Ο Αμφιτρύων του Κωνσταντίνου Αθ. Οικονόμου, δασκάλου, συγγραφέα

 

Ο Αμφιτρύων

του Κωνσταντίνου Αθ. Οικονόμου, δασκάλου, συγγραφέα

    

Αμφιτρύων, Αλκμήνη και η φωτιά που δεν είχε αποτέλεσμα!

Ο Αμφιτρύων, κατά την ελληνική Μυθολογία, ήταν εγγονός του Περσέα. Πατέρας του υπήρξε ο Αλκαίος, βασιλιάς της Τίρυνθας, και μητέρα του η Αστυδάμεια [ή Λυσιμάχη]. Σύζυγός του ήταν η Αλκμήνη. Από τον πατέρα του κληρονόμησε το θρόνο της Τίρυνθας και μετά το γάμο του, από τον πεθερό του Ηλεκτρύωνα, το θρόνο των Μυκηνών.

    ΕΝΑ ΑΤΥΧΗΜΑ: Βγαίνοντας για κυνήγι κάποτε ο Αμφιτρύωναςι, σκότωσε κατά λάθος τον Ηλεκτρύωνα, οπότε ο θείος του Σθένελος, βρήκε αφορμή να τον εξορίσει και να σφετεριστεί την εξουσία σε και τις δυο πόλεις. Ο Αμφιτρύων τότε αναγκάστηκε να καταφύγει με τη σύζυγό του, που πρόσφατα είχε νυμφευθεί, και τον αδελφό της, Λικύμνιο, στη Θήβα. Ο βασιλιάς των Θηβών, Κρέων, τους φιλοξένησε με μεγάλη χαρά, ενώ με ειδική τελετή καθαρμού εξάγνισε από το μίασμα του φόνου τον Αμφιτρύωνα. Ακόμη έκανε γαμπρό του τον Λικύμνιο. Ο Αμφιτρύων σε ένδειξη ευγνομωσύνης για τη φιλοξενία του Κρέοντα, λύτρωσε τη Θήβα από την Τευμασία, μια αλεπού, που ρήμαζε τα ζωντανά των Θηβαίων. Πολύτιμος βοηθός του Αμφιτρύωνα σ΄αυτό του κατόρθωμα υπήρξε ο ακατανίκητος σκύλος του.

    Η ΕΚΣΤΡΑΤΕΙΑ ΚΑΤΑ ΤΩΝ ΤΗΛΕΒΟΩΝ: Η Αλκμήνη, μετά από λίγο καιρό ζήτησε από το σύζυγό της να πραγματοποιήσει τη γαμήλια υπόσχεση του. Αυτή ήταν η εκδίκηση των Τηλεβόων ή Ταφίων που είχαν σκοτώσει όλα τα μέλη της οικογένειάς της, εκτός του Λικύμνιου. Μάλιστα, υπό τον όρο αυτό ο Αμφιτρύων είχε νυμφευτεί τη σύζυγό του. Κι αυτό γιατί ο Ηλεκτρύων, τη μέρα του γάμου, είχε αναγκάσει το γαμπρό του, Αμφιτρύωνα, να ορκιστεί, πως μέχρι να πάρει εκδίκηση από τους Τηλεβόες δεν θα ... άγγιζε τη σύζυγό του! Έτσι, ο Αμφιτρύων αναγκάσθηκε να εκστρατεύσει κατά των Ταφίων με συμμάχους το βασιλιά της Αττικής Κέφαλο, το βασιλιά των Φωκέων Πανοπέα, το βασιλιά του Άργους Έλειο και τον ίδιο τον Κρέοντα. Η συμμαχία αυτή τελικά συνέτριψε τους Τηλεβόες¹.

   

Ο Ηρακλής πνίγει τα φίδια μπροστά στα μάτια των γονέων του και του αδερφού του, Ιφικλή

    Ο ΔΙΑΣ ... ΣΩΣΙΑΣ ΤΟΥ ΑΜΦΙΤΡΥΩΝΑ!: Όσο ο Αμφιτρύων έλειπε στην εκστρατεία κατά των Ταφίων στην Κεφαλληνία, μέσα στο ίδιο του το σπίτι συνέβαινε κάτι που δεν θα μπορούσε ούτε να το φανταστεί: Ο θεός Δίας, έχοντας πάρει τη μορφή του Αμφιτρύωνα, παραπλάνησε την Αλκμήνη και κοιμήθηκε μαζί της τρεις ολόκληρες νύκτες. Ή, καλύτερα, διέταξε τον Ήλιο να μη βγει για δύο ημέρες, τριπλασιάζοντας έτσι τη διάρκεια μιας νύκτας, ώστε να ικανοποιηθεί περισσότερο από την όμορφη Αλκμήνη! Επιστρέφοντας έπειτα απ' αυτά ο πραγματικός σύζυγος από την εκστρατεία, βρήκε την Αλκμήνη μάλλον ψυχρή κάνοντας τον Αμφιτρύωνα να υποψιαστεί πως η σύζυγός του έχει κάποιον άλλον εραστή. Οργισμένος τότε αποφάσισε να την κάψει ζωντανή. Όμως ο Δίας έσβησε με μία καταρρακτώδη βροχή την πυρά και ο Αμφιτρύωνας πείσθηκε τελικά για ό,τι πραγματικά είχε συμβεί κατά την απουσία του, ύστερα και από σχετικές διαβεβαιώσεις του μάντη Τειρεσία. Τελικά, μετά από εννέα μήνες η Αλκμήνη γέννησε δύο παιδιά: τον Ηρακλή και τον Ιφικλή. Ο πρώτος ήταν γιος του Δία (αφού νήπιο κιόλας στην κούνια του κατόρθωσε να πνίξει δύο φίδια), ενώ ο δεύτερος του Αμφιτρύωνα.

   ΤΟ ΤΕΛΟΣ: Από τον Απολλόδωρο [β΄4,11] πληροφορούμαστε ότι ο Αμφιτρύων σκοτώθηκε σε πόλεμο εναντίον των Μινυών.

  ΤΕΧΝΗ ΚΑΙ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑ: Ο μύθος του Αμφιτρύωνα, στενά συνδεδεμένος με τους μύθους του Ηρακλή, ενέπνευσε πολλούς καλλιτέχνες και ποιητές. Σε αγγεία ο Αμφιτρύωνας απεικονίζεται δίπλα στην πυρά που είχε ανάψει για να κάψει τη σύζυγό του Αλκμήνη, ή κοντά στο άρμα του Ηρακλή. Σε κάποιες τοιχογραφίες απεικονίζεται να παρακολουθεί τον πνιγμό των δύο φιδιών από το βρέφος Ηρακλή. Ποιητές και συγγραφείς που εμπνεύστηκαν από τον Αμφιτρύωνα ήταν ο Ησίοδος, ο Σοφοκλής, ο Ευριπίδης. Αλλά και οι Πλαύτος [Ρωμαίος ποιητής], Μολιέρος, κ.ά.

ΒΙΒΙΟΓΡΑΦΙΑ: Ο «Αμφιτρύων» του Πλαύτου, DM Christenson - 2000 - Cambridge University Press.

Konstantinosa.oikonomou@gmail.com

1. Σχετικά: Ηρόδοτος ε΄ 59, Πίνδαρος, Νέμεα Χ 14 και Απολλόδωρος Β΄4-7.