Η γοργόνα, του Ανδρέα Καρκαβίτσα Κείμενο και AUDIOBOOK διαβάζει ο Κωνσταντίνος Οικονόμου

Η γοργόνα, του Ανδρέα Καρκαβίτσα 

Κείμενο και AUDIOBOOK

 διαβάζει ο Κωνσταντίνος Οικονόμου

   

  ΜΕ τὸ μπρίκι τοῦ καπετὰν Φαράση ἀρμένιζα μισοκάναλα ἐκείνη τὴ νύχτα. Σπάνια νύχτα! πρώτη καὶ τελευταῖα θαρρῶ στὴ ζωή μου. Τί εἴχαμε φορτωμένο; Τί ἄλλο ἀπὸ σιτάρι. Ποῦ πηγαίναμε; Ποῦ ἀλλοῦ ἀπὸ τὸν Πειραιᾶ. Πράματα καὶ τὰ δυὸ ποῦ τὰ ἔκαμα τὸ λιγότερο εἴκοσι φορές. Μὰ ἐκείνη τὴ βραδυὰ ἔνιωθα τέτοιο πλάκωμα στὴν ψυχή, ποῦ κιντύνευα νὰ λιγοθυμήσω. Δὲν ξέρω τί μοῦ ἔφταιγε· θὲς ἡ γαληνεμένη θάλασσα, θὲς ὁ ξάστερος οὐρανός, θὲς τὸ τσουχτερὸ λιοπῦρι· δὲν μπορῶ νὰ εἰπῶ. Μὰ εἶχα τόσο βαρειὰ τὴν ψυχή, ἥβρεσκα τόσο σαχλοπλημμυρισμένη τὴ ζωή, ποῦ ἂν μὲ ἅρπαζε κανεὶς νὰ μὲ ρίξῃ στὸ νερό, «ὄχι» δὲ θά λεγα.

Ὁ ἥλιος ἦταν ὥρα βασιλεμένος. Τὰ χρυσοπόρφυρα συγνεφάκια, ποῦ συντρόφευαν τὸ βασίλεμά του, σκάλωσαν κάπου μαῦρα σὰν μεγάλες καπνιές. Ὁ Ἀποσπερίτης ἔλαμψε κρυσταλλόχιονο μέσα στὰ σκούρα. Φάνηκαν ψηλὰ οἱ ἀστερισμοὶ ἕνας κι’ ἕνας. Τὰ νερὰ κάτω πῆραν ἐκεῖνο τὸ λευκοσκότεινο χρῶμα, τὸ κρύο καὶ λαχταριστὸ τοῦ ἀτσαλιοῦ. Τὸ ναυτόπουλο ἄναψε τὰ φανάρια· ὁ καπετάνιος κατέβηκε νὰ κοιμηθῇ· ὁ Μπούλμπερης ἔκατσε στὸ τιμόνι. Ὁ Μπραχάμης, ὁ σκύλος μας, κουλουριάστηκε στὴ ρίζα τοῦ ἀργάτη νὰ ἡσυχάσῃ καὶ κεῖνος.

Ἐγὼ οὔτε νὰ ἡσυχάσω μποροῦσα. Οὔτε ὕπνο οὔτε ξύπνο. Δοκίμασα νὰ πιάσω κουβέντα μὲ τὸν τιμονιέρη· μὰ εἶχε τόση ἀνοστιά, ποῦ ἔσβυσε σὰν φωτιά ἀναμένη μὲ χλωρόξυλα. Πῆγα νὰ παίξω μὲ τὸ Μπραχάμη· ἀλλὰ καὶ κεῖνος τρύπωσε ἀκόμη περισσότερο τὸ μουσοῦδι στὰ πόδια του καὶ βαριεστισμένος γρίνιασε σὰν νὰ μοῦ ἔλεγε: — Ἄφησέ με καὶ δὲν ἔχω τὴν ὄρεξή σου! Τότε βαριεστισμένος καὶ γὼ πῆγα καὶ ξαπλώθηκα προύμυτα καταμεσὶς κι’ ἔκλεισα στὴ χούφτα τὰ μάτια μου. Ἤθελα νὰ μὴ βλέπω τίποτα, νὰ μὴν αἰσθάνομαι πῶς ζῶ. Καὶ λίγο-λίγο σχεδὸν τὸ κατόρθωσα. Κάτι ἐλάχιστο, σὰν θαμπὸ καντηλάκι, ἔνιωθα νὰ ζῇ μέσα μου καὶ γύρω τὸ κορμί μου νὰ σμίγῃ καὶ νὰ χωνεύῃ μέσα στ’ ἀναίσθητα σανίδια τῆς κουβέρτας.

Πόσο ἔμεινα ἔτσι δὲν ξέρω. Τί μοῦ ἦρθε στὸ νοῦ κι’ ἄν μοῦ ἦρθε τίποτα, δὲ θυμοῦμαι. Ἄξαφνα ὅμως ἄρχισα ν’ ἀνατριχιάζω· σὰν κάποιος μαγνήτης νὰ ἐρεθίζῃ τὰ νεῦρά μου, ὅπως ἡ ὑγρασία ἀναγκάζει τὰ πουλιὰ στὸ φλυάρισμα. Κι’ εὐθὺς πορφυρὸ κῦμα χύθηκε ἀπάνω μου. Πίστεψα πῶς κολυμποῦσα στὰ αἵματα. Καὶ ὅπως ὁ κοιμάμενος σὲ σκοτεινὸ δωμάτιο, αὐτόματα ξυπνᾷ στὸ λαμπρὸ φῶς τῆς ἡμέρας, καὶ γὼ ἄνοιξα τὰ μάτια μου. Τ’ ἄνοιξα ἢ τά κλεισα δὲ θυμοῦμαι. Θυμοῦμαι μόνον πῶς ἔμεινα ἀκίνητος. Πρώτη μου σκέψη ἦταν πῶς ξύπνησα στὸ στομάχι κάποιου ψαριοῦ, ποῦ ρούφηξε τὸ καράβι μας. Καὶ ὅμως δὲν ἦταν στομάχι ψαριοῦ. Ἦταν ὁ οὐρανὸς ψηλὰ καὶ κάτω ἡ θάλασσα. Μὰ ὅλα, ψηλὰ καὶ χαμηλὰ στρωμένα ἦταν μὲ ροῦχο κατακόκκινο, κυματιστό, ποῦ ἔβαφε μὲ ἁβρὸ φεγγοβόλημα ὡς καὶ τὸ σωτρόπι τῆς σκάφης μας. Κάπου στὰ πέρατα τῆς γῆς πυρκαγιὰ τίναζε τὴ λαμπάδα της ψηλὰ κι’ ἔρριχνε φοβεροὺς ἀποκλαμοὺς περαδῶθε. Μὰ ποῦ τὸ κάμα καὶ ποῦ ἡ ἀθάλη της; Καὶ τὰ δυὸ ἔλειπαν.

Κάτω στὰ βάθη τοῦ βοριᾶ κάποιο μενεξεδένιο σύγνεφο ἅπλωσε καὶ τύλιξε γαλαζόχρωμα τ’ ἀστέρια, τὰ ἔκρυψε κάτω ἀπὸ τὸ πυκνὸ μαγνάδι του. Καὶ παραπάνω τόξο ἁπλώθηκε λευκοκίτρινο κι’ ἔχυσε μεσούρανα ποτάμια σκοτεινὰ καὶ ποτάμια πράσινα, χρυσορρόδινα καὶ γλαυκά, λὲς καὶ ἤθελε νὰ βάψῃ τὸ στερέωμα. Καὶ τὸ τόξο κινητὸ σὰν ἀνεμόδαρτο παραπέτασμα κουνοῦσε τὰ κρόσσα ἐμπρός, ἅπλωνε τὶς ἀραχνοΰφαντες δαντέλλες του καὶ πρόβαινε, ὅπως ἡ πλημμύρα προβαίνει καὶ σκεπάζει μὲ ἀφροὺς καὶ γλῶσσες τὴν ἀμμουδιά. Τ’ ἀέρινα ποτάμια ἔτρεχαν γοργὰ καὶ φούσκωναν καὶ κυλοῦσαν πάντα σκοτεινὰ ἢ πράσινα, χρυσορρόδινα ἢ γλαυκὰ καὶ σκόρπιζαν ἀντιφεγγίσματα ὁλοῦθε σὰν ἠλεκτρικοῦ προβολὲς χοντρὲς καὶ ἀδαπάνητες. Ἡ θάλασσα ἀκίνητη ἀντανακλοῦσε τὰ τόσα χρώματα καὶ φαίνονταν ὅλα ξαφνισμένα μέσα στὴν τόση λάμψη. Μὰ περισσότερο ξαφνισμένος ἤμουν ἐγώ. Δὲν ἤξερα τί νὰ κάμω καὶ τί νὰ συλλογιστῶ. Ἔφτασε, εἶπα, τοῦ κόσμου ἡ συντέλεια. Τέτοια ὅμως συντέλεια μποροῦσε νὰ εὐχαριστήσῃ τὸν καθένα. Ἡ Γῆ βούλεται νὰ πεθάνῃ μέσα στὰ ροδοκύματα!...

Ἄξαφνα ἀνατρόμαξα. Κάτω βαθειά, μέσ’ ἀπὸ τὸ μενεξεδένιο σύγνεφο, εἶδα νὰ προβαίνῃ ἴσκιος πελώριος. Ἡ χοντρὴ κορμοστασιά, τὸ πυργογύριστο κεφάλι του φάνταζαν Ἁγιονόρος. Τὰ δυό του μάτια γύριζαν φωτεινοὺς κύκλους κι’ ἔβλεπαν περήφανα τὸν Κόσμο πρὶν τὸν κλωτσήσουν στὴν καταστροφή. Νάτος εἶπα, ὁ θεόσταλτος ἄγγελος, ὁ χαλαστὴς καὶ σωτῆρας! Τὸν ἔβλεπα κι’ εἶχα σύγκρυο στὴν ψυχή. Ἀπὸ στιγμὴ σὲ στιγμὴ πρόσμενα σφυρὶ νὰ πέσῃ τὸ φριχτὸ χτύπημα. Πάει τόρα ἡ Γῆ μὲ τοὺς καρπούς, πάει κι’ ἡ θάλασσα μὲ τὰ ξύλα της! Οὔτε τραγούδια πλιό, οὔτε ταξίδια, οὔτε φιλιά!

Ἀλλὰ δὲν ἄκουσα τὸ χτύπημα. Ὁ ἴσκιος πρόβαινε στὰ νερὰ μὲ ἅλματα πύρινα. Κι’ ὅσο γρηγορώτερα πρόβαινε, τόσο μίκραινε ἡ κορμοστασιά του. Καὶ ἄξαφνα ὁ θεότρομος ὄγκος χιλιόμορφη κόρη στάθηκε ἀντίκρυ μου. Διαμαντοστόλιστη κορώνα φοροῦσε στὸ κεφάλι καὶ τὰ πλούσια μαλλιά, γαλάζια χήτη ἅπλωναν στὶς πλάτες ὡς κάτω στὰ κύματα. Τὸ πλατὺ μέτωπο, τ’ ἀμυγδαλωτὰ μάτια, χείλη της τὰ κοραλλένια, ἔχυναν γύρα κάποια λάμψη ἀθανασίας καὶ κάποια περηφάνεια βασιλική. Ἀπὸ τά κρυσταλλένια λαιμοτράχηλα κατέβαινε κι’ ἔσφιγγε τὸ κορμὶ ὁλόχρυσος θώρακας λεπιδωτὸς καὶ πρόβαλλε στὸ ἀριστερὸ τὴν ἀσπίδα κι’ ἔπαιζε στὸ δεξὶ τὴ Μακεδονικὴ σάρισα.

Δὲν εἶχα συνέρθει ἀπὸ τὴν ἀπορία καὶ φωνὴ γλυκειά, ἥμερη καὶ μαλακή, ἄκουσα νὰ μοῦ λέῃ:

— Ναύτη-καλεναύτη· ζῇ ὁ βασιλιᾶς Ἀλέξαντρος;

Ὁ βασιλιᾶς Ἀλέξαντρος! ψιθύρισα μὲ περισσότερη ἀπορία. Πῶς εἶνε δυνατὸν νὰ ζῇ ὁ βασιλιᾶς Ἀλέξαντρος; Δὲν ἤξερα τί ρώτημα ἦταν ἐκεῖνο καὶ τί νὰ τῆς ἀποκριθῶ, ὅταν ἡ φωνὴ ξαναδευτέρωσε.

— Ναύτη-καλεναύτη· ζῇ ὁ βασιλιᾶς Ἀλέξαντρος;

— Τόρα, Kυρά μου! ἀπάντησα, χωρὶς νὰ σκεφτῶ. Τόρα βασιλιᾶς Ἀλέξαντρος! οὔτε τὸ χῶμά του δὲ βρίσκεται στὴ γῆ.

Ὠιμέ! κακὸ ποῦ τό παθα! Ἡ χιλιόμορφη κόρη ἔγινε μὲ μιᾶς φοβερὸ σύχαμα. Κύκλωπας βγῆκε ἀπὸ τὸ κῦμα κι’ ἔδειξε λεπιοντυμένο τὸ μισὸ κορμί. Ζωντανὰ φίδια τὰ μεταξόμαλλα σηκώθηκαν περαδῶθε, ἔβγαλαν γλῶσσες καὶ κεντριὰ φαρμακερὰ κι’ ἔχυσαν φοβεριστικὸ ἀνεμοφύσημα. Τὸ θωρακωτὸ στῆθος καὶ τὸ παρθενικὸ πρόσωπο ἄλλαξαν ἀμέσως σὰν νὰ ἦταν ἡ Μονοβύζω τοῦ παραμυθιοῦ. Τόρα καλογνώρισα μὲ ποιὸν εἶχα νὰ κάμω! Δὲν ἦταν ὁ Χάρος τῆς γῆς, ὁ χαλαστὴς καὶ σωτῆρας ἄγγελος. Ἦταν ἡ Γοργόνα, τ’ Ἀλεξάντρου ἡ ἀδερφή, ποῦ ἔκλεψε τὸ ἀθάνατο νερὸ καὶ γυρίζει ζωντανὴ καὶ παντοδύναμη. Ἡ Δόξα ἦταν τοῦ μεγάλου κοσμοκράτορα, ἀγέραστη κι’ αἰώνια σὲ στεριὰ καὶ θάλασσα. Καὶ μόνον γιὰ Κείνης τὸν ἐρχομὸ ἔχυσε ὁ Πόλος τὸ Σέλας του, νὰ στρώσῃ τὸν ἀθέρα μὲ τῆς πορφύρας τὸ χρῶμα. Δὲ ρωτοῦσε βέβαια γιὰ τὸ φθαρτὸ σῶμα, ἀλλὰ γιὰ τὴ μνήμη τοῦ ἀφέντη της. Καὶ τόρα στὴν ἄκριτή μου ἀπόκριση, μανιασμένη ἔρριξε τὸ χέρι, ἕνα δασοτριχωμένο καὶ βαρὺ χέρι, στὴν κουπαστή ἔπαιξε ζερβόδεξα τὴν οὐρά της κι’ ἔδειξε Ὠκεανὸ τὸν μαλακὸ Πόντο.

— Ὄχι, Κυρά, ψέματα!… τρανοφώναξα μὲ λυμένα γόνατα.

Ἐκείνη μὲ κοίταξε αὐστηρὰ καὶ μὲ φωνὴ τρεμάμενη ξαναρώτησε:

— Ναύτη-καλεναύτη· ζῇ ὁ βασιλιᾶς Ἀλέξαντρος;

— Ζῇ καὶ βασιλεύει· ἀπάντησα εὐθύς. Ζῇ καὶ βασιλεύει καὶ τὸν κόσμο κυριεύει.

Ἄκουσε τὰ λόγια μου καλά. Σὰν νὰ χύθηκε ἀθάνατο νερὸ ἡ φωνή μου στὶς φλέβες της, ἄλλαξε ἀμέσως τὸ τέρας κι’ ἔλαμψε παρθένα πάλι χιλιόμορφη. Σήκωσε τὸ κρινᾶτο χέρι της ἀπὸ τὴν κουπαστή, χαμογέλασε ροδόφυλλα σκορπῶντας ἀπὸ τὰ χείλη της. Καὶ ἄξαφνα στὸν ὁλοπόρφυρον ἀέρα χύθηκε τραγοῦδι πολεμικό, λὲς καὶ γύριζε τόρα ὁ μακεδονικὸς στρατὸς ἀπὸ τὶς χῶρες τοῦ Γάγγη καὶ τοῦ Εὐφράτη.

Σήκωσα τὰ μάτια ψηλὰ καὶ εἶδα τ’ ἀέρινα ποτάμια, τὰ σκοτεινὰ καὶ τὰ πράσινα, τὰ χρυσορόδινα καὶ τὰ γλαυκὰ νὰ σμίγουν στὸν οὐρανὸ καὶ νὰ κάνουν Στέμμα γιγάντιο. Ἦταν κάμωμα τοῦ καιροῦ ἢ μὴν ἦταν ἀπόκριση στὸ ρώτημα τῆς ἀθάνατης; Ποιός ξέρει. Μὰ σιγὰ-σιγὰ οἱ ἀχτῖνες ἄρχισαν νὰ θαμπώνουν καὶ νὰ σβήνουν μιὰ μὲ τὴν ἄλλη, λὲς κι’ ἔπαιρνε τὰ κάλλη μαζί της ἡ Γοργόνα στὴν ἄβυσσο.

Τόρα οὔτε Στέμμα οὔτε Τόξο φαινόταν πουθενά. Κάπου-κάπου σκόρπια σύγνεφα ἔμεναν σταχτιὰ καὶ κάτωχρα· καὶ μέσα στὴν ψυχή μου θαμπὴ καὶ ξέθωρη ἡ πορφύρα τῆς πατρίδας μου.

Μὲ τὸ μπρίκι τοῦ καπετὰν Φαράση ἀρμένιζα μισοκάναλα ἐκείνη τὴ νύχτα.

Από τα ''Λόγια της πλώρης'' 1924

ΤΟ ΒΙΝΤΕΟ-AUDIOBOOK ΕΔΩ: 

https://www.youtube.com/watch?v=0np7RhahQ0k

Από τον Ασκληπιό-θεό του Μύθου, στον ομηρικό Θεσσσαλό Ασκληπιο [Θεσσαλική Ιστορία & Μύθος 6.] Κωνσταντίνος Αθ. Οικονόμου

 

Από τον Ασκληπιό-θεό του Μύθου,

 στον ομηρικό Θεσσσαλό Ασκληπιο

[Θεσσαλική Ιστορία & Μύθος 6.]

Κωνσταντίνος Αθ. Οικονόμου

   

   Ο Ασκληπιός δεν συμπεριλαμβάνεται στους σημαντικούς θεούς της ελληνικής Μυθολογίας, όμως κατέχει κεντρική θέση στη γενεαλογία των μυθικών Θεσσαλών ηρώων και είναι το πρότυπο του ήρωα-θεραπευτή, φυσιογνωμία του αρχετύπου των ηρώων-θεραπευτών (όπως συμβαίνει και με τον Χείρωνα). Συμμετείχε στην αργοναυτική εκστρατεία και στο κυνήγι του Καλυδώνιου κάπρου. Ήταν γιος του θεού Απόλλωνα. Ο Θεός μεταξύ των πολλών ερωμένων του αγάπησε και την Κορωνίδα, κόρη του Λαρισαίου βασιλιά Φλεγύα, καθιστώντας την έγγυο. Η Κορωνίδα δεν έμελλε να δει, όμως, ποτέ το γιο της. Ο Απόλλωνας ήταν ζηλότυπος θεός και δυσαρεστήθηκε όταν ένας κόρακας του αποκάλυψε ότι η ερωμένη του επρόκειτο να παντρευθεί ένα θνητό. Πρώτα, λοιπόν τιμώρησε για την κακή είδηση τον κόρακα, αλλάζοντας το λευκό του φτέρωμα στο γνωστό μας μαύρο. Κατόπιν τιμώρησε την ερωμένη του καίγοντάς την. [Σε άλλη εκδοχή του μύθου η Άρτεμις μαρτύρησε στον αδελφό της, Απόλλωνα, την «άπιστη» Κορωνίδα] Πριν αποτεφρωθεί εντελώς η Κορωνίδα, ο Απόλλωνας διέσωσε το έμβρυο που έφερε στη μήτρα της.

Ο νεογέννητος Ασκληπιός χρειαζόταν κάποιον για να τον μεγαλώσει. Έτσι ο Απόλλωνας έδωσε το βρέφος στο σοφό κένταυρο Χείρωνα, μια άλλη θεραπευτική μορφή, όπως προείπαμε, της ελληνικής μυθολογίας. Έτσι, αν και ο Απόλλωνας υπήρξε θεός της θεραπείας, ο Χείρων δίδαξε τη θεραπευτική τέχνη στον Ασκληπιό. Στην ανατροφή πήρε μέρος και η θεά Αθηνά, η οποία προσφέρει στον Ασκληπιό το πολύτιμο αίμα της Μέδουσας. Το αίμα αυτό που δόθηκε στον Ασκληπιό, αποτελείτο από δύο μέρη, ανάλογα με τη φλέβα από την οποία είχε αναπηδήσει. Το αίμα από τη δεξιά φλέβα θα μπορούσε να θεραπεύσει την ανθρωπότητα, ακόμη και από θάνατο, ενώ το αίμα από την αριστερή φλέβα μπορούσε να θανατώσει.

Το Ασκληπιείον της αρχαίας Τρίκκης

O Ασκληπιός έγινε έτσι ικανός ιατρός, αλλά όταν έφερε πίσω στη ζωή τους Καπανέα και Λυκούργο, που είχαν φονευθεί στη διάρκεια του πολέμου των Επτά επί Θηβών, και τον Ιππόλυτο, το γιο του Θησέα, ανήσυχος ο Δίας για την εξουσία του πάνω στη ζωή και το θάνατο, σκότωσε τον Ασκληπιό με έναν κεραυνό.

[Ο Απόλλων προσπάθησε να εκδικηθεί τους Κύκλωπες που “έφτιαξαν” αυτόν τον κεραυνό. Τότε ο Δίας, για να τιμωρήσει τον Απόλλωνα, τον έκανε για ένα χρόνο θνητό και τον έστειλε υπηρέτη στο βασιλιά Άδμητο (Ευριπίδης, Άλκηστις).]

Μαθαίνουμε στην Αττική τι σήμαινε η λατρεία ενός τέτοιου ήρωα ιατρού, από μια επιγραφή που αποκαλεί τον θεραπευτή ήρωα-ιατρό. Ο Ασκληπιός έκανε την είσοδό του στο λατρευτικό πάνθεον των Αθηνών περίπου το 420 π.Χ., τουλάχιστον δύο αιώνες μετά τη Θεσσαλία, κυρίως τη Δυτική (Τρίκκη). Ο ναός του, το Ασκληπιείον, χτίστηκε σε ένα σημείο της νότιας πλαγιάς της Ακρόπολης, κοντά στην πηγή που θεωρείτο ότι κατείχε θεραπευτικές ιδιότητες. Εδώ λατρεύονταν μαζί του και οι θεές Υγεία και Επιόνη, καθώς και οι δυο γιοι του, Μαχάων και Ποδαλείριος, στους οποίους θα αναφερθούμε σε άλλο σημείωμά μας.

Παρόλα αυτά, για τον Όμηρο, ο Ασκληπιός δεν ήταν θεός αλλά θνητός ήρωας, ένας ήρωας που πέθανε και λατρεύτηκε μόνο νεκρός, όπως οι άλλοι, βασιλικοί ή μη, ήρωες. Στη διάρκεια ζωής του ήταν μόνο «άριστος ιατρός».

Η κύρια πηγή των άρθρων

  Στην Ιλιάδα μολαταύτα, γεννήτωρ της θεραπευτικής τέχνης δεν είναι ο Ασκληπιός. Ο Ασκληπιός αναφέρεται απλώς ως πατέρας των δυο ιατρών γιων του. Ο ποιητής δε γνωρίζει κανένα Ασκληπιό θεό της θεραπείας. Τον παρουσιάζει απλά ως θνητό ιατρό που έγινε ημίθεος μετά το θάνατό του. Ως πατέρα του Ασκληπιού, μάλιστα, ο Όμηρος δεν αναφέρει κανένα, παρά μόνον τον Χείρωνα, τον πατρικό φίλο και δάσκαλό του, που του δίδαξε τη θεραπευτική χρήση των βοτάνων. Αλλά αυτό και μόνο απλώς δεν τον ξεχωρίζει από τον κύκλο των ηρώων που μαθήτευσαν με τον Χείρωνα.

Πηγή: Η Λάρισα και η Θεσσαλική Ιστορία τόμος Α΄, του Κωνσταντίνου Αθ. Οικονόμου, που εκδόθηκε από το βιβλιοπωλείο Γνώση στη Λάρισα το 2010.

Ο αστερισμός Σκορπιός + ΒΙΝΤΕΟ του Κωνσταντίνου Αθ. Οικονόμου δασκάλου - συγγραφέα

 

Ο αστερισμός Σκορπιός + ΒΙΝΤΕΟ

του Κωνσταντίνου Αθ. Οικονόμου δασκάλου - συγγραφέα

 

  Ο Σκορπιός [Scorpius, συντ. Sco] είναι μαζί με τον Τοξότη οι δύο νοτιότεροι αστερισμοί του Ζωδιακού Κύκλου. Συνορεύει με τους αστερισμούς: Οφιούχο, Ζυγό, Λύκο, Γνώμονα, Βωμό, Νότιο Στέφανο και Τοξότη. Έχει έκταση 496,8 τετ. μοίρες [33ος σε έκταση]. Παρότι βρίσκεται ολόκληρος στο νότιο ημισφαίριο της ουράνιας σφαίρας, είναι ορατός στο σύνολό του από την Ελλάδα, αργά τις νύκτες της ανοίξεως και τα καλοκαιρινά βράδια. Είναι γενικά πλήρως ορατός σε γεωγραφικά πλάτη μεταξύ 44°Βόρεια και 90° Νότια.

ΙΣΤΟΡΙΑ ΟΝΟΜΑΣΙΕΣ: Ο Άρατος ονομάζει τον αστερισμό Τέρας μέγα και Μεγαθηρίον (μεγάλο ζώο),ονομασία που μεταβλήθηκε στην έκδοση του 1720 του Bayer σε Μελαθυρίον. Μυθολογικά αντιπροσωπεύει το σκορπιό που σκότωσε τον γίγαντα κυνηγό Ωρίωνα και για τον λόγο αυτό θρυλείται ότι βρίσκεται σε αντίθετο σημείο του ουρανού από τον αστερισμό Ωρίωνα, που ακόμα τον φοβάται. Σε άλλο μύθο ωστόσο αναφέρονται αρκετοί κλασικοί συγγραφείς, που θεωρούν τον Σκορπίο υπαίτιο της καταστροφικής πορείας των αλόγων που έσερναν το άρμα του θεού Ηλίου, όταν το οδήγησε ο Φαέθων. Για μερικούς αιώνες, ο Σκορπίος ήταν το μεγαλύτερο ζώδιο, καθώς σχημάτιζε «διπλό αστερισμό» μαζί με τις δαγκάνες του (Χηλαί Σκορπίου). Αργότερα, οι Χηλαί Σκορπίου αποσπάσθηκαν και απετέλεσαν τον γνωστό σημερινό ζωδιακό αστερισμό Ζυγό. Εκτός από το Scorpius, οι Ρωμαίοι έγραφαν και Scorpio. Ο Κικέρων δίνει και τη συγγενική αφρικανική ονομασία Nepa(s). Ο Μανίλιος αναφέρει και το επίθετο οπισθοβάμων (αυτός που περπατά προς τα πίσω). Στην αρχαία Κίνα ο Σκορπίος σχημάτιζε ένα σημαντικό τμήμα της μορφής του Γαλάζιου Δράκου της Ανατολής και της άνοιξης, και αργότερα ήταν η κατοικία του Γαλάζιου Αυτοκράτορα. Αλλά στα χρόνια του Κομφούκιου ονομαζόταν Ta Who (η μεγάλη φωτιά). Ως ζώδιο πάλι, αντιπροσώπευε για τους Κινέζους τον Λαγό. Κατά την αντιστοιχία των 12 ζωδίων με τις 12 ισραηλιτικές φυλές, ήταν το έμβλημα της φυλής του Δαν, απεικονιζόμενος ως εστεμμένο φίδι. Παρόμοια, ως φίδι εμφανίζεται ο αστερισμός σε μία περίοδο της αιγυπτιακής Αστρονομίας. Ακόμη, ο λαμπρός αστέρας Αντάρης υπήρξε κάποτε ένα από τα σύμβολα της Ίσιδας. Στην Αραβία ο Σκορπιός ήταν γνωστός ως Al Akrab (σκορπιός), όνομα από το οποίο προήλθαν τα Alacrab, Alatrab, Hacrab, και Akreva στη Συρία. Ο αστερισμός ήταν επίσης σκορπιός, Kazhdum, στην Περσία. Οι Τούρκοι τον ονόμαζαν Koirughi (αυτός που έχει ουρά). Οι Ακκάδιοι τον αποκαλούσαν Girtab, [κεντρίζων]. Αργότερα στη Μεσοποταμία, ήταν σύμβολο του σκότους που συμβάδιζε με τη μείωση της ηλιακής ακτινοβολίας, μετά τη φθνοπωρινή ισημερία. Οι Βαβυλώνιοι τον ταύτιζαν με τον όγδοο μήνα του έτους τους, τον Arakh Savna (Οκτώβριος-Νοέμβριος). Αρχικά στην Ινδία, ο Σκορπίος ήταν ο Ali, ο Vicrika ή ο Vrishaman. Αλλά αργότερα έγινε ο Kaurpya και ο Kaurba, μεταφράσεις δηλαδή του ελληνικού «σκορπιός». Ο Δάντης τον θεώρησε ως un Secchione, «κουβάς που όλος φωτιά είναι», και στο «Καθαρτήριον» ως Il Friddo Animal, παγερό ζώο. Οι νορμανδοί πρόγονοι των Βρετανών τον ονόμαζαν Escorpiun, ενώ οι Αγγλοσάξονες Throwend. Ο Σκορπιός είναι γνωστός για τη εμφάνιση πολλών καινοφανών αστέρων κατά τη διάρκεια των ιστορικών χρόνων. Σημαντικότερος ανάμεσά τους είναι ίσως ο Σουπερνόβα του 134 π.Χ.. Το κινέζικο She Ke επιβεβαιώνει αυτή την εμφάνιση, καταγράφοντας τον «παράδοξο αστέρα» τον Ιούνιο του 134 π.Χ.

   Η ΨΕΥΔΟΕΠΙΣΤΗΜΗ ΤΗΣ ΑΣΤΡΟΛΟΓΙΑΣ: Ως ζωδιακός αστερισμός, ο Σκορπιός συνδέθηκε με την ψευδοεπιστήμη της Αστρολογίας και άλλες προλήψεις, από την εποχή των δεισιδαιμόνων Ρωμαίων. Η ηλιακή δύση του το φθινόπωρο πιστευόταν ότι ασκούσε κακή επίδραση και συνοδευόταν από θύελλες. Όμως, οι αλχημιστές τον είχαν σε εκτίμηση, καθώς πίστευαν πως, όταν ο Ήλιος βρισκόταν στον Σκορπιό, ο σίδηρος μπορούσε να μετατραπεί σε χρυσό! Οι αρχαίοι αστρολόγοι τον θεωρούσαν γόνιμο ζώδιο, αλλά «καταραμένο» ως πηγή πολέμων και διχόνοιας, επειδή εκεί τοποθετούσαν τη γέννηση του πλανήτη Άρη, θεού του πολέμου! Ακόμα πιστευόταν ότι ο Σκορπιός «κυβερνούσε» χώρες όπως την Ιουδαία, τη Μαυριτανία, την Καταλωνία, η Νορβηγία, την Καρχηδόνα [πράγμα που δεν εμπόδισε την .. καταστορφή της], τη Λιβύη, την Αίγυπτο, τη Σαρδηνία, και πάει λέγοντας. Ο Πλίνιος ο πρεσβύτερος γράφει ότι η εμφάνιση κομήτη στον Σκορπιό προανάγγελλε μάστιγα ερπετών και εντόμων, ιδιαιτέρως ακρίδων! Στην εποχή μας ο `Ηλιος βρίσκεται μέσα στα όρια του Σκορπίου μόνον από τις 23 ως τις 29 Νοεμβρίου, μόλις εννέα ημέρες δηλαδή έναντι 19 του Οφιούχου, ενώ οι ημερομηνίες αυτές μετατίθενται προς τα εμπρός με ρυθμό 1 ημέρα ανά 71,1 έτη [αλήθεια το γνωρίζουν οι λάτρεις της αστρολογίας;].

Νεφέλωμα Γάτας

ΦΩΤΕΙΝΟΤΕΡΟΙ ΑΣΤΕΡΕΣ: Ο αστερισμός έχει 167 ορατούς αστέρες [≤ 6,5]. Ο αστέρας α Σκορπίου είναι ο φωτεινότερος του αστερισμού, με φαινόμενο μέγεθος 0,96. Είναι γνωστός με το ελληνικό όνομα Αντάρης. Ο τριπλός αστέρας β Σκορπίου [φ.μ. 2,4], ονομάζεται και Γραφφίας. Ο δ [φ.μ. 2,32], φέρει το ιδιαίτερο όνομα Dschubba. Ο θ, διπλός [φ.μ. 1,87], ήταν γνωστός στη Μεσοποταμία ως Sargas. Ο ι1 [φ.μ. 3,03], είναι κιτρινόλευκος λαμπρός υπεργίγαντας. Ο λ [φ.μ. 1,63], είναι γνωστός ως Shaula. Ο ν [φ.μ. 4,01], έχει το ιδιαίτερο όνομα Jabbah. Είναι τετραπλός αστέρας που απέχει 440 έτη φωτός από τη Γη. Ο σ μαζί με τον τ ήταν οι Al Niyat [Προμαχώνες της Καρδίας], επειδή έχουν ανάμεσά τους τον Αντάρη, την «καρδιά» του Σκορπιού. Ο ω1 [φ.μ. 3,96] μαζί με τον αμυδρότερο ω2 ήταν το Jabhat al Akrab των Αράβων [το Μέτωπο του Σκορπιού].

Μ6α Πεταλούδα

ΑΞΙΟΣΗΜΕΙΩΤΑ ΣΤΟΝ ΑΣΤΕΡΙΣΜΟ: Ο RR Σκορπιού είναι μεταβλητός αστέρας με περίοδο 281,45 ημέρες, με φ.μ. από 6 ως 12,4. Εντυπωσιακό είναι το ανοικτό σμήνος M6 (NGC 6405), γνωστό και ως "Butterfly Cluster" [Σμήνος Πεταλούδα, φ.μ. 4,2], με πάνω από 50 φωτεινούς αστέρες σε ένα χώρο διαστάσεων 12 περίπου ετών φωτός. Απέχει από τη Γη 2.000 έ.φ., ενώ μέσα του, ο ημιπεριοδικός μεταβλητός αστέρας BM Σκορπιού επηρεάζει ελαφρά τη συνολική φωτεινότητα του σμήνους. Ακόμη φωτεινότερο και μεγαλύτερο είναι το ανοικτό σμήνος Μ7 (NGC 6475, φ.μ. 3,3), που έχει πάνω από εκατό αστέρες σε ένα χώρο διαστάσεων 20 με 25 περίπου έτη φωτός. Απέχει από τη Γη ως 1000 έτη φωτός. Την ίδια έκταση εμφανίζει και το ανοικτό σμήνος Trumpler 24, αμυδρό αλλά σε απόσταση 5.200 έτη φωτός [διαστάσεων 135 ετών φωτός]. Μικρότερο αλλά με πολύ φωτεινούς αστέρες είναι και το ανοικτό σμήνος NGC 6231 [φ.μ. 2,6], παρ' όλο που απέχει από τη Γη, περίπου 6.000 έτη φωτός. 

Το σφαιρωτό σμήνος Μ4 (NGC 6121) είναι το φωτεινότερο σφαιρωτό του αστερισμού [φ.μ. 5,9], σε απόσταση 6.000 έτη φωτός από εμάς, ίσως το κοντινότερό μας σφαιρωτό σμήνος. Στο Μ4 βρίσκεται και ο πάλσαρ PSR 1620-26, που φαίνεται ότι έχει ένα πλανήτη με μάζα 2,5 φορές μεγαλύτερη από τη μάζα του Δία σε απόσταση 3,2 δισ. χλμ. από αυτόν. Ο πάλσαρ αποτελεί διπλό σύστημα με λευκό νάνο πολύ πιο κοντά του από ότι ο πλανήτης. Στο Σκορπιό εντοπίζεται και το νεφέλωμα εκπομπής NGC 6334, γνωστό ως «Πατούσα της Γάτας» ή «Νύχια της Αρκούδας» ["Cat's Paw Nebula" ή "Bear Claw Nebula"]. Αυτό απέχει περίπου 5.500 έτη φωτός από εμάς. Η πηγή ακτίνων Χ, Sco X-1, του Σκορπιού είναι η φαινομενικά εντονότερη πηγή ακτίνων Χ σε όλο τον ουρανό. Τέλος, στον αστερισμό υπάρχει η πηγή ακτίνων γ, GRO J1655-40, που απέχει περίπου δέκα χιλιάδες έτη φωτός από τη Γη. Πρόκειται για διπλό αστρικό σύστημα, το ένα μέλος του οποίου είναι μαύρη τρύπα, με υπέρφωτο πίδακα. Χαρακτηρίζεται από τους αστρονόμους ως “μίνι κβάζαρ”.

Konstantinosa.oikonomou@gmail.com

ΤΟ ΣΧΕΤΙΚΟ ΒΙΝΕΟ ΕΔΩ: 

https://www.youtube.com/watch?v=a_YrxqyNzOo

Ονειροπνοές Γράφει ο Γιάννης Φρύδας ΣΤΟ ΚΑΦΕΝΕΙΟ ΤΟΥ ΓΙΑΝΝΗ 45

 Ονειροπνοές

                                                                                        

Κι αν δεν μπορείς να κάμεις την ζωή σου όπως τη θέλεις,

τούτο προσπάθησε τουλάχιστον όσο μπορείς:

μην την εξευτελίζεις…                                                                                                                                                                                         Κ. Καβάφης

                                                                                                                                                                                                    

Γράφει ο Γιάννης Φρύδας 

ΣΤΟ  ΚΑΦΕΝΕΙΟ  ΤΟΥ  ΓΙΑΝΝΗ  45

Τώρα που φεύγεις πάρε μαζί σου…

  Ο Αύγουστος είναι στα τελειώματα… Τι γρήγορα που περνάει ο Αύγουστος! Κι εσύ, όπως κάθε χρόνο, ξαναπαίρνεις τον δρόμο της φυγής απ’ το χωριό σου, για να επιστρέψεις στη μόνιμη διαμονή σου, στη δουλειά σου και σε ό,τι ορίζουν οι ανάγκες  στο μαγκανοπήγαδο της ζωής… Ας είναι! Όπου είναι υγεία και χαρά παντού είναι καλά… Οι διακοπές τελείωσαν. Δεν πειράζει, θα έρθουν κι άλλες…

  Τώρα που φεύγεις κι αχνοσβήνουν πίσω σου τ’ αργιθεάτικα βουνά και χάνονται απ’ τα βουρκωμένα μάτια σου στην καταχνιά του ορίζοντα, πάρε μαζί με τις τελευταίες αναπνοές στη φύση κι όσες μπορείς να πάρεις απ’ τον τόπο σου ονειροπνοές…    

  Πάρε μαζί σου τις ρόδινες ανατολές που έζησες, την ομορφιά και την ευωδία των ταπεινών λουλουδιών (μαζί και το κλωναράκι βασιλικού που σου ’δωσε κάποια γιαγιά στα ξεχωρίσματα), την αρμονία των ήχων, το θρόισμα των φύλλων της γέρικης κληματαριάς  σου, τη δροσιά του αέρα και του νερού της αγαπημένης βρύσης! Και τη χαρά απ’ των ανθρώπων το αντάμωμα μην ξεχαστείς να πάρεις!... 

  Όλα αυτά θα έρχονται αναμνήσεις στον νου σου και  θα γίνονται, για να σε συντροφεύουν, λυτρωτικές πνοές ονείρων. Όλα αυτά θα γίνουν ονειροπνοές σου…    

Ένας χρόνος Καφενείο…

  Το δεκαπενταύγουστο του 2018 δημοσιεύτηκε το πρώτο (της δεύτερης φοράς)      Καφενείο σε ηλεκτρονική μορφή. Συμπληρώθηκε ήδη ένας χρόνος και μπήκαμε στον δεύτερο. Εγώ ήθελα να μπω στον τρίτο, αλλά ο Κώστας Τσιάκαλος ανένδοτος: «Κουμάντο να κάνεις στο μαγαζί σου, όχι στην ιστοσελίδα μου» μου διαμήνυσε. «Σιγά μη σου τα μετρήσουμε και συντάξιμα! Ποιος σας κακόμαθε μ’ αυτά τα πλασματικά και τα ψάχνετε όλοι σας;» ήρθε και του Θανάση Καραγιώργου η επίπληξη. 

  Κάπου εκεί τελείωσαν οι αξιώσεις μου. Ποιος κοτάει να τα βάλει με τους εκδότες; Ούτε ο Κυριάκος δεν κοτάει… Έτσι και τα βάλεις με εκδότη έμεινες ανέκδοτος… Θυμάστε τον Αλέξη; Μια γάτα Ιμαλαΐων του έβαλε δίπλα ο εκδότης και τα κακάρωσε. Και ποντίκι να ’τανε ο Αλέξης, λιγότερο φόβο θα πέρναγε.

  Για να μη νιώσω απόλυτα ηττημένος μπροστά στο εκδοτικό κατεστημένο, άρχισα να φιλοσοφώ λιανοσιουρίζοντας κι έβαλα τους εκδότες να ψάχνονται μ’ αυτό που είπα: κάθε μέρα μπορεί να είναι μια αρχή, κάθε μέρα μπορεί να είναι ένα τέλος… 

  Ένας χρόνος Καφενείο… Η επιχείρηση πάει καλά, αλλά αυτό λίγο μας νοιάζει. Κι αν δεν πάμε καλά, με λίγο πολιτικό μέσον περνάμε τις ζημιές στους πελάτες κι εμείς περνάμε τα κέρδη μας στην Ελβετία και περνάμε μια χαρά. Έτσι την περνάνε όλοι οι λεφτάδες στον ντουνιά, που λέει και το άσμα. Ημείς τοιαύτην ανάγκην δεν έχομεν.  Το Καφενείο άνοιξε με το που ήρθε η ανάπτυξη. Και η ανάπτυξη δεν κρατιέται. Είναι σαν τη διάρροια… Είναι φανερό πια. Σε όλη τη χώρα δεν κρατιέται… Η διάρροια! Εθνική γαστρεντερίτις είπαν οι γιατροί. Ο λαός πρέπει να φάει γκόρτσα (αγένουτα, όχι ζούλες), για να σταματήσει το κακό… Κι αυτό λίγο μας νοιάζει. Είναι δουλειά του Κικίλια να βρει άγρια γκόρτσα και ξινά σταφύλια (γι’ αυτό έβαλαν ψηλό υπουργό υγείας. Για να φτάνει απού καταή να ραβδίζει τ’ς γκουρτσιές). 

  Δική μας έγνοια μόνο το Καφενείο, με βασική θέση σε ό,τι γράφεται την ευθύνη. Ο σεβασμός στον ακροατή ή αναγνώστη ορίζει αυτή την ευθύνη του δημόσιου λόγου. Η κριτική σας θα ελέγχει αν τηρείται αυτή η αρχή, γνωρίζοντας ότι δεν μπορούμε να συμφωνούμε  σε όλα ή να προσεγγίζουμε όλοι τα διάφορα θέματα με την ίδια οπτική.

(Κατάφερα κι έγραψα τέσσερις σοβαρές σειρές κι ένα χειροκρότημα δεν άκουσα, ούτε καν για την οπτική. Αν ήμουν πολιτικός αρχηγός, τέσσερις φορές θα με είχατε χειροκλοτσήσει. Δεν πειράζει! Δικά σας είναι τα χέρια και τα βαράτε όποτε θέλετε...). 

  Κάτι ακόμη: όσο περισσότερα γίνονται τα Καφενεία, τόσο μεγαλώνει και η αγωνία μου, μήπως ξανάγραψα κάτι απ’ αυτά που πάω να γράψω. Αμέσως, όμως, ησυχάζω, γιατί σκέφτομαι πως δεν υπάρχει περίπτωση να τα θυμούνται αυτοί που τα διάβασαν, αν τα ξέχασα εγώ που τα έγραψα... Είναι, επίσης, γνωστό ότι ο λαός ξεχνάει τα πάντα και μόνο δεν ξεχνά τι σημαίνει δεξιά. Με τις πρόσφατες εκλογές το ξανατσεκάραμε, αλλά με τέτοια αριστερά πώς να μην ξεχάσεις τη δεξιά, για να μην πω ότι σε κάνει να την αποζητάς κιόλας, χώρια που δεν μπορείς πια να ξεχωρίσεις τη μια από την άλλη...

  Συνεχίζοντας στον δεύτερο χρόνο το Καφενείο, σας εύχομαι να έχετε υπομονή κατά την ανάγνωσιν, κατανόησιν και επιεική κρίσιν για τον γράφοντα και καλό κουράγιο για τα υπόλοιπα. 

  Να σας ανοίξω για τα γενέθλια δυο μπίρες και μια κονσέρβα που έτσι κι αλλιώς λήγει, αν δεν έληξε. Έτσι για τα «χρόνια πολλά»... Κερί δε θα σβήσουμε! Δεν είμαστε και πυροσβέστες… Ο Κώστας Μπαλατσούκας κι ο Γιάννης Πολύζος που είναι ταβλαδόροι (πυροσβέστες, δηλαδή) είναι σε άδεια, οπότε δεν υπάρχει σχετική δυνατότητα. Εκτός αυτού είμεθα και ενάντιοι στα ξινόφιρτα ιθίματα… 

Επαναφορά 

  Το Καφενείο παρασύρεται καμιά φορά, αλλά δε χρειάζεται ανησυχία. Όλο και θα βρίσκει τη δική του κανονικότητα… Υπομονή, κατανόηση και επιείκεια δε σας ζητώ ιδώ αουπανούλια; Τ’ αστόχ’σιταν αμέσους; Δεν κάνουμι χουριό έτσι! 

  Δεν πρέπει να συμπαρασταθούμε στους συνανθρώπους μας που τελειώνουν οι διακοπές τους και ξαναγυρνάνε στις δουλειές τους; Ξέρετε τι βασανιστική είναι  αυτή η προσαρμογή; Ιξιπιτούτου, λοιπόν, οι αναφορές στις ονειροπνοές…

  Τώρα, για εσάς που δεν πήρατε αυτές τις ονειροπνοές, βγάλτε τα πέρα όπως νομίζετε… Ελπίζω τουλάχιστον να πήρατε μαζί σας τον τραχανά. Χωρίς ονειροπνοές κάπως θα τα καταφέρετε, χωρίς τραχανά δε βγαίνει χειμώνας. Μαζέψατε και ρίγανη. Να δω πού θα τη βάλετε! Στον τραχανά, πάντως, δεν μπαίνει. Τραχανά ριγανάτο ούτε ο πιο γκουρμεδοδιεστραμμένος τηλεμάγειρας δεν επιχείρησε ακόμη.

  Θα κλείσω αυτόν τον λόγον με την αναφορά μου στον τυρολόγον, αν και είμαι σίγουρος πως δεν το ξεχάσατε αυτό το αξεσουάρ. Μα τυρί, μα κλουτσουτύρι, θα σας βγάζει από τα δύσκολα. Καλύτερα σήμερα να έχεις τυρολόγο παρά ασφάλεια ζωής… 

Παν’γύρια, πάρτια κι αερόστατα…

  Τέλη Αυγούστου τελείωσαν και τα πανηγύρια (οι φωτοτυπίες πανηγυριών, για να είμαστε πιο ακριβείς), χαλάρωσαν και τα τέλια απ’ τις ηλεκτρικές κιθάρες (που αποδίδουν όσο πιο νοθευμένα μπορούν τα δημοτικά μας τραγούδια). Τέλος (Δε εντ, που λένε στα Βραγκιανά) και στα πάρτια (ποταμίσια, λιμναία ή της ξηράς). 

  Το καινοφανές φέτος ήταν το αερόστατο σε κάποιο απ’ αυτά της κοιλάδας (μία είναι η κοιλάδα). Δικαίως ή αδίκως ή αυθαιρέτως, βραγκιανίτικο το χρεώνω… Το σίγουρο είναι ότι  παρουσίασαν  και  έθεσαν σε  πορεία αερόστατο, αλλά λεπτομέρειες μη με 

ρωτάτε, καλύτερα να καταφύγετε εις το έγκριτον φέισμπουκ και τους φεϊσμπουκάδες.

  Προσωπικά, δε μου είναι ανεξήγητο, διότι θυμάμαι κάποια πράγματα (χαρά στου θυμητ’κό σ’, αρέ Γιάννη) από τη λίγη επαφή μου με την ψυχολογία και τους όρους της: προβολή και ταύτιση. Η επιστημονική ασχετοσύνη μου με ανάγκασε να υποβάλω σχετικό ερώτημα στην ψυχολόγο του δήμου μας, η οποία μου είπε τα εξής:

«Η χρήση του αερόστατου υποδηλώνει το αίσθημα κατωτερότητας που προκαλείται στους κατοίκους  της κοιλάδας λόγω του χαμηλού υψομέτρου και την ανάγκη τους να 

αντιδράσουν. Είναι το μέσον δια του οποίου προβάλλουν την αδυναμία τους να ανέβουν ψηλότερα κι αναγκαστικά ταυτίζονται μ’ αυτό στην ανοδική πορεία του. Επίσης, αισθάνονται και ασφάλεια, γιατί οι Στεφανιώτες δεν κλέβουν αερόστατα». 

  Άλλοι υποστηρίζουν (πάνε να τα μπαλώσουν όπως καταλαβαίνετε) ότι ήταν απλά ένα πείραμα του γνωστού φυσικού Πάνου Στάθη, ο οποίος ήθελε να αποδείξει ότι οι θερμές μάζες του αέρα (απού θιρμές μάζις, άλλου καλό στα Βραγκινά!...) διαστέλλονται, γίνονται ελαφρότερες και ανεβαίνουν προς τα πάνω (τουλάχιστον ως το Σπαρτήσι). Βιβαίους, έτσι είνι. Οι θιρμές μάζις έχουν μυαλό, δεν κάθουντι κάτ’ σαν τ’ς Βραγκιανίτις να ψένουντι στ’ς μιλίστις…

  Θα κλείσω για τα πάρτια με το προσαρμοσμένο για την περίσταση τραγούδι που απέδωσε με απαράμιλλο λυρισμό η λαϊκή μούσα: 

         Πάρι μι στου πάρτι, μπάρμπα, κάτ’ στουν Ασπρουπόταμου (γουάιτ ρίβερ)

         ιγώ θα σι γυρίσου πάλι, μι του αϊρόστατου.

 

         Ισύ θα πίν’ς ουίσκι, μπάρμπα, κι ιγώ ξ’νόγαλου...

(Βιάζουμαν κι δε μπόρισα να του συνιχίσου άλλου. Τιλειώστι του μαναχοί σας!).

Ένα μεγάλο μπράβο στους Κουμπουριανίτες!...

  Είχα γράψει παλιότερα, για να επαινέσω το παραδοσιακότερο, κατά τη γνώμη μου, πανηγύρι της περιοχής μας, ώστε να γίνει παράδειγμα η οργάνωση και η συνεργασία των Κουμπουριανιτών. 

  Τώρα, γράφω για να τους ξαναπώ ένα μεγάλο μπράβο! Φέτος έκαναν το καλύτερο πανηγύρι… γιατί δεν έκαναν πανηγύρι. Το χωριό στάθηκε σύσσωμο, για να συμπαρασταθεί στο πένθος πολλών χωριανών, το οποίο προκάλεσε ο θάνατος του Κώστα Μανίκα στο πρόσφατο δυστύχημα και νωρίτερα ο θάνατος του Κώστα Δεληγιάννη. Δυο νέοι άνθρωποι έφυγαν, έτσι, απρόσμενα…

  Όσο κι αν είναι στην καθημερινότητά μας, παραμένει μέγα το μυστήριον του θανάτου και βιώνεται από τους ζώντες. Η ζωή μας έχει και τις λύπες και τις μεγάλες λύπες. Καθένας τις αντιμετωπίζει με τον τρόπο του. Πάντα, όμως, σημαντική θα στέκει στην αντιμετώπιση η συμπαράσταση των ανθρώπων.

  Έτσι, αποφάσισαν φέτος οι Κουμπουριανίτες… Για να μας ξαναθυμίσουν ότι δεν τα ισοπεδώνουμε όλα κι ότι στην παράδοσή μας υπάρχει και το πένθος, καταγραμμένο κι αυτό στα αμέτρητα μοιρολόγια του λαού μας. Πώς να έκαναν το πανηγύρι όλοι αυτοί που το υπηρετούσαν, τώρα που έλειπε ανάμεσά τους, πρωτεργάτης κι αυτός, ο Κώστας;  

  Αγαπητοί Κουμπουριανίτες! Θέλω να κλείσω με μια ευχή. Ποτέ ξανά να μην υπάρξει αιτία που θα σας χαλάει το όμορφο πανηγύρι σας!... 

Εργολαβίες, εργολάβοι κι έχουμε να λαβαίνουμε…

  Τηλεγράφημα προς περιφερειάρχην, αντιπεριφερειάρχην, υποπεριφερειάρχην (ρε, υπάρχει και τέτοιος;), περιφερειακούς συμβούλους, περιφερειακούς παίχτες του μπάσκετ και προς οιονδήποτε περιφέρεται εντός της περιφέρειας Θεσσαλίας και νήσων αυτής, ειδικά σε όποιον εκ των άνω ποιεί την νήσσαν (δηλαδή, την πάπιαν…):

  «Αναζητούνται εργολάβοι που ανέλαβαν έργα ασφαλτόστρωσης επί τμημάτων της επαρχιακής οδού από  διασταύρωση Ι. Μ. Σπηλιάς προς Αετοχώρι. Στοπ! 

  Αναζητούνται μέσω της γραμμής ζωής, του τμήματος αναζητήσεων του Ερυθρού Σταυρού και του κυανού σταυρού που βάζουμε κάθε φορά στις εκλογές (καλά να πάθουμε!). Στοπ!

  Αναζητείται ταυτόχρονα και δικαιολογία που να ευσταθεί. Στοπ!».

─ Ρώτα κι για του κριάρι του θ’κό μ’, μην ξέπισι π’θινά σι κάνα μπ’λούκι… Έχου μέρις να του ιδού στα πρόβατα μ’, είπε κι ο Κώτσιας, μόλις έμαθε ότι κάτι ψάχνουμε.

  Κύριε Αγοραστέ

Αν δε βρίσκετε  πουθενά  τους εργολάβους,  αγοράστε  από ένα ζαχαροπλαστείο και

στείλτε μας ένα κουτί εργολάβους (να ρουκανάμι απού κανέναν, μέχρι να έρθουν οι εργολάβοι). Προσοχή! Να μην είναι τίποτε μπαγιάτικοι και ξεροί και τσακίσουμε κάνα δόντι! Να φάμε θέλουμε, όχι να πετροβολάμε! Έχουμε και στουμπιές…

  Α, μη  φάν’κι αυτού σια κάτ’ κι του κριάρι τ’ Κώτσια;

  Συμπέρασμα 1: Έτσι την παθαίνουν όσοι ψήφισαν επί πιστώσει…

  Συμπέρασμα 2: Ου παντός πλειν ες Αετοχώριον. Εκτός κι έχεις ψηλό αμάξι ή είσι π’λί (αυτό θέλει να πει το πλειν).  

  Συμπέρασμα 3: Είδες αμάξι με κουρνιαχτό ή λασπωμένο; ΄Η μαρκιλισιώτ’κου είνι, ή απ’ τ’ Μαρκιλέσι διάφ’κι.   

  

Διακόπτω για διατύπωσιν προτάσεως

  Όταν είναι δικό σου το μαγαζί, εσύ κάνεις κουμάντο. Μ’ του ’πι κι ου Τσιάκαλους προυτύτιρα, θ’μάστι; Διακόπτω, λοιπόν, για να διατυπώσω (εντελώς ξεκάρφωτα) σοβαρήν πρότασιν προς τον Σύριζα, διότι το κόμμα της αξιωματικής αντιπολίτευσης είναι θεσμός του πολιτεύματός μας. Ας μη λησμονούμε ότι ο εν λόγω θεσμός μάς έφερε τους προσφιλέστατους θεσμούς και μας απάλλαξε από την επικατάρατη τρόικα.  

  Αι κομματικαί διεργασίαι αίτινες συντελούνται δια την μετεξέλιξιν (μετάλλαξιν) του συριζομάγαζου, προσκρούουν (τσιουγκράν’ να καταλάβιτι) εν πολλοίς και στο όνομα

που θα επιλεγεί, για να  φρεσκαριστεί η ταμπέλα του. Για να συμβάλω κι εγώ σ’ αυτή

την  αναζήτηση, στο πλαίσιο του  «πας πολίτης προτείνει», προτείνω το κόμμα αυτό να ονομαστεί ΤΣΙΠΟΥΡΑΔΙΚΟ με μόνιμο αρχηγό τον Τσίπρα. Θα ψηφιστεί απ’ όλους τους άντρες, από τις περισσότερες γυναίκες, οπωσδήποτε απ’ την Παπακώστα, τη Μεγαλοοικονόμου κι όσους τα κονομήσανε... κι από την Αυλωνίτου, αν της δώσουνε από πριν το ψηφοδέλτιο, για να μην τα μπερδέψει στο παραβάν κι έχουμε κάνα ατυχές συμβάν… 

  Εναλλακτικά προτείνω και το Π.Ξ.Σ. (Περσινά Ξινά Σταφύλια), όπου υποκρύπτεται και το Πασόκ – Ξενογιαννακοπούλου – Σύριζα, με γέφυρα την Ξενογιαννακοπούλου όπως βλέπετε. Πώς διέφυγε του Μενέλαου αυτή η γέφυρα;

  Βάλτι τα τσίπρα! Να μας ζήσει τ’ όνουμα! Άμα βρούμι κάνα άλλου, τα ματαλέμι…

Στα λεοντίτικα Λακκώματα

  Βρέθηκα μια μέρα στα Λακκώματα, στο Λεοντίτο, για επιστημονικούς λόγους. Πήγα να δω αν υπάρχουν λαγουκακαράντζις, γιατί ο Σούλης ο Αποστόλου που διεξάγει συνήθως αυτή την έρευνα, δεν είχε έρθει ακόμη να μας πληροφορήσει σχετικά και η επιστημονική κοινότης βρισκόταν σε εύλογη ανησυχία. Στα Λακκώματα, βέβαια, πηγαίνουν κι άλλοι επιστήμονες, για να δουν, ας πούμε, αν μπορούν να μπουν ανεμογεννήτριες κι λίγου χαμπλότιρα απ’ τ’ν καλύβα τ’ Ζιώγα. 

  Αφού συγκέντρωσα αρκετά επιστημονικά στοιχεία, κάθισα στον ίσκιο από έναν κοντοέλατο να φάω καμιά οχτακοσαριά χαψιές ψουμουτύρι που είχα πάρει μαζί μου.  Βλέπω, ερχόταν προς το μέρος μου μια ηλικιωμένη γυναίκα, ζαλικωμένη με λίγα ξυλάκια. Περπατούσε και μιλούσε μόνη της (αυτό του παθαίνουμι κι ιμείς όταν έρχιτι ου ένφιας). Όταν έφτασε πιο κοντά, διαπίστωσα με έκπληξη ότι έκανε απαγγελία στίχων του Μπρεχτ. Άκουσα καθαρά τι έλεγε:

«Είδα το παλιό να πλησιάζει, μα ερχόταν σα νέο.

Σερνόταν πάνω σε καινούργια δεκανίκα που κανένας δεν είχε ξαναδεί και βρομούσε νέες μυρωδιές σαπίλας που κανείς δεν είχε πριν ξαναμυρίσει». 

Είναι δυνατόν, σκέφτηκα, να ξέρει η γριά Μπρεχτ ή να ’νι κάνα αφάντιασμα; Ας που του πατηρημών για παν ινδιχόμινου. Είνι μην αντέ’εις…

  Δε χρειάστηκε. Η γιαγιά ήρθε κοντά (από το Λεοντίτο ήταν), με καλημέρισε, γνωριστήκαμε, ανακατώσαμε λίγο τα σόια μην κρούουμαστι απού π’θινά, κουβεντιάσαμε ώρα. Κάποια στιγμή τη ρώτησα:

─ Δε μου λες θεια κι να με συμπαθάς! Πώς έμαθες εσύ απέξω αυτά τα λόγια από τους στίχους του Μπρεχτ;

─ Δεν ξέρου ιγώ κάναν Μπρεχτ… Ου Γρίβας τα κουμπόδιαζι αυτά απ’ κάτ’ στουν πλάτανου κάθι καλουκαίρι κι τα ’μαθαμαν ούλοι τόσις βουλές π’ τα ’πι.

─  Καλά, και γιατί το λες φωναχτά εδώ στην ερημιά; Σου αρέσει τόσο πολύ; 

─ Δε μ’ αρέσει,  αλλά δε θέλου  κι  να τ’ αστουχήσου,  γιατί  λέει  νια  αλήθεια  π’ τ’ν 

ίβρισκα μπρουστά μ’ ούλα μ’ τα χρόνια κι να ’χιτι του νου σας ισείς οι νιότιροι κι να φ’λάιστι όσου μπουρείτι! Του παλιό πουλλές βουλές έρχεται σα νέου, αλλά αυτό του νέου κάθι βουλά είνι χειρότιρου κι απ’ του παλιό…

Ορκωμοσίες

  Στο τελευταίο καλοκαιρινό Σαββατοκύριακο, έγιναν και στον νομό μας οι ορκωμοσίες των νέων δημάρχων, συμβούλων, τοπικών προέδρων και συμβουλίων. Έτσι, θα μπούμε απρόσκοπτα στο φθινόπωρο, για να προετοιμάσουμε τον χειμώνα που μας περιμένει… Με την έναρξη του τρύγου, θ’ αρχίσουμε να τρυγάμε και τους καρπούς των επιλογών μας και στις αυτοδιοικητικές εκλογές.

  Καλή και επιτυχή θητεία σε όλους! Καλά αποτελέσματα σε ό,τι υπηρετεί το κοινό καλό τόπων κι ανθρώπων!

  Το αξιοσημείωτο είναι ότι όλοι θέλανε να ορκιστούν από δεσπότη, δε βολεύονταν με κατώτερο! Σου λένε, θα γίνουμε που θα γίνουμε επίορκοι, καλύτερα να ’χουμε για διαμεσολάβηση με τον Ύψιστο τον δεσπότη. Τι να σου κάνει ένας απλός παπάς; Μπορεί να προβλέπεται κι απ’ το πρωτόκολλον, δε γνωρίζω. Πάντως, ο δεσπότης δεν άφησε κανέναν στο παράπονο, μπήκε στην ταλαιπωρία των μετακινήσεων κι έδωσε προς όλους την ευλογία του. 

  Πληροφορία που διακινήθηκε ότι και στις έξι ορκωμοσίες παραβρέθηκε και ορκίστηκε, κάθε φορά και σε άλλη θρησκεία, ο Γιωργάκης ΓΑΠ, ελέγχεται ως ανακριβής, αλλά δεν παίρνουμε κι όρκο…

  

΄Η στον Άρη, ή στο Κοζιοκάρι

  Τι ήταν να αναφέρω τις ονειροπνοές, πλάκωσαν οι ονειροπαρμένοι… Απ’ τη διεθνή επικαιρότητα πληροφορηθήκαμε ότι ο Έλον Μασκ (δε γνωρίζω αν πατάει καλά) προτείνει να βομβαρδιστεί με πυρηνικά ο πλανήτης Άρης, για να γίνει κατοικήσιμος!

  Άμα είναι έτσι, να βουμπαρδίσουμι κι ιμείς τ’ Κουζιουκάρι, να γίνει κι αυτό κατοικήσιμο κι αργότερα βλέπουμε, μπορεί να το κάνουμε και πρωτεύουσα. Έτσι κι αλλιώς η Μπουκοβίτσα του χεριού μας είναι και δε δέχομαι αντιρρήσεις, γιατί οι περισσότεροι Μπουκουβ’τσιάνοι μάλλον κατοικούν ήδη στον Άρη και λίγοι γνωρίζουν τι εστί το Κοζιοκάρι…

Λουλούδια…

  Λουλούδια του τόπου μου! Του τόπου μου στολίδια!

Πόση χαρά μας δίνει η ταπεινή σας μεγαλοπρέπεια!

Και πόσο τη χαρά με τη σιωπή σας τραγουδάτε,

σ’ όσους μπορούν ν’ ακούνε  τα τραγούδια σας!

  Στις ερημιές ποιο χέρι σας φυτεύει, σας ποτίζει,

για να σκορπάτε γύρω σας χρώματα κι ευωδιές;

Δώρα της φύσης σ’ όσους περπατούν στις στράτες,

στα δάση, στις πλαγιές και στων βουνών τις ράχες.

  Κι όσοι μπορούν να σας διαβάζουνε,

ξέρουνε πια καλά τις

ονειροπνοές…

     26/8/2019