαλή του Όφεως έναν ακόμα ουράνιο Σταυρό, αυτόν του Αγίου Ανδρέα.

Νεφέλωμα Αετός

ΟΙ ΦΩΤΕΙΝΟΤΕΡΟΙ ΑΣΤΕΡΕΣ: Ο αστερισμός περιλαμβάνει περί τα 80 ορατά σώματα [φαινόμενο μέγεθος < 6,5]. Ο α Όφεως, που είναι ο φωτεινότερος όλων [φ.μ. 2,65], είναι γνωστός με το όνομα Unukalhai. Ο β Όφεως, [Chow για τους Κινέζους], είναι λευκός γίγαντας με φαινόμενο μέγεθος 3,67. Ο γ, είναι ο Ching των Κινέζων. Ο δ, [Tsin των Κινέζων], έχει φ.μ. 3,80. Ο ε, ο Πα στην Κίνα, έχει φ.μ. 3,71. Ο ζ, ονομαζόμενος Tung Hae [Ανατολική Θάλασσα] στην Κίνα, έχει φ.μ. 4,62. Ο θ, είναι διπλός αστέρας γνωστός και ως Άλυα. Ο ξ είναι μεταβλητός αστέρας με φ.μ. 3,54. Οι αστέρες η, κ, λ, μ, ν και ο έχουν φαινόμενο μέγεθος αντίστοιχα 3,26, 4,09, 4,43, 3,53, 4,33, 4,26.

  ΑΞΙΟΣΗΜΕΙΩΤΑ ΣΤΟΝ ΑΣΤΕΡΙΣΜΟ: Ο αστέρας HD 168443 του αστερισμού, με φαιν.μέγεθος 6,92 και απόσταση από τη Γη 123,6 έτη φωτός, έχει δύο πλανήτες που περιφέρονται γύρω του. Του ενός η περιφορά διαρκεί 57,9 ημέρες [έτος], ενώ του δευτέρου 2137. Η περιφορά τους γίνεται σε μέση απόσταση από τον αστέρα 0,29 και 2,87 αστρονομικές μονάδες [AU] αντιστοίχως, ενώ πρόκειται για τεράστιους σε μάζα πλανήτες καθώς έχουν μάζα επταπλάσια και δεκαεπταπλάσια εκείνης του Δία! Το φωτεινότερο ανοικτό σμήνος του αστερισμού, το IC 4756 [φ.μ. 4,6], είναι ορατό και με γυμνό μάτι από σκοτεινή τοποθεσία. Περιέχει πάνω από 80 αστέρες και απέχει από τη Γη 1300 έτη φωτός. Το σφαιρωτό σμήνος Μ5 (NGC 5904, φ.μ.5,8) περιέχει πάνω από μισό εκατομμύριο αστέρες! Το επίσης σφαιρωτό σμήνος NGC 6539 βρίσκεται μοιρασμένο ανάμεσα στον Όφι (Ουρά) και τον Οφιούχο. Το νεφέλωμα Μ16, είναι το γνωστό από την απεικόνιση του Τηλεσκοπίου Χαμπλ, Νεφέλωμα Αετός. 

   

IC 4756

Ο πάλσαρ PSR B1534+12 είναι διπλό σύστημα αστέρων νετρονίων. O γαλαξίας Arp 220, στον αστερισμό του όφεως, [φ.μ. 14,0] εμφανίζει διπλό πυρήνα, ως προϊόν αλληλεπιδράσεως δύο παλαιότερων γαλαξιών που ενώθηκαν σε ένα! Η γειτονική ομάδα γαλαξιών «Εξάδα του Σίφερτ» (HCG 79), στον αστερισμό, αποτελείται από 5 αμυδρούς γαλαξίες, πολύ κοντά ο ένας στον άλλο, ενώ ο έκτος εμφανιζόμενος, μοιάζει να ανήκει στην ομάδα, αλλά βρίσκεται σε πολύ διαφορετική απόσταση.

TO BINTEO ΕΔΩ: 

Konstantinosa.oikonomou@gmail.com

ΤΟ ΒΙΝΤΕΟ ΚΑΙ ΣΤΟ YOUTUBE: https://www.youtube.com/watch?v=rpeTftYfykw

Ο αστερισμός Μέγας Κύων +ΒΙΝΤΕΟ του Κωνσταντίνου Αθ. Οικονόμου δασκάλου – συγγραφέα

 

Ο αστερισμός Μέγας Κύων +ΒΙΝΤΕΟ

του Κωνσταντίνου Αθ. Οικονόμου δασκάλου – συγγραφέα

   

   ΓΕΝΙΚΑ: Ο Μέγας Κύων [Canis Major, συντ. CMa] σημειώθηκε πρώτη φορά από τον Πτολεμαίο. Βρίσκεται στο Νότιο ουράνιο ημισφαίριο, αλλά είναι γενικά ορατός σε γεωγραφικά πλάτη μεταξύ 56° Βόρεια έως 90° Νότια. Στην Ελλάδα είναι αμφιφανής. Η έκτασή του είναι 380,1 τετ. μοίρες [43ος σε έκταση μεταξύ των 88 αναγνωρισμένων αστερισμών]. Λέγεται ότι αναπαριστά έναν από τους σκύλους που ακολουθούν τον κυνηγό Ωρίωνα. Ο Μέγας Κύων περιλαμβάνει 147 ορατά [φ.μ. ≤ 6,5] ουράνια σώματα. Σπουδαιότερο μέλος της ομάδας αυτών των αστέρων είναι ο Σείριος, ο λαμπρότερος αστέρα του νυχτερινού ουρανού, ο οποίος αποτελεί μέρος του Χειμερινού Τριγώνου.

  ΜΥΘΟΛΟΓΙΚΑ: Ο αστερισμός αυτός ήταν γνωστός στους ανατολικούς λαούς από τα πανάρχαια χρόνια. Στην ελληνική κλασική Αρχαιότητα, ο αστερισμός αναπαριστούσε τον Λαέλαπο, το λαγωνικό του Ακταίωνα, ενώ κάποτε το λαγωνικό της Πρόκριδος, νύμφης της Άρτεμης, ή το λαγωνικό που έδωσε η Ηώς στον Κέφαλο, που ήταν τόσο ξακουστό για την ταχύτητα του, ώστε ο Δίας το ανύψωνε στον ουρανό. Αργότερα, ο Μέγας Κύων “έγινε” το κυνηγόσκυλο του Ωρίωνα, το οποίο καταδιώκει το Λαγό ή βοηθά τον Ωρίωνα στην μάχη του κατά του Ταύρου, όπως αναφέρει ο Όμηρος και ο Ησίοδος. Οι μύθοι των Ρωμαίων αναφέρονται στον Μέγα Κύνα ως Custos Europae, ο σκύλος, δηλαδή, που φρουρεί την Ευρώπη, αλλά που δεν καταφέρνει να αποτρέψει τη βίαιη απαγωγή της από τον Δία υπό τη μορφή ταύρου. Τον αναφέρουν και ως Janitor Lethaeus, ο κέρβερος της Κόλασης.

Το νεφέλωμα γύρω από τον VY

ΑΞΙΟΣΗΜΕΙΩΤΑ: Ο Άλφα Μεγάλου Κυνός, γνωστός και σαν Σείριος, είναι ο λαμπρότερος αστέρας, εξαιρουμένου του Ηλίου, για τον παρατηρητή στη Γη. Είναι επίσης ένας από τους πλησιέστερους αστέρες. Το όνομα του αστέρα σημαίνει καυτός, εφόσον ο καλοκαιρινός καύσωνας σημειωνόταν αμέσως μετά την ανατολή του Σείριου σε σύνοδο με τον Ήλιο. Οι αρχαίοι Έλληνες αποκαλούσαν τέτοιες καλοκαιρινές μέρες κυνικά καύματα, καθώς μόνο οι κύνες, τα σκυλιά, τολμούσαν να βγουν έξω στον καύσωνα, μ' αποτέλεσμα ο Σείριος να ταυτιστεί με κύνες. Ο αστερισμός έτσι έλαβε την ονομασία Μέγας Κύων. Ο β αστέρας του αστερισμού αυτού είναι γνωστός και ως Μουρζίμ [Κήρυξ]. Εξαιτίας της λαμπρής παρουσίας του στο νυχτερινό ουρανό, ο Σείριος έκανε από νωρίς εντύπωση στους πρώτους αστρονόμους και αποτέλεσε κομμάτι της μυθολοφίας αρκετών λαών, ιδιαίτερα των Αρχαίων Αιγυπτίων. Τα άλλα κύρια αστέρια του αστερισμού είναι [σε παρένθεση δίνεται το φαινόμενο μέγεθος: ο ε Μεγάλου Κυνός (1,51) ή Αντχάρα [Παρθένοι], ο δ (1,84) ή Ουέζεν [Βάρος], ο η (2,45) ή Αλάντρα, ο ζ (3,00) ή Φουρούντ και ο γ (4,11) ή Μουλιφέν. Ανάμεσα στα διάφορα άλλα αστέρια που ανήκουν στον αστερισμό, ξεχωρίζει ο VY Μεγάλου Κυνός, που αποτέλει το πιο μεγάλο γνωστό μας αστέρι του Σύμπαντος (2600 ηλιακές ακτίνες!!). Γενικά, σ' αυτή την περιοχή του ουρανού δεν υπάρχουν πολλά λαμπρά αντικείμενα. Το μόνο αντικείμενο του καταλόγου του Messier στον αστερισμό του Μεγάλου Κυνός είναι το ανοικτό σμήνος Μ41, με φ.μ. 4,6, που απέχει σχεδόν 2350 έτη φωτός από τη Γη, περιλαμβάνει περίπου 8000 αστέρες, κι έχει διάμετρο περίπου 24 έτη φωτός. Ακόμη, ο αστερισμός περιλαμβάνει το Νάνο του Μεγάλου Κυνός, έναν πρόσφατα ανακαλυφθέντα νάνο γαλαξία, ο οποίος περιστρέφεται γύρω από το Γαλαξία μας.

  ΣΕΙΡΙΟΣ: Ο Σείριος είναι το λαμπρότερο άστρο στον νυχτερινό ουρανό με φαινόμενο μέγεθος −1,46. Το όνομά του προέρχεται από το ελληνικό "σείριος" που σημαίνει “καυτός” και "φωτεινός". Βρίσκεται 8,57 έ.φ. από τη Γη και είναι ένα από τα κοντινότερα αστέρια. Ο Σείριος είναι ορατός από σχεδόν όλο το Βόρειο ημισφαίριο τους χειμερινούς μήνες. Μαζί με τον Πρόκυνα και τον Μπετελγκέζ σχηματίζουν ένα φωτεινό τρίγωνο που έχει την ανεπίσημη ονομασία «Χειμερινό τρίγωνο». Το 1844, ο Γερμανός αστρονόμος Friedrich Wilhelm Bessel πρότεινε πως ο Σείριος αποτελεί στην πραγματικότητα ένα «διπλό αστέρα». Η άποψη αυτή επιβεβαιώθηκε το 1862, όταν ο αστρονόμος Alvan Graham Clark ανακάλυψε ένα δεύτερο αστέρα, ο οποίος αναφέρεται ως Σείριος B. Ο αστέρας που είναι ορατός από τη Γη αποκαλείται συχνά και Σείριος A. Τα δύο αστέρια βρίσκονται σε τροχιά μεταξύ τους, με περίοδο περίπου 50 έτη και σε μέση απόσταση 20 αστρονομικές μονάδες [AU]. Ο Σείριος Β ήταν ο πρώτος λευκός νάνος που ανακαλύφθηκε [1915]. Η διάμετρος του Σείριου μετρήθηκε πρώτη φορά από τον Robert Hanbury Brown [3,36 ηλιακές ακτίνες].

Konstantinosa.oikonomougmail.com

ΤΟ ΒΙΝΤΕΟ ΕΔΩ: 

ΚΑΙ ΣΤΟ YOUTUBE:

 https://www.youtube.com/watch?v=Y5DjkqCWaw8

Ο αστερισμός Υδροχόος + ΒΙΝΤΕΟ του Κωνσταντίνου Αθ. Οικονόμου δασκάλου - συγγραφέα

 

Ο αστερισμός Υδροχόος + ΒΙΝΤΕΟ

του Κωνσταντίνου Αθ. Οικονόμου δασκάλου - συγγραφέα

  ΓΕΝΙΚΑ: Ο Υδροχόος [Λατινικά: Aquarius, συντ. Aqr] είναι ένας αστερισμός που καταγράφηκε πρώτη φορά από τον Πτολεμαίο. Είναι αστερισμός του Ζωδιακού Κύκλου ευρισκόμενος κατά το 80% στο νότιο ημισφαίριο της ουράνιας σφαίρας, ορατός από την Ελλάδα τα βράδια του φθινοπώρου. Συνορεύει με τους αστερισμούς: Πήγασο, Ιππάριον, Δέλφιν, Αετό, Αιγόκερω, Νότιο Ιχθύ, Γλύπτη, Κήτος και Ιχθύες. Η έκτασή του είναι 979,9 [10ος μεγαλύτερος αστερισμός]. Είναι ορατός σε γεωγραφικά πλάτη μεταξύ 65° Βόρεια και 86° Νότια. Στην Ελλάδα είναι καλύτερα ορατός στις 9.00 μ.μ. των βραδιών του Οκτωβρίου. Το όνομά του σημαίνει «αυτός που χύνει το νερό» και οφείλεται στο ότι στην αρχαιότητα ο Ήλιος περνούσε από αυτόν κατά την εποχή των βροχών. Απεικονιζόταν σε όλο τον κλασικό αρχαίο κόσμο, ως άνδρας ή αγόρι που χύνει νερό από μια υδρία [στάμνα] που τη σχηματίζουν οι αστέρες γ, ζ, η, π. Οι Άραβες, αντίθετα, τον απέδιδαν ως μουλάρι με δύο βαρέλια νερού ή απλώς ως ένα κουβά νερό. Στο ρωμαϊκό ζωδιακό κύκλο συμβολίζεται με ένα παγώνι, το ιερό πτηνό της θεάς Ήρας [Γιούνο], καθώς στον μήνα της [Γαμηλίων] ο Ήλιος βρισκόταν στο συγκεκριμένο ζώδιο.

  ΟΝΟΜΑΣΙΕΣ ΚΑΙ ΙΣΤΟΡΙΑ: Στην αρχαία ελληνική, ο αστερισμός αναφέρεται και ως Υδροχοεύς. Η κυρίαρχη μυθολογική παράδοση που συνδέεται με τον Υδροχόο, τον ταυτίζει με τον Γανυμήδη, από όπου και οι ονομασίες των Ρωμαίων συγγραφέων Ganymedes, Ganymede Juvenis, Puer Idaeus και Iliacus. Τον συναντάμε επίσης και ως Αρισταίο, που έφερνε τη βροχή στους κατοίκους της Κέας αλλά και ως Κέκροπα. Ο Πίνδαρος αναφέρει ότι ο Υδροχόος συμβόλιζε τις πηγές του Νείλου. Η στάμνα του υδροχόου ονομαζόταν και Κάλπη από τους Έλληνες. Οι Βαβυλώνιοι τον συνέδεαν με τον ενδέκατο μήνα τους, τον Shabatu [Κατάρα της Βροχής, Ιανουάριος-Φεβρουάριος]. Η στάμνα του (Gu) ήταν για τους Ακκάδιου η Ku-ur-ku, η «έδρα των ρεόντων υδάτων». Επίσης ο Υδροχόος ήταν ο Ramman(u), ο θεός της θύελλας. Στην Αίγυπτο απεκαλείτο και Μώνιος, από το “μω” [=νερό]. Στους Άραβες, ήταν Al Dalw, “ο κουβάς”. Ο Υδροχόος ήταν γνωστός ως Dol ή Dul και Vahik στην Περσία, Deli στους Εβραίους και Daulo στους Σύρους. Οι Τούρκοι τον γνώριζαν ως Kugha [>ελλ. κιούγκι], δηλαδή κουβά. Στην Κίνα, μαζί με τον Αιγόκερω και τους Ιχθύες, ο Υδροχόος σχημάτιζε αρχικώς ένα τεράστιο Ουράνιο Ερπετό, φίδι ή χελώνα (Tien Yuen). Αργότερα ήταν γνωστός ως Hiuen Ying, [ο Σκοτεινός Ήρωας]. Επίσης ήταν σύμβολο του αυτοκράτορα Τσουν Χιν, κατά τη βασιλεία του οποίου είχε συμβεί κατακλυσμός. Στην Ινδία, ο Υδροχόος «άνοιγε» τον ζωδιακό κύκλο και ονομαζόταν Khumba ή Kumbaba, όνομα που θυμίζει τη θεά της θύελλας στη Μεσοποταμία την Κόμβη [Ησύχιος]. Αργότερα κι εδώ έγινε ο Hridroga, μεταγραφή, δηλαδή, του ελληνικού «Υδροχόος». Για τους μάγους στη Δύση και τους Κέλτες Δρυίδες, ο αστερισμός αντιπροσώπευε την όλη επιστήμη της “Αστρονομίας”, όπως βέβαια αυτοί την οριοθετούσαν. Οι Σάξωνες, κατά το Μεσαίωνα, τον αποκαλούσαν se Waeter-gyt, μετάφραση του ελληνικού. Ο Ρόδιος Γεμίνιος στην «Εισαγωγήν» του [77 π.Χ.], σχημάτισε ένα ξεχωριστό αστερισμό (Χύσις ύδατος) από τους αστέρες που σημειώνουν το νερό που τρέχει από την υδρία του Υδροχόου (λ, φ, χ, ψ, ω). Κατά τις χριστιανικές αναπαραστάσεις των αστερισμών (17ος αιώνας μ.Χ.) ο Υδροχόος ταυτίσθηκε, αρκετά ταιριαστά, με τον Πρόδρομο Ιωάννη το Βαπτιστή, αν και ορισμένοι τον παρομοίασαν με το Μωυσή ως βρέφος που ανασύρεται από τα νερά του Νείλου.

Ο ΥΔΡΟΧΟΟΣ ΣΤΗΝ ΨΕΥΔΟΕΠΙΣΤΗΜΗ ΤΗΣ ΑΣΤΡΟΛΟΓΙΑΣ: Ως ζωδιακός αστερισμός, ο Υδροχόος συνδέθηκε με την Αστρολογία και άλλες προλήψεις ή θρύλους. Με τους Διδύμους και τον Ζυγό σχημάτιζε το «αιθέριον τρίγωνον» των αστρολόγων, ενώ μαζί με τον Αιγόκερω αποτελούσε τον οίκο του Κρόνου που πίστευαν ότι επιδρούσε στα πόδια(!!). Ως «αστήρ της Ήρας» (Junonis astrum) Θεωρήθηκε ότι επιδρά ιδιαιτέρως σε χώρες όπως η Κιλικία, η Τύρος, κ.ά. Αργότερα, οι αστρολόγοι “έκριναν” πως ο Υδροχόος επιδρά στην Αραβία, τη χώρα των Τατάρων, τη Δανία, τη Ρωσία, τη Σουηδία και τις περιοχές της Βεστφαλίας, της Βρέμης και του Αμβούργου! Στην εποχή μας ο Ήλιος βρίσκεται μέσα στα όρια του Αιγόκερω από τις 16 Φεβρουαρίου ως τις 12 Μαρτίου, ημέρες που απέχουν από τις “επίσημες” αστρολογικές και οι ημερομηνίες αυτές μετατίθενται προς τα εμπρός με ρυθμό 1 ημέρα ανά 71,1 έτη.

SaturnNebula

ΟΙ ΦΩΤΕΙΝΟΤΕΡΟΙ ΑΣΤΕΡΕΣ: Ο αστερισμός έχει 172 ορατούς αστέρες. Ο αστέρας α Υδροχόου δεν είναι ο φωτεινότερος [φ.μ. 2,96]. Είναι ωστόσο γνωστός με το ιδιαίτερο όνομα Sadalmelik. Οι β, γ, δ και ε Υδροχόου ονομάζονται αντίστοιχα: Sadalsuud, Sadachbia, Skat, Albali Ο ζ, διπλός αστέρας, έχει φαινόμενο μέγεθος 3,7. Ο θ ονομάζεται Άνκα. Οι η, ι, λ και φ, έχουν αντίστοιχα φ.μ. 4,02, 4,27, 3,74 και 4,22.

Comets_Kick_up_Dust_in_Helix_Nebula_(PIA09178)

ΑΞΙΟΣΗΜΕΙΩΤΑ ΣΤΟΝ ΑΣΤΕΡΙΣΜΟ: Ο κοντινός ερυθρός νάνος Gliese 876, με φ.μ. 10,17 διαθέτει ολόκληρο πλανητικό σύστημα αποτελούμενο από τρεις πλανήτες. Οι αστέρες HD 210277 και HD 222582 έχουν από 1 πλανήτη. Το εντυπωσιακό σφαιρωτό σμήνος Μ2, ορατό μόνο με ισχυρά κιάλια [φ.μ. 6,5] και το αμυδρότερο σφαιρωτό σμήνος Μ72, εντοπίζονται εντός των ορίων του Υδροχόου. Το πλανητικό νεφέλωμα NGC 7293 [Νεφέλωμα της Έλικας] είναι το κοντινότερο σε εμάς και φωτεινότερο από όλα τα πλανητικά νεφελώματα. Το φαινόμενο μέγεθός του είναι 6,5 και η απόστασή του από τη Γη υπολογίζεται σε 450 ως 700 έτη φωτός. Στον Υδροχόο εντοπίζεται και το πλανητικό νεφέλωμα NGC 7009, γνωστό με το προσωνύμιο "Saturn Nebula", Νεφέλωμα του Κρόνου, επειδή μοιάζει λίγο με τον πλανήτη Κρόνο. Έχει φ.μ. 8,3 και η απόστασή του από τη Γη υπολογίζεται σε 3.900 έτη φωτός. Ο αμυδρός γαλαξίας NGC 7252 [φ.μ.12,1], στο σύνορο Υδροχόου με τον Νότιο Ιχθύ, είναι στην πραγματικότητα περισσότεροι του ενός γαλαξίες. Παρατηρώντας τους παρακοκουθούμε πιθανότατα το τέλος της συγχωνεύσεως 2 γαλαξιών!

Konstantinosa.oikonomou@gmail.com

ΤΟ ΒΙΝΤΕΟ ΕΔΩ: 

https://www.youtube.com/watch?v=USehdrnWgCA